background image

Ćwiczenia nr 1 

 

1.  Obliczyć: 

a) 

,

7

4

45

.

0

      b) 

)

3

/

1

(

16

,      c) 

3

3

,      d) 

,

5

2

π

+

e

      e) 

20

log

25

cos

12

sin

0

0

+

,   

f) 

!

24

10

5

ln

0

ctg

,   g) 

,

2

25

.

0

8

4

   h) 

,

3

2

3

2

2

+

+

 i) 

i

5

3 +

,   j) 

i

i

5

4

2

16

+

+

.   

2.

 

Wyznaczyć wartość numeryczną liczb: 

 

a) 

o

e

1

sin

 z dokładnością do 25 cyfr po przecinku, 

 

b) 

6

π

 z dokładnością do 30 miejsc po przecinku. 

3.

 

Wyznaczyć czynniki pierwsze następujących liczb: 1278, 2345, 234. 

4.

 

Znaleźć największy wspólny dzielnik następujących liczb: 20, 540, 444.  

5.

 

Znaleźć  najmniejszą  wspólną  wielokrotność  następujących  liczb:  20,  62,  300.  Sprawdzić  czy 
jest to ich iloczyn. 

6.

 

Wyznaczyć dziesiątą liczbę pierwszą. 

7.

 

Sprawdzić, czy następujące liczby są liczbami pierwszymi: 457, 4571, 20077, 200771. 

8.

 

Ile jest liczb pierwszych w przedziale (0, 50)? 

9.

 

Na ile sposobów, z klasy liczącej 25 uczniów, moŜna wybrać ośmioosobową delegację? 

 

Korzystając z odpowiedniej palety: 
 

10.

 

Obliczyć sumę liczb postaci 

2

/

1 n

 gdzie 

n

 zmienia się od 1 do 10

 

oraz dla 

zmieniającego się 

od 1

 

do nieskończoności. 

11.

 

Obliczyć iloczyn liczb postaci 

,

)

2

(

1

1

2

n

gdzie 

n

 zmienia się od 1 do 5. 

12.

 

Obliczyć pochodną wielomianu 

.

1

7

)

1

(

)

(

3

5

+

+

+

+

=

x

x

b

ax

x

w

 

13. 

Obliczyć następujące całki:

 

 

+

,

)

3

2

(

2

dx

e

x

x

x

    

,

)

(log

2

dx

x

x

   

.

4

2

2

dx

e

e

x

x

+

+

 

 

14.

 

Obliczyć: 

.

)

1

(

1

2

/

3

2

dx

x

x

+

+

 

 
N[x] 
– wartość numeryczna wyraŜenia x 
Sqrt[x]- pierwiastek kwadratowy z x 
Log[x] - 
lnx 
Log[b, x] - logarytm o podstawie b z x 
Sin[x], Cos[x], Tan[x], Cot[x] - funkcje trygonometryczne  
Sec[x] – secans x (1/cosx) 
Csc[x] - cosecans x (1/sinx) 
Abs[x] - wartość bezwzględna z liczby x 
n! - 
silnia liczby n 
Binomial[n,k] - symbol Newtona 
GCD[x1,x2,..., xn] - największy wspólny dzielnik 
LCM[x1,x2,..., xn] - 
najmniejszy wspólna wielokrotność 
FactorInteger[x] - 
rozkład na czynniki liczby x 
Prime[k] - k-ta liczba pierwsza 
PrimePi[x] - ilość liczb pierwszych z przedziału (0,x] 
PrimeQ[x] - podaje, czy liczba x jest liczbą pierwszą 
 
%
 - ostatni uzyskany wynik 
%% - przedostatni wynik 
%n - wynik zapisany w komórce Out[n] 

 

background image

Ćwiczenia nr 1 

 

15.

 

Uprościć wyraŜenia: 

a)

 

2

2

2

y

xy

x

+

,            b) 

.

3

3

2

2

y

x

y

xy

x

+

+

  

16.

 

Sprowadzić do wspólnego mianownika: 

a)

 

,

1

1

2

1

+

x

x

       b) 

.

1

5

1

2

1

2

2

+

+

+

x

x

x

x

x

 

 

17.

 

RozłoŜyć na ułamki proste wyraŜenia otrzymane w zadaniu 16. 
 

18.

 

Zapisać wyraŜenie 

x

10

 – 1 w postaci iloczynu czynników. 

 

19.

 

Wprowadzić wyraŜenie: 

)

3

(

)

2

(

)

1

)(

2

(

2

2

x

x

x

x

+

+

+

,  a następnie: 

a)

 

wykonać potęgowanie i mnoŜenie, 

b)

 

sprowadzić do wspólnego mianownika wyraŜenie otrzymane w punkcie a), 

c)

 

rozłoŜyć na ułamki proste wyraŜenie otrzymane w punkcie b). 
 

20.

 

Wprowadzić  wyraŜenie:  (

x

  +  2

y

)

10

  i  wykonać  potęgowanie.  Ile  wyrazów  ma  otrzymany 

wielomian? 

 
21.

 

Jaka  jest  najwyŜsza  potęga  ziemnej 

x

,  jaki  współczynnik  znajduje  się  przy 

x

30

  

w następującym wyraŜeniu:

10

20

7

)

1

(

)

4

2

(

)

1

(

+

+

x

x

x

 

22.

 

Do  wyraŜenie 

2

)

cos

(sin

x

x +

  zastosować  polecenie 

Expand 

oraz 

TrigExpand.

 

Porównać otrzymane wyniki. 

 
23.

 

Udowodnić, Ŝe: 

1

)

2

(sin

2

ctg

tg

=

+

x

x

x

 

 

 

Expand [wyraŜenie] - wylicza iloczyny i potęgi, zapisując wynik jako sumę 
Factor[wyraŜenie] - zapisuje wyraŜenie w postaci iloczynu czynników 
Together[wyra
Ŝenie] - sprowadza do wspólnego mianownika 
Apart[wyraŜenie] - rozkłada na ułamki proste 
Cancel[wyraŜenie] - upraszcza ułamek 
Simplify[wyraŜenie]- upraszczanie wyraŜenie 
FullSimpify[wyra
Ŝenie]- upraszczanie wyraŜenie 
 
Coefficient[wielomian, zmienna] - 
podaje współczynnik przy zmiennej  
Exponent[wielomian, zmienna] - 
podaje stopień wielomianu ze względu na zmienną 
Part[wyrazenie, n] - n-ty składnik wyraŜenia 
Collect[expr, zmienna]- 
grupuje współczynniki ze względu na zmienną 
Length[wielomian] - podaje ilość składników

background image

Ćwiczenia nr 2 

 

1.

 

Co otrzymamy wprowadzając w pakiecie „Mathematica” następujące polecenia: 

 

a) x

+ y

/.{x->2+a,y->3} 

b) 1+f[x]+f[y]/.x->3 

c) x = 10; x = x x; Log[x, 10] 

d) a = 2; b = 3; {a^2b, a^(2b), a b, ab} 

e) a = 2; {a(2), a^2a, a2} 

f) x = 6; {x + 1, x – 2, x}/.x->3 

g) x = π/2; Cos[x = x + π]; Sin[x] 

h) x = π/6.; Cos[t = x]; Sin[t] 

2.

 

Zdefiniować funkcję 

.

sin

sin

1

)

(

x

x

x

f

+

=

 Obliczyć 

)

2

/

(

π

f

).

(

π

f

 

3.

 

Zdefiniować funkcję 

.

)

(

1

)

(

x

x

f

x

g

+

=

 Obliczyć 

)

4

/

(

π

g

 z dokładnością 100 cyfr po przecinku. 

4.

 

Zdefiniować  funkcję 

.

1

ln

)

(

x

x

x

f

+

=

  Obliczyć  z  dokładnością  50  cyfr  po  przecinku 

)

2

(

f

 

).

(e

f

Obliczyć 

).

(

lim

x

f

x

 

5.

 

Zdefiniować funkcję 

.

1

2

1

)

(

+

+

=

x

x

f

 Wyznaczyć 

)

(x

f ′

 i 

.

)

( dx

x

f

 

6.

 

Funkcja 

1

1

)

(

2

=

x

x

x

f

  nie  jest  określona  dla  x  =  1.  Jaką  wartość  naleŜy  nadać  tej  funkcji  

w punkcie x = 1, aby była ciągła? 

 
7.

 

Obliczyć następujące granice: 

 

a)

 

,

lim

100

99

100

n

n

n

n

+

 

b)

 

 

,

1

2

3

8

lim

3

1

+

+

+

n

n

n

 

c)

 

,

)

1

(

)

2

(

lim

20

3

3

20

+

+

n

n

n

 

d)

 

,

2

3

1

3

lim

6

n

n

n

n

+

+

 

e)

 

,

1

1

lim

2

3

2

3

1

+

+

x

x

x

x

x

x

x

 

f)

 

,

3

sin

5

sin

lim

0

x

x

x→

 

 

g)

 

,

cos

1

lim

2

0

x

x

x

 

h)

 

,

1

lim

2

0

tgx

e

x

x

 

i)

 

.

)

1

(

)

1

(

lim

2

1

x

x

tg

x

 

8.

 

Dla podanych funkcji obliczyć wskazane pochodne: 

 

a)

 

,

)

(

2

x

e

x

f

=

),

(

'

x

f

  

b)

 

,

arccos

)

,

(

x

y

y

x

f

=

),

,

(

y

x

f

x

),

,

(

y

x

f

y

  

c)

 

,

)

,

,

(

x

y

z

x

z

y

x

f

=

 

),

,

,

(

z

y

x

f

x

 

),

,

,

(

z

y

x

f

y

),

,

,

(

z

y

x

f

z

  

d)

 

,

arctan

)

,

(

xy

y

x

f

=

 

),

,

(

y

x

f

xx

′′

),

,

(

y

x

f

yy

′′

 

),

,

(

y

x

f

xy

′′

 

e)

 

,

)

,

(

y

xe

y

x

f

=

 

,

4

5

y

x

f

 

f)

 

),

2

ln(

)

,

,

(

2

z

y

x

z

y

x

f

+

=

 

.

2

2

5

y

x

z

f

 

background image

Ćwiczenia nr 2 

 

9.

 

Sprawdź, czy funkcja f spełnia równanie Laplace’a: 

+

′′

)

,

(

y

x

f

xx

,

0

)

,

(

=

′′

y

x

f

yy

 jeŜeli: 

a)

 

,

)

,

(

2

2

y

x

x

y

x

f

+

=

                   b)  

).

log(

)

,

(

2

2

y

x

y

x

f

+

=

 

10.

 

Znaleźć asymptoty pionowe i ukośne podanych funkcji: 

 

a)

 

,

1

1

)

(

2

x

x

f

=

                              

b)

 

  

.

)

(

/

1

x

xe

x

g

=

       

   

11.

 

Znaleźć wszystkie ekstrema lokalne podanych funkcji: 

 

a)

 

,

36

15

2

)

(

2

3

x

x

x

x

f

+

=

 

b)

 

.

4

)

(

2

+

=

x

x

x

g

 

 

12.

 

Wyznaczyć punkty przegięcia podanych funkcji: 

 

a)

 

,

ln

)

(

x

x

x

f

=

 

b)

 

.

)

(

2

x

e

x

g

=

 

13.

 

Zbadać przebieg zmienności funkcji 

,

1

)

10

(

)

(

2

2

+

+

=

x

x

x

x

f

 według schematu: 

a)

 

ustalić dziedzinę, 

b)

 

wyznaczyć miejsca zerowe, 

c)

 

sprawdzić czy podana funkcja jest parzysta, czy nieparzysta, 

d)

 

obliczyć granice na krańcach dziedziny, 

e)

 

znaleźć asymptoty, 

f)

 

wyznaczyć ekstrema funkcji oraz ustalić przedziały monotoniczności, 

g)

 

wyznaczyć punkty przegięcia, ustalić przedziały wypukłości, 

h)

 

sporządzić wykres.  

 

 

x = wartość - przypisanie wartości zmiennej x 
x = y = wartość - przypisanie wartości zmiennym x, y 
x=. lub  Clear[x]  - skasowanie wcześniejszych przypisań 
 
wyra
Ŝenie/.x->wartość  -  podstawienie  w  wyraŜeniu  w  miejsce  zmiennej  x  podanej 
wartości 
wyraŜenie/.{x ->wartx, y ->warty} - wykonanie dwóch podstawień jednocześnie 
 
Limit[wyrazenie,x->x0] - 
granica wyraŜenia przy x dąŜącym do x0 
Limit[wyrazenie,x->x0,Direction->-1] - z prawej strony 
Limit[wyrazenie,x->x0,Direction->1] - z lewej strony 
 
D[f, x] – 
pochodna cząstkowa funkcji względem x 
D[f,{x, n}] - 
pochodna cząstkowa rzędu n po x 
 
Solve[równanie,zmienna] - 
rozwiązanie równania bądź układu równań 
 
Plot[f,{x, a, b}]
 - wykres funkcji f(x) w przedziale[a, b]

background image

Ćwiczenia nr 3 

 

1.

 

Utworzyć macierz 

m o elementach 

1

1

+

+

=

j

i

m

ij

 dla 

,

3

,

2

,

1

=

i

 

,

3

,

2

,

1

=

j

 a następnie: 

a)

 

przedstawić ją w postaci macierzowej, 

b)

 

dodać do niej macierz jednostkową, 

c)

 

obliczyć wyznacznik macierzy 

,

ij

m

 

d)

 

wyznaczyć macierz transponowaną do macierzy 

,

ij

m

 

e)

 

znaleźć macierz odwrotną (sprawdzić poprawność otrzymanego wyniku). 

 

2.

 

Obliczyć: 

a)

 

+

4

0

1

2

2

1

2

3

1

                        b)

y

y

y

y

x

x

x

x

sin

cos

cos

sin

sin

cos

cos

sin

 

3.

 

Rozwiązać podane równanie macierzowe (sprawdzić poprawność odpowiedzi): 

 

=

3

0

0

6

2

0

6

4

1

3

0

0

3

2

0

3

2

1

X

 

4.

 

Rozwiązać równanie macierzowe: 

,

3

2

B

A

X

=

 gdzie 

,

1

1

3

0

1

2

1

1

1

=

A

 

],

2

[

j

i

B

+

=

,

2

,

1

,

0

=

i

 

.

1

,

0

,

1

=

j

 

5.

 

Dla  danej  macierzy 

=

1

3

3

1

5

3

1

3

1

A

  wyznaczyć  wartości  własne,  wektory  własne  oraz 

sprawdzić, czy wektory własne są liniowo niezaleŜne. 

6.

 

Rozwiązać podane układy równań: 

a)

 

=

+

=

+

15

6

3

2

5

y

x

y

x

 

 

b)

 



=

+

+

=

+

+

=

+

+

=

+

+

=

+

+

4

6

3

5

5

4

3

7

2

5

5

2

5

3

2

6

9

2

3

2

4

t

s

z

y

x

t

s

z

y

x

t

s

z

y

x

t

s

z

y

x

s

z

y

x

 

 

c)

 

=

+

+

=

+

+

=

+

18

5

2

5

4

3

7

3

2

z

y

x

z

y

x

z

y

x

 

 

d)

 



=

+

+

+

=

+

+

=

+

+

=

+

0

6

4

1

2

1

7

8

4

0

3

2

t

z

y

x

t

z

y

x

t

z

y

x

z

y

x

 

 

 
 
Table[f[i,j],{i,m},{j,n}]
  –  tworzy  macierz  typu  m  x  n,  o  elementach  równych 
f[i,j]

 

IdentityMatrix[n] – generuje macierz jednostkową typu n x n 
Det[A] – oblicza wyznacznik macierzy A 
Transpose[A] – transponuje macierz A 
Inverse[A] – znajduje macierz odwrotna do macierzy A 
A.B – mnoŜenie macierzy 
MatrixPower[A, n] – oblicz n – tą potęgę macierzy A 
Eigenvalues[A] – wyznacza wartości własne macierzy A 
Eigenvectors[A] - wyznacza wektory własne macierzy A  
LinaerSolve[A, b]- podaje rozwiązanie układu równań postaci A x = b

background image

Ćwiczenia nr 4 

 

 

1.

 

Rozwiązać podane równania (skorzystać z polecenia 

Solve

) oraz podać interpretację 

geometryczną, uŜywając funkcji 

Plot:

 

 

a)

 

,

0

9

10

2

4

=

+

x

x

 

b)

 

,

0

6

3

2

=

x

x

c)

 

,

0

3

=

+ x

x

 

d)

 

,

2

1

1

3

=

+

x

x

 

e)

 

,

5

5

5

25

1

x

x

x

=

+

+

 

f)

 

.

3

cos

sin

3

=

+

x

x

 

2.

 

Rozwiązać podane układy równań (skorzystać z polecenia 

Solve

) oraz podać interpretację 

geometryczną: 

 

a)

 

=

+

=

+

,

2

3

2

,

1

y

x

y

x

      (do narysowania wykresu uŜyć funkcji 

Plot

b)

 



=

+

=

+

.

4

4

,

4

4

2

2

2

2

y

x

y

x

 

 
 
 
3.

 

Rozwiązać równanie i sprawdzić poprawność otrzymanego wyniku:

.

0

3

6

)

1

(

2

=

+

+

+

i

z

i

z

 

 

4.

 

Znaleźć  styczną  podanej  funkcji 

))

(

)

)(

(

(

0

0

0

x

f

x

x

x

f

y

+

=

oraz  narysować  na  jednym 

wykresie funkcję i jej styczną: 

 

a)

 

f(x) = x + sinx w punkcie x = 0,  

b)

 

f(x) = x sinx w punkcie x = 

π

/2, 

 

5.

 

Wykresy  funkcji 

x

y

x

y

/

1

i

cos

=

=

  dla  x  >  0  mają  nieskończenie  wiele  punktów 

wspólnych. Jak moŜna wyznaczyć drugi z nich? 

6.

 

Znaleźć rozwiązania równania: 

.

3

1

sin

x

x =

 

7.

 

Korzystając z funkcji 

FindRoot r

ozwiązać układ równań

=

+

+

=

.

0

1

5

2

,

log

3

2

2

x

xy

x

x

x

y

 

Punkt początkowy odczytać z wykresu utworzonego przy pomocy polecenia

 

ContourPlot.

 

 

 

 
Solve[{r1,r2,...},{x,y,...}] - 
rozwiązanie układu równań 
 
FindRoot[{r1,r2,...},{x,x0},{y,y0}...] 

numeryczne 

rozwiązanie 

równania 

startujące z punktu {x0,y0} 
 
Plot[f,{x, a, b}]
 - wykres funkcji f(x) w przedziale[a, b]  
Plot[{f1, f2, ...},{x, a, b}] - wykres kilku funkcji razem 
 
ContourPlot[f,{x,x

min

,x

max

},{y,y

min

,y

max

}]  –  wyrysowanie  rysunku  warstwicowego  dla 

funkcji f(x,y) 
 
Show[wykres] - przerysowuje wykres 
Show[wykres, opcja->wartość] - przerysowuje wykres ze zmienionymi opcjami 
Show[wykres1, wykres2, ...]- nakłada na siebie kilka wykresów 

(do narysowania wykresu uŜyć funkcji 

ContourPlot

 z 

następującymi opcjami:  

Contours->{0},ContourShading->False,  
ContourStyle->Hue[0]

). 

 

background image

Ćwiczenia nr 5 

 

Przykłady: 
Plot[2x,{x,-5,3},PlotStyle-> {Thickness[0.03],Dashing[{0.05,0.05}],Hue[0.3]}] 
Plot3D[Sin[x y],{x,1,4},{y,0,4}, Boxed->False, Mesh->False] 
 

1. Narysuj: 

 

funkcję 

x

x

f

sin

)

(

=

 dla 

),

2

,

0

(

π

x

 

 

funkcje 

2

)

(

x

x

f

=

 i 

3

)

(

x

x

f

=

 na jednym wykresie (uŜyć róŜnych kolorów i styli), 

 

funkcję f(x, y) = 

,

cos xy

 

 

funkcję f(x, y) =

)

sin(

3

3

y

x −

 

funkcję f(x, y) =

,

2

2

y

x

xye

+

 

 

krzywą określoną parametrycznie: 

,

sin

,

cos

3

3

t

y

t

x

=

=

 

 

helisę kołową: 

4

/

,

cos

,

sin

t

z

t

y

t

x

=

=

=

 dla  t∈<0, 20>, 

 

powierzchnię spiralną: 

4

/

,

cos

,

sin

t

z

t

u

y

t

u

x

=

=

=

dla t∈<0, 20> i u∈<-1,1>, 

 

torus: 

u

z

t

u

y

t

u

x

sin

,

sin

)

cos

3

(

,

cos

)

cos

3

(

=

+

=

+

=

dla t∈<0, 2π> i u∈<0, 2π>, 

 

kulę: 

u

z

u

t

y

u

t

x

sin

,

cos

sin

,

cos

cos

=

=

=

dla t∈<0, 2π> i u∈<-π/2, π/2>. 

UŜyj róŜnych opcji odpowiednich do danego typu wykresu. 

 
Przykłady: 
ListPlot[{1,2,3,4,5},PlotStyle
{Hue[0.3],PointSize[0.05]}] 
ListPlot[{1,2,3,4,5},PlotJoined
True] 

 
2. Utworzyć następujące listy (uŜyć polecenia 

Table

) i przedstawić graficznie: 

 

liczb parzystych od 2 do 50,    

 

liczb postaci: i

3

, gdzie i zmienia się od 1 do 10;       

 

silni liczb od 1 do 20,       

 

sinusów liczb z poprzedniego podpunktu. 

3.

 

Utworzyć wykres przedstawiający rodzinę funkcji 

x

n

x

f

sin

)

(

=

 dla 

)

2

,

0

(

π

x

i n = 1, …, 10. 

UŜyć róŜnych kolorów.  

4.

 

Narysować 

rodzinę 

funkcji 

x

e

t

x

f

cos

)

(

=

 

dla 

}

8

,...,

2

,

1

{

t

 

.

16

,

16

>

∈<

x

  

Kolor, wzór i grubość krzywej uzaleŜnić od parametru t. 

5.

 

Dana jest funkcja 

x

xe

x

f

=

)

(

 w przedziale <0, 2>. Narysować wykres tej funkcji oraz wykresy 

stycznych

))

(

)

)(

(

(

0

0

0

x

f

x

x

x

f

y

+

=

,  kaŜdy  innym  kolorem,  w  9-ciu  punktach  o  odciętych 

rozłoŜonych równomiernie w tym przedziale.  

 

Plot3D[f, {x, x0, x1}, {y, y0, y1}] – tworzy "trójwymiarowy" wykres funkcji f 
 
ParametricPlot[{fx,  fy},  {t,  t0,  t1}]  -  utworzenie  wykresu  krzywej  określonej 
parametrycznie 
ParametricPlot3D[{fx,  fy,  fz},  {t,  t0,  t1}]  -  utworzenie  wykresu  krzywej 
parametrycznej w przestrzeni 
ParametricPlot3D[{fx,  fy,  fz},  {t,  t0,  t1},  {u,  u0,  u1}]-  utworzenie  wykresu 
powierzchni danej parametrycznie 
 
Table[f, {i,1,n}]]
 - tworzy wektor długości n o elementach f(i) 
Table[f,{i,j,n,d}] - tworzy wektor o elementach f(i) dla i zmieniającego się od 
j do n z krokiem d

 

 
ListPlot[{y1, y2, ...}]
 - wykres punktów {1, y1}, {2, y2}, ... 
ListPlot[{{x1, y1}, {x2, y2}, ...}] - wykres punktów {x1, y1}, {x2, y2}, .

background image

Ćwiczenia nr 6  

 

1.

 

Narysować 10 współśrodkowych kół, kaŜde innym kolorem. 

2.

 

Narysować: 
 a) „pawie oczko” składające się z sześciu okręgów,                          b) z sześciu kół, 

 

 

 
 
 
 

 

c)

 

d)                                                        

 
 
 
 
 

Uwaga:

 Aby narysować zamalowany prostokąt (kwadrat) naleŜy uŜyć funkcji: 

             

 

 

3.

 

Narysować paletę kolorów dla funkcji 

Hue[a], 

(a – parametr z przedziału <0, 1>). 

4.

 

Narysować  paletę  kolorów  dla  funkcji 

RGBColor[a,  b,  0.5]

  (a,  b  –  parametry  z 

przedziału <0, 1>). 

5.

 

Narysować dowolny trójkąt z zaznaczonymi wierzchołkami. KaŜdy bok innym kolorem. 

6.

 

Narysować dwa punkty 

)

1

,

1

,

1

(

1

P

),

1

,

0

,

1

(

2

P

 kaŜdy innym kolorem. Połączyć je linią. 

7.

 

Narysować: 

                    

 

 

Show[Graphics[opcje, nazwa obiektu]]- utworzenie i wywołanie obiektu graficznego  
Show[Graphics3D[opcje, nazwa obiektu]]- w 3D 
 
Obiekty wbudowane (przykłady): 

a)  w dwóch wymiarach: 

•  Circle[{x, y}, r] - okrąg o środku w punkcie S(x, y) i promieniu r 
•  Disk[{x, y}, r] - kolo j.w. 
•  Line[{{x1,y1}, ... ,{xn, yn}}] - łamana  
•  Point[{x, y}] - punkt o współrzędnych (x, y) 
•  Polygon[{{x1,y1}, {x2, y2}, ... ,{xn, yn}}] - wielokąt o wierzchołkach 

(x1,y1),...,(xn,yn)  

b)  w trzech wymiarach: 

•  Line[{{x1, y1, z1}, ...}] - trójwymiarowa łamana 
•  Point[{x, y, z}] - punkt 
•  Polygon[{{x1, y1, z1}, ...}] - wielokąt 

background image

Ćwiczenia nr 7 

 

1. Wykonać następujące rysunki i wykresy: 
 

 

a) 

H

0,0

L

H

1,0

L

H

1,1

L

H

0,1

L

 

c) 
 
 

 

 

 

b)

 

 

 

d) 
 
 
 

 

π



4

π



2

0.2

0.4

0.6

0.8

1

H

π



4

,

è!!!!

2



2

L

y

=

sinx

y

=

cosx

 

 

Text[wyraŜenie, {x, y}] – wypisuje wyraŜenie wyśrodkowane względem punktu (x,y),

 

 
TextStyle – 
określa styl uŜyty do wypisywania tekstów na rysunku  
           (np. polecenie 

TextStyle -> FontSize->16 zmieni rozmiar czcionki), 

 
Ticks 
– pozwala opisać liczbami lub literami wybrane punkty na osiach, np.: 
 

                 

Ticks

998

0, "0"

<

,

9

π

4

, "

π

4

"

=

,

9

π

2

, "

π

2

"

==

, Automatic

=

,

 

 
Epilog – lista obiektów i dyrektyw tworzonych i wykorzystywanych po utworzeniu 
głównego rysunku np.: 
 

 

background image

Ćwiczenia nr 8 

 

1.

 

Utworzyć  animację  funkcji 

x

i

i

x

f

cos

)

,

(

=

  (i  –  iterator)  dla 

)

2

,

0

(

π

x

  oraz 

).

10

,

1

(

i

 

KaŜdy  z  rysunków  wykonać  innym  kolorem.  Zadanie  rozwiązać  dwoma  metodami  (tworząc 
tablicę rysunków oraz korzystając z polecenia 

Animate

). 

2.

 

Korzystając z polecenia 

MoviePlot3D 

utworzyć animację funkcji 

)

sin(

)

,

,

(

y

x

t

t

y

x

f

+

=

 dla 

).

6

,

1

(

t

 

3.

 

Korzystając  z  polecenia 

SpinShow

  utworzyć  animację  obracającą  wykres  funkcji 

)

cos(

)

,

(

y

x

y

x

f

=

 wokół osi OZ. 

4.

 

Tworząc tablicę rysunków wykonać animację wiatraka np.: 

 

itd. 

5. Tworząc tablicę rysunków wykonać animację ilustrującą fakt, Ŝe 

,

1

1

lim

e

n

n

n

=

+

=

 np.: 

 

              

 

 

                     pierwsza klatka animacji                                              ostatnia klatka animacji 

 
 
 
 
 
 
 
<<Graphics`Animation` - 
pakiet wspomagający animację 
 
Animate[komenda, iterator] – 
animuje wyspecyfikowaną komendę graficzną 
 
MoviePlot[f[x,t],{x,x

0

,x

1

},{t,t

0

,t

1

}]- animuje dwuwymiarowy wykres f(x, t),  

t – iterator 
 
MoviePlot3D[f[x,y,t],{x,x

0

,x

1

},{y,y

0

,y

1

},{t,t

0

,t

1

}]- animuje trójwymiarowy wykres 

f(x, y, t), t – iterator 
 
MovieParametricPlot[{f[x,t], g[x,t]},{x,x

0

,x

1

},{t,t

0

,t

1

}]- animuje krzywą podaną 

w postaci parametrycznej, t – iterator 
 
SpinShow[grafika]- animuje grafikę trójwymiarową, obracając ją wokół osi OZ 
 

background image

Ćwiczenia nr 9 

 

1.

 

Zdefiniować funkcję 

ws[n_, k_], 

która wyznaczy współczynnik przy 

k

b

 w 

n

bc

a

)

( +

 

(skorzystać z poleceń 

Expand i Coefficient

). 

 

2.

 

Zdefiniować  funkcję 

sum[a_,  m_,  n_,  prec_],

  wyznaczającą  wartość 

=

n

m

k

a

k

1

  

z dokładnością 

prec

 

3.

 

Zdefiniować  funkcję 

fib[n_]

  obliczającą  n  –  ty  wyraz  ciągu  Fibonacciego,  w  którym 

1

1

+

+

=

n

n

n

f

f

f

  oraz 

.

1

1

0

=

= f

f

  Oblicz 

.

20

f

  Przedstawić  graficznie  10  pierwszych 

wyrazów tego ciągu. Wyrazy z nieparzystym indeksem zaznaczyć czerwonym kolorem.

 

 

4.

 

Wiadomo,  Ŝe 

.

!

1

0

e

k

k

=

=

  Przedstawić  w  postaci  graficznej  błąd 

=

=

n

k

n

k

e

0

!

1

δ

  dla  

n  =  5,  6  …,  12.  Zdefiniować  funkcję

  blad[n_]

,  która  wyliczy  opisany  wyŜej  błąd  dla 

dowolnego n. 

 

 

5.

 

Równania  parametryczne 

at

x

cos

=

  i 

,

sin bt

y =

  gdzie  a  i  b  są  stałymi,  opisują  rodzinę 

krzywych  znanych  jako  krzywe  Lissajou.  Zdefiniować  funkcję 

lissajou[a_,  b_]

która  pozwoli  na  wykonywanie  wykresów  tych  krzywych  dla  dowolnych  wartości 
parametrów a i b. 

 

 

6.

 

Zdefiniować  funkcję 

w[n_]

,  która narysuje  n-kąt  foremny.  Boki  wielokąta  powinny  mieć 

róŜne kolory.  

 

7.

 

Zdefiniować funkcję 

oczko[n_]

 w wyniku, której otrzymamy następujący rysunek (kaŜda 

linia ma inny kolor): 

 

            oczko[10] 

-10

-5

5

10

-10

-5

5

10

 

 

 
 

Expand[wyr] - wylicza iloczyny i potęgi zapisując wynik jako sumę 
Coefficient[wielomian, zmienna] - podaje współczynnik przy zmiennej  

background image

Ćwiczenia nr 10 

 

 

1.

 

Napisać procedurę 

arytm[a1_,r_,n_]

 w wyniku, której otrzymamy n – ty wyraz ciągu 

arytmetycznego oraz sumę n wyrazów tego ciągu (

n

a

a

S

r

n

a

a

n

n

n

2

,

)

1

(

1

1

+

=

+

=

) np.: 

  arytm[2,3,10] 
 

  

10 - ty wyraz tego ciągu to 29, 

  

a suma 10 pierwszych wyrazów tego ciągu wynosi 155 

 

2.

 

Napisać  procedurę 

styczna[f_,  x0_]

  w  wyniku,  której  otrzymamy  wykres 

przedstawiający 

funkcję 

f(x) 

oraz 

styczną 

do 

tej 

funkcji 

punkcie 

x0 

))

(

)

)(

(

(

0

0

0

x

f

x

x

x

f

y

+

=

 i równanie tej stycznej np.: 

 

 

 

 

 

 

3.

 

Napisać  procedurę 

dlugoscluku[f_,  {x_,  x1_,  x2_}]

  w  wyniku,  której 

otrzymamy długość łuku krzywej f(x) w przedziale (x1, x2) (

+

=

b

a

dx

x

f

L

2

))

(

'

(

1

) oraz 

następujący rysunek: 

 

DlugoscLuku[Sin[x],{x, -Pi/4, Pi/4}] 

 

Dlugosc luku wynosi 2.11619

 

 

-1.5

-1

-0.5

0.5

1

1.5

-1

-0.5

0.5

1

 

background image

Ćwiczenia nr 11 

 

 

1. Napisać procedury w wyniku, których otrzymamy: 

a) 

 

1.6

1.8

2

-1

-0.5

0

0.5

1

-1

-0.5

0

0.5

1

1.6

1.8

2

-1

-0.5

0

0.5

1

 

 

Uwaga: 

Skorzystać ze wzorów: 

=

b

a

dx

x

f

V

2

))

{

(

π

+

=

b

a

dx

x

f

x

f

P

2

))

(

'

(

1

)

(

2

π

  

c)  

 

 

 

 
<<Graphics`FilledPlot` 
FilledPlot[funkcja, {zakres}, opcje]
 - wypełnia określonym kolorem przestrzeń  
miedzy wykresem funkcji jednej zmiennej rzeczywistej a osią OX 
 
<<Graphics`Graphics` 
BarChart[lista]
  - wykres listy danych w postaci słupkowej 
PieChart[lista]  - wykres listy danych w postaci kołowej 
 
<<Graphics`SurfaceOfRevolution` 
SurfaceOfRevolution[f, zakres, opcje]

- 

kreśli powierzchnię obrotową otrzymaną 

przez orót krzywej f (obrót wokół osi OZ) dla x z danego przedziału 
RevolutionAxis->{1,0,0} – obrót wokół osi OX 
RevolutionAxis->{0,1,0} - obrót wokół osi OY

 

Uwaga: 

Napisy na wykresie kołowym otrzymujemy korzystając z opcji 

PieLabels, 

np.:  

 
PieChart[{12, 21, 18}, PieLabels -> {12, 
21, 18}]

 

 

b) 

 

 

0.2

0.4

0.6

0.8

1

0.2

0.4

0.6

0.8

1

0.2

0.4

0.6

0.8

1

0.2

0.4

0.6

0.8

1

 

 

Pole wynosi

1

3