plik

SOFTWARE

HARDWARE

Format

12/2007

Instalowanie drugiego dysku twardego



Wybór odpowiedniego dysku twardego

Więcej miejsca!

Dysk twardy jest niedrogim komponentem, który może znacznie zwiększyć

możliwości komputera – nie tylko pojemność, ale i wydajność. Pokazujemy zatem,

jak wybrać odpowiedni napęd i jak go sprawnie zamontować.

Zainstalowanie drugiego dysku

daje wyraźne korzyści szczególnie

w przypadku starszych pecetów, na

których dysku głównym nie miesz-

czą się już nowe programy czy gry.

Na dodatkowym dysku o pojemno-

ści kilkuset gigabajtów zmieszczą

się bez problemu, ale też będą się

z niego szybciej otwierały. Na nowy

dysk można też przenieść plik wy-

miany Windows, co zawsze trochę

przyspiesza działanie systemu.

Instalując dodatkowy dysk twar-

dy w starszym komputerze, trzeba

jednak pamiętać, że niektóre pły-

ty główne „widzą” jedynie nieca-

łe 140 GB przestrzeni dyskowej.

Większej pojemności nie są w sta-

nie wykorzystać, nawet po aktuali-

zacji BIOS-u płyty do najnowszej

możliwej wersji. W takim przypadku

może zaistnieć potrzeba dodatko-

wych wydatków na kontroler Serial

ATA, ale będą one rząd wielkości

niższe w porównaniu z kosztem no-

wego napędu.

www.pcformat.pl/ocena



Oceń lub skomentuj na

W artykule pokazujemy, jak wy-

brać i zamontować w komputerze

dodatkowy dysk twardy ATA lub

SATA. Warto jednak wiedzieć, że

w sprzedaży jest obecnie również

sporo napędów optycznych ATA

oraz SATA, głównie nagrywarek

DVD. Jeżeli więc chcesz dołożyć

do komputera taką nagrywarkę,

możesz kierować się wskazówka-

mi zawartymi w artykule, ponie-

waż są one uniwersalne – dotyczą

właściwie każdego urządzenia ATA

czy SATA. Taka sama jest zasada

wybierania interfejsu szeregowego

lub równoległego, ustawiania trybu

master/slave napędu, kontrolowa-

nia konﬁ guracji w BIOS-ie. Jedyną

różnicą jest oczywiście sam montaż

napędu w obudowie komputera

– w przypadku napędów optycznych

zawsze odbywa się w kieszeni 5,25”,

a napęd montuje się za pomocą

śrub z drobnym gwintem.

Instrukcje

nie tylko do dysków

Zapotrzebowanie co do pojemności twardego

dysku musisz określić sam. Jeżeli masz dużo ﬁ l-

mów własnej produkcji (przegrywasz je z kamery

wideo), potrzebujesz napędu bardzo pojemnego.

Każdy taki ﬁ lm przed skompresowaniem może

zająć kilkadziesiąt GB. Nie będzie więc przesadą

napęd 500–1000 GB. W wypadku ﬁ lmów czy utwo-

rów audio pobieranych z sieci zapotrzebowanie

jest mniejsze, dlatego nie warto kupować napędów

większych niż 500 GB. Są one dość drogie i ich

cena jest niewspółmierna z pojemnością.

ATA czy SATA

Ważną kwestią jest interfejs dodatkowego dysku

twardego. Jeśli używasz kilkuletniego komputera,

być może ma on wolne tylko porty ATA. Jeśli jest

to komputer nowy, może ma porty ATA zajęte,

a wolne pozostają tylko porty SATA. Piszemy

„może”, bo nie można mieć pewności co do konﬁ -

guracji. Po prostu trzeba zajrzeć do komputera.

Wyłącz komputer. Odłącz od niego zasila-

nie, a także – dla wygody – wszystkie po-

zostałe kable.

Odkręć śruby

mocujące obudo-

wę



– jej boczną ściankę

albo pokrywę górną.

Sprawdź, czy na płycie głównej znajdują

się wolne porty SATA



Interfejs SATA i ATA

Dyski ze złączami SATA

są obecnie standar-

dem, ale nie można ich montować w starych

komputerach. Jeżeli więc twoja płyta główna nie

ma portów SATA, powinieneś się zdecydować na

dysk ze złączem ATA

Jeśli tak, możesz bez obawy kupować dysk

SATA.

Jeśli nie znala-

złeś

gniazd

SATA, może to ozna-

czać, że twoja płyta

ich po prostu nie ma.

Poszukaj wolnych złą-

czy ATA



Trzeba przy tym uwa-

żać, ponieważ bardzo

podobnie wyglądają

porty stacji dyskietek.

Te do podłączania

dysków mają 40 sty-

ków w dwóch rzędach. Jeżeli znalazłeś choć je-

den taki port, możesz podłączyć do niego taśmę

ATA, a do niej dysk tego samego typu.

Jeżeli na

płycie nie

gniazda

ATA, może któ-

raś taśma ma

jeszcze wolne

złącze do wyko-

rzystania



Jeśli tak, dysk

ATA będziesz mógł podłączyć do niego.

Wiecej miejsca.indd 42

2007-10-24 14:47:29

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER

Instalowanie drugiego dysku twardego



Aby zamontować dysk w komputerze, musisz

znaleźć na niego odpowiednie miejsce, przy-

mocować go śrubami i podłączyć odpowiednie

kable zasilające i sygnałowe. To minimum ope-

racji, bo czasami konieczna jest również konfi-

guracja BIOS-u.

Miejsce na nowy dysk

Sprawdź, czy we wnęce 3,5-calowej (w po-

bliżu dysku głównego) jest miejsce na wol-

ny napęd. Niestety, najtańsze obudowy mają

przestrzeń tylko na jeden dysk.

Jeśli nie ma odpowiedniej wnęki 3,5”, moż-

na dokupić odpowiednie szyny, które „po-

szerzą” twój dysk twardy do szerokości 5,25”:

Dzięki temu zmieści się on do wnęki poniżej

lub powyżej napędu optycznego. Takie rozwią-

zanie dotyczy także sytuacji, gdy dysk musisz

podłączyć do tej samej taśmy ATA co napęd

optyczny – zyskasz pewność, że taśma nie oka-

że się za krótka.

Zamiast metalowych szyn, nieco droższym

rozwiązaniem są różnego rodzaju gumowe pod-

kładki, paski czy kieszenie, których głównym

A co zrobić, gdy nie znajdziesz ani jednego

wolnego złącza SATA lub ATA? Jest to mało

prawdopodobne, ale w razie potrzeby można

kupić kontroler SATA (koszt około 30 zł), za-

montować go w złączu PCI i do niego podłączyć

nowy dysk.

Pozostaje jeszcze

kwestia zasilania.

Standardem są złącza

molex



– ma je każdy zasilacz

i każdy komputer. Nie-

stety, nowe dyski SATA

potrzebują innego złącza

zasilającego



Jeżeli w twoim kompute-

rze takiego nie ma, mo-

żesz dokupić odpowied-

nią przejściówkę



Czasami takie przejściów-

ki są dołączane do płyt

głównych lub dysków.



Montaż dysku twardego w komputerze

zadaniem jest redukcja drgań pochodzących od

dysków, a więc wyciszenie komputera. Przy oka-

zji rozwiązanie takie pozwala na montaż dysku

w kieszeni 5,25”.

Dla dodatkowego dysku warto znaleźć ta-

kie miejsce, by nie był zbyt blisko dysku

głównego. Odpowiedni odstęp umożliwi lepsze

chłodzenie obu dysków:

Niezależnie od tego, w jakiej wnęce będzie

montowany nowy dysk, musi być przykrę-

SATA 150 czy 300

W sprzedaży są zarówno dyski SATA 150 (o prze-

pustowości interfejsu 150 MB/s), jak i SATA 300

(300 MB/s). Te drugie mają także często ozna-

czenie NCQ i SATA II. Warto wyjaśnić, o co

chodzi z tymi standardami.

Pierwszy standard, Serial ATA, zapewnia prze-

pustowość 150 MB/s, nie obsługuje tzw. kolej-

kowania komend (angielski skrót NCQ). Drugi

standard, Serial ATA II, podwaja przepustowość

do 300 MB/s, a także radzi sobie z NCQ. Jednak

na rynku dostępne są różne kombinacje tych

cech, na przykład są dyski z interfejsem 300

MB/s, ale bez funkcji NCQ, więc nie mogą być

oznaczane jako SATA II.

Tak naprawdę różnica między wydajnością 150

a 300 MB/s nie odgrywa większej roli, ponieważ

obie są wystarczające na potrzeby współczesnych

napędów. Znacznie ważniejsze jest kolejkowanie

komend NCQ, bo daje wymierny, czasem nawet

kilkunastoprocentowy przyrost wydajności. War-

to więc kupować dyski SATA z NCQ albo po

prostu SATA II, które mają funkcję NCQ.

Tryb pracy każdego dysku czy napędu optycznego

możesz także sprawdzić w BIOS-ie komputera.

Podczas uruchamiania komputera wciśnij klawisz

[Del]

lub

[F2]

Gdy pojawi się okno programu konfiguracyjnego,

w pierwszej sekcji, zwanej

lub

(zależnie od odmiany BIOS-u) zobaczysz,

w jakim trybie pracują wszystkie urządzenia



W naszym przykładzie pierwszy kanał jest wykorzystywa-

ny przez dysk twardy Samsung, który pracuje w trybie

nadrzędnym (master). Jeżeli chcesz podłączyć swój

drugi dysk do tej samej taśmy ATA, musisz ustawić

go oczywiście w tryb podrzędny (slave).

Informacje z BIOS-u

Wiecej miejsca.indd 43

2007-10-24 14:47:39

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER

SOFTWARE

HARDWARE

Format

12/2007

cony śrubami w czterech punktach: dwóch z pra-

wej i dwóch z lewej strony



W tym celu trzeba zdjąć nie tylko jedną boczną

ściankę komputera, ale też drugą.

Podłączanie dysku SATA

Wyższość dysków SATA nad ATA polega między

innymi na znacznie łatwiejszym podłączaniu ka-

bli, które ogranicza się do dwóch kroków.

Kabelek sygnałowy (najczęściej koloru czer-

wonego) podłącz do dowolnego gniazda

SATA płyty głównej, a drugi koniec do węższe-

go złącza dysku:

Zasilający kabel SATA podłącz do szersze-

go złącza dysku SATA



Podłączanie dysku ATA

Montaż dysków ze starszym interfejsem rów-

noległym jest nieco trudniejszy. Każdy napęd

powinien być podłączony do osobnego gniazda

ATA płyty głównej, ale zazwyczaj płyta ma tylko

jedno lub dwa takie gniazda, niekiedy już zajęte.

Na szczęście do każdej taśmy ATA można podłą-

czyć dwa napędy, przy czym jeden musi pracować

w trybie nadrzędnym, a drugi w podrzędnym.

Może to przysporzyć nieco problemów.

Jeżeli twój nowy dysk ma być podłączony do

nowego, wolnego gniazda ATA, jego zworkę

przełącz do pozycji nadrzędnej (master)



Wskazówkę znajdziesz na etykietce dysku



Jeżeli dysk ma być podłączony do taśmy

ATA z innym napędem (dyskiem twardym

lub napędem optycznym), sprawdź, w jakim try-

bie on działa. Jeśli jest to dysk twardy, prawie

na pewno pracuje w trybie nadrzędnym (master),

więc zworkę nowego dysku musisz przestawić

do trybu podrzędnego (slave).

Czasami po podłączeniu drugiego dysku okazuje

się, że nie „widać” go w systemie. Dlatego na ra-

zie nie zamykaj obudowy komputera, lecz podłącz

kable i włącz komputer. W razie problemów możesz

wykorzystać poniższe rady.

Uruchom ponownie komputer. Tuż po jego

starcie naciśnij klawisz

[Del]

lub

[F2]

, by wejść

do programu konfiguracyjnego BIOS-u.

W sekcji

lub

(nazwy zależne od rodzaju BIOS-u) ustaw

automatyczne rozpoznawanie wszystkich dysków.

Strzałką w dół na klawiaturze przejdź do każdego

dysku, a następnie ustaw wartość

Zwykle można to zrobić klawiszem

[PgUp]

lub

[PgDown]

. Pozwoli to nie tylko wykryć dyski, ale

też prawidłowo ustawić ich parametry, które wpły-

wają na wydajność.

Klawiszem

[Esc]

przejdź do głównego okna

BIOS-u, a następnie wykorzystaj polecenie

lub

(zależnie od typu BIOS-u), by zapisać zmiany i wyjść

z BIOS-u.

Niezbędna konfiguracja BIOS-u

Należy unikać stosowania długich śrub. W zupełności

wystarczy gwint o długości 5 mm. Jeśli śruby będą

za długie, po dokręceniu mogą sięgnąć układów

elektronicznych dysku i je uszkodzić!

Nie stosuj zbyt długich śrub

Zasilający kabel molex podłącz do złącza

zasilającego dysku twardego:

Złącza są tak wykonane, że czasem trzeba użyć

sporo siły (a jeszcze więcej przy odłączaniu tego

kabla).

Złącze taśmy

ATA podłącz do

gniazda twojego dysku

twardego. Zwróć przy

tym uwagę na wcięcie

i wypustkę



które uniemożliwiają

podłączenie dysku

w nieprawidłowy sposób.

Instalowanie drugiego dysku twardego

Wiecej miejsca.indd 44

2007-10-24 14:47:50

Certyfikacja PitStop - Wydawnictwo BAUER