HIGIENA, ĆWICZENIE 2, 8.10.2012 

 
„Kształtowanie zachowań prozdrowotnych dzieci”  
Zajęcia będą się odbywały w przedszkolach lub placówkach opiekuńczo- wychowawczych w Łodzi w godzinach 
ćwiczeń.  
 
Zakres ćwiczenia obejmuje: 

1.  Edukację stomatologiczną dzieci i młodzieży w ramach zagadnień 



 

podstawowe informacje o układzie stomatognatycznym 

-  liczba zębów mlecznych i stałych u człowieka oraz wybranych zwierząt 
-  do czego służą zęby 
-  jak zbudowany jest ząb 



 

jak poprawnie dbać o higienę jamy ustnej 

-  przybory do mycia zębów i jamy ustnej 
-  instrukcja prawidłowego mycia 



 

jak się żywić aby zęby były zdrowe 

-  tryb żywienia 
-  produkty kriogenne i kariostatyczne 



 

wizyty kontrolne w gabinecie stomatologicznym 

-  jak zachowywać się w czasie wizyty  
-  jak często kontrolować stan uzębienia 

 

Rozdział tematów dokonywany jest na ćwiczeniach poprzedzonych wizytą w placówkach, w których 
przebywają dzieci. Informację na dany temat należy przygotować w formie krótkiej pogadanki (5-10 min) 
połączonej z pokazem (fantom, rysunki, plakaty) o treści dostosowanej do wieku odbiorcy.  
 

2.  Badania diagnostyczne dzieci z klas „0” lub dzieci i młodzieży z ośrodków opiekuńczo- wychowawczych 

przygotowanie pisemnej informacji o stanie i potrzebach stomatologicznych pacjenta dla rodziców, 
opiekunów lub wychowawców 

 
 

HIGIENA WIEKU ROZWOJOWEGO

 

 
Wiek rozwojowy- do zakończenia edukacji 
 
Najbardziej dynamiczny wzrost dziecka- pierwsze 2 lata życia.  
 
Charakterystyka demograficzna populacji w wieku rozwojowym.  
 
Depresja urodzeniowa- gwałtowne zmniejszanie się populacji w wieku rozwojowym (0-19). W stosunku do 
ogółu populacji polskiej. 
 
Populacja w wieku rozwojowym 
1990- 29% 
2000- 24,4 % 
2010- 18,8 % 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

CHARAKTERYSTYKA POPULACJI POLSKIEJ W WIEKU SZKOLNYM 

                           

       
     Liczba dzieci i młodzieży w wieku 7 – 19 lat 

                                  

 

                      ponad 8 ml 

                                      

 

          ( 21% ogółu populacji ) 

             
 
                                                  

 

              mieszka 

                

 

               

 
          60% w mieście                                       

 

  40% na wsi  

 

  na 100 chłopców przypada 96 dziewcząt 
  62% uczniów ma rodziców z wykształceniem podstawowym lub niepełnym zawodowym 
  szacuje się, że co 10 uczeń pochodzi z rodziny dotkniętej bezrobociem 
  z badań socjologicznych wynika, że około 30% rodzin nie dba o swoje dzieci  

 
Problemy wieku rozwojowego- propozycje ich rozwiązań 

1.  Okres ciąży i okres okołoporodowy- zapewnić zdrowy start do życia 
2.  Pierwszy rok życia- zdrowy rozwój i wzrastanie- najbardziej niebezpieczny okres życia (np. duża 

śmiertelność dzieci po wypadkach w domu- zatrucia, utonięcia) 

3.  Okres wczesnego dzieciństwa- dbałość o prawidłowe osiągnięcie gotowości szkolnej 
4.  Okres późnego dzieciństwa- zdrowy rozwój psycho- fizyczny przed wiekiem pokwitania 
5.  Okres młodzieńczy- nastolatek przygotowany zdrowotnie i edukacyjnie do wejścia w dorosłość  

 
Ocena WHO 

  Priorytet zagrożony; opieka okołoporodowa dbałość o noworodki 
  Priorytet niedokończony- zwalczanie chorobowości i umieralności dzieci  
  Priorytet „ignorowany” – zdrowie dzieci, medycyna szkolna 

 
PORADNICTWO CZYNNE MEDYCZNE 
Planowana, aktywna, dobrze zorganizowana opieka medyczna w której czynna stroną jest nie tylko personel 
medyczny ale również pacjent/ pacjenci.  
Grupy populacyjne objęte opieką czynną: 

  dzieci i młodzież do ukończenia szkoły (18-19 r.ż) 
  osoby w wieku podeszłym, starczym, sędziwym 
  osoby narażone na czynniki niekorzystne pracy 
  kobiety ciężarne i karmiące 
  osoby przewlekle chore i niepełnosprawne 

 
MEDYCZNE DZIAŁANIA PREWENCYJNE W WIEKU ROZWOJOWYM 

1.  Profilaktyka I – fazy ( pierwotna )- prewencja częstych chorób i zaburzeń poprzez następujące 

działania: 

  Przyczynowo- skutkowe- szczepienia ochronne, terapia witaminowa i związkami mineralnymi 
  Kontrola sanitarno- higieniczna środowiska bytowania, dom, szkoła 
  Badanie środowiska zewnętrznego- ocena wody, powietrza, gleby (np. po powodziach) 

 

2.  Profilaktyka II – fazy ( wtórna )- masowe badania profilaktyczne, wczesna diagnostyka 

  Testy przesiewowe  
  Powszechne badania lekarskie- bilanse zdrowia- po urodzeniu, 2, 4, 6, 10, 13, 16, 18 r.ż.  
  Badania okresowe- zalecane w 1 r. ż. Co 1 miesiąc, od 1 do 3 roku co kwartał po 3 roku raz na 

rok, badania pediatryczne, co pół roku stomatologiczne (zgodnie ze wskazaniami) 

  Badania kontrolne- po 30 dniach zwolnienia  

 
 

 

       3. Profilaktyka III – fazy ( trzeciorzędowa, rehabilitacyjna ) 

  Zmniejszenie stopnia niesprawności 
  Zapobieganie kalectwu społecznemu u dzieci przewlekle chorych i niepełnosprawnych 
  Klasy przedszkolne i szkolne integracyjne 
  Organizacja odpoczynku, współzawodnictwa sportowego.  

 
 
BADANIA PRZESIEWOWE 
Badania przesiewowe posługuje się testem gdzie stosowana jest ściśle określona maksymalnie 
zobiektywizowana metoda wykrywania choroby, zagrożenia zdrowia 

Testy proste, masowe, powtarzalne, możliwe do stosowania w terenie 
 
Badania podejmowane są w stosunku do: 

  chorób, które stanowią problem społeczny  
  historia naturalna choroby jest dobrze poznana 
  istnieją skuteczne metody działania 
  badania akceptowane, ekonomiczne, uzasadnione 

 
 
CHARAKTERYSTYKA BADAŃ PRZESIEWOWYCH 

-  Pomiar cech ilościowych wymaga przyjęcia progu diagnostycznego stanowiącego przedział pomiędzy 

wynikami dodatnimi testu a ujemnymi.  

-  Przydatność testu określana jest przez trafność 
-  Na trafność testu składa się jego czułość i swoistość 

  czułość- wyraża w jakim odsetku przypadków istniejącej choroby zastosowań test daje wynik 

dodatni 

  swoistość- oznacza w jakim odsetku przypadków w których nie występuje choroba, wynik 

testu jest ujemny.  

 
 
Badania przesiewowe uczniów 

1.  Pomiar wysokości i masy ciała- rozwój somatyczny 
2.  Ocena zaburzeń aparatu ruchu 
3.  Ocena aparatu wzroku- wady refrakcji zaburzenia widzenia obuocznego, widzenia barwnego 
4.  Ocena zaburzeń słuchu, mowy ocena ciśnienia tętniczego krwi  

 
 
Badania bilansowe- charakter badań 

-  Powszechne profilaktyczne wykonywane tylko w populacji rozwojowej- aspekt indywidualny 

(0,2,4,6,10,13,16,18 r.ż) 

-  Masowe badania epidemiologiczne- przekrojowe 
-  Wymagają zgody/ obecności rodziców 
-  Badania diagnostyczne, profilowane na najczęstsze patologie w danym wieku 
-  Uzupełnianie w razie potrzeby badaniami laboratoryjnymi, specjalistycznymi 

 
 
Bilans 0 

-  ocena zdrowia i rozwoju noworodka – ewentualnych dalszych  wskazań (badania antropometryczne, 

ocena narządu słuchu, wzroku, stawów biodrowych, rozwoju tarczycy, badania pod kątem 
fenyloketonurii 

-  wskazówki pielęgnacyjne, karmienie piersią 
-  szczepienia obowiązkowe, zalecane- kalendarz szczepień  

 
 
 
 

Bilans w 2 roku życia 

-  ocena rozwoju fizycznego, psychoruchowego 
-  wykrycie wad wrodzonych, które pojawiły się po okresie niemowlęcym 
-  zaplanowanie leczenie, korekcja wad, rehabilitacja 
-  Ocena realizacji szczepień ochronnych 
-  ocena profilaktyki przeciwkrzywicznej 
-  ustalenie działań sprzyjających prawidłowemu rozwojowi dziecka 

 
 
Bilans w 4 roku życia 

-  ocena rozwoju fizycznego i psychoruchowego 
-  wykrycie wad wrodzonych i nabytych 
-  narząd wzroku, słuch, mowa, układ kostno- stawowy i inne 
-  zaplanowanie leczenia i rehabilitacji 
-  edukacja rodziców mająca na celu poprawę rozwoju dziecka  

 
 
Bilans w 6 roku życia  

-  ocena stanu zdrowia 
-  ocena poziomu rozwoju 
-  ocena gotowości szkolnej 
-  identyfikacja problemów zdrowotnych 
-  kwalifikacja do grup na zajęcia wychowania fizycznego 
-  ocena dotychczasowego stanu zdrowia, leczenia i rehabilitacji 

 
 
Bilans w 10 roku życia 

-  ocena tempa rozwoju fizycznego stanu zdrowia, rozwoju psychicznego i społecznego 
-  ocena adaptacji  do obowiązku szkolnego 
-  identyfikacja ewentualnych problemów zdrowotnych, szczególnie pod kątem wad postawy i skrzywień 

kręgosłupa, wad wzroku 

-  kwalifikacja do grupy wychowania fizycznego 
-  zaplanowanie działań z zakresu promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej  

 
 
Bilans zdrowia 13- latka 

-  ocena poziomu i tempa wzrastania, stanu zdrowia, rozwoju psychicznego i społecznego  
-  ocena przebiegu dojrzewania płciowego 
-  identyfikacja problemów zdrowotnych 
-  kwalifikacja do grupy wychowania fizycznego  
-  zaplanowanie działań z zakresu edukacji i promocji zdrowia  

 
 
Badanie bilansowe 16- latków 

-  ocena poziomu, tempa i harmonii wzrastania 
-  ocena stanu zdrowia, podanie problemów zdrowotnych i konieczności leczenia, rehabilitacji 
-  kwalifikacja do grupy wychowania fizycznego 
-  zaplanowanie działań z zakresu prozdrowotnego trybu życia 
-  uzasadnione przeciwwskazań dotyczących dalszego kształcenia lub pracy zawodowej  

 
 
Badanie bilansowe młodzieży 18- letniej 

-  ocena stanu zdrowia, końcowej fazy rozwoju fizycznego 
-  określenie ewentualnych problemów zdrowotnych 
-  udzielanie wskazówek dotyczących dalszego kształcenia, wyboru zawodu, przyszłego rodzicielstwa  

 

Problemy medycyny szkolnej 

-  rezygnacja z zatrudnieni w szkołach lekarzy ogólnych, dentystów, na 1 pielęgniarkę przypada ok. 1000 

uczniów (etat 850) 

-  gabinetów profilaktyki przedlekarskiej nie posiada 70 % szkół podstawowych , 50 % gimnazjów, 30 % 

szkół licealnych 

-  30 % uczniów niebadanych przez specjalistów  
-  stan zdrowia polskich uczniów oceniamy jako jeden z najgorszych w UE 
-  likwidacja większości placówek nadzoru  

 
Problemy zdrowotne 

1.  Wypadki, urazy, zatrucia- pierwsza przyczyna zgonów dzieci i mlodzieży rocznie ginie ok. 2,5 tysiąca, 

100 tys leczonych szpitalnie, 2 mln. lżejsze urazy 

2.  Choroby przewlekle- zaburzenia aparatu ruchu 25- 40% populacji, wzroku ok. 20-25 %, słuchu- ok. 5%, 

mowy- 3 % 

3.  Problemy zdrowia psychospołecznego szacunkowo 15- 20 % 
4.  Nadwaga otyłość, niedobór masy ciała- łącznie 15- 25 % 
5.  Choroby uk. stomatognatycznego 

  próchnica- 80-98 % 
  choroby przyzębia- 20- 40 % 
  wady zgryzu- 50-60 % 

6.  Choroby układu oddechowego ok. 5 % alergie, atopie, astma oskrzelowa łącznie ok. 15 % 
7.  Ok. 90 % uczniów ma 1 luk kilka problemów zdrowotnych  

 
Mierniki zdrowia 

-  Podstawowymi, łatwymi do wykonania miernikami zdrowia dzieci i młodzieży są: 

1)  Rozwój somatyczny 
2)  Rozwój psychoruchowy  

 
 
TREND SEKULARNY, zjawisko zmienności właściwości morfologicznych, fizjologicznych, motorycznych między 
kolejnymi pokoleniami ma charakter adaptabilny a nie ewolucyjny. 
 
Charakteryzuje go :  

  akceleracja  - przyspieszenie rozwoju fizycznego i dojrzewanie 
  zmiana kolejności stadiów procesów rozwojowych  
  retardacja  - zwolnienie procesów inwolucyjnych ( siły mięśniowej, sprawności fizycznej ), 

występowanie wcześniej chorób charakterystycznych dla osób starszych (np. zmiany zwyrodnieniowe) 

 
 
Zmiany sekularne dotyczą: 

  wysokości ciała, wzrost o ok. 10-12 % w ostatnim stuleciu 
  proporcji ciała- leptosomizacja sylwetki 
  wydłużenie okresu rozrodczego 
  hipotetyczne przyczyny  

 
 
Zjawisko to może dotyczyć: 

  wieku sylwetki i proporcja ciała 
  wieku kostnego 
  wzrostu i masy ciała 
  wieku płciowego 
  wieku zębowego 
  wieku psychoruchowego 
  zmiana kolejności występowania określonych ceh morfotycznych 

 
 

Postępowanie auksologiczne 

  AUKSOLOGIA-  
  I stopień- na szczeblu lekarza pierwszego kontaktu; screening, badania ogólne 
  II stopień- w ramach konsultacyjnych poradni specjalistycznych indywidualna ocena, diagnoza rozwoju 
  III stopień- w klinicznych oddziałach endokrynologicznych, klinicznych, diagnoza i poradnictwo 

specjalistyczne 

 
 
Klucz selekcji auksologiczne 

  TYPAUXIA- rozwój prawidłowy, prognoza rozwoju pomyślna 
  DYSAUXIA- rozwój atypowy, nieharmonijny, bez cech zaburzeń endokrynnych 
  AUXOPATIA- rozwój nieprawidłowy, najczęściej opóźniony o cechach zaburzeń hormonalnych   

 
 
Indywidualna diagnoza auksologiczna 

1.  Wywiad rodzinny 

-  dotyczący rozwoju rodziców, rodzeństwa 
-  przebiegu ciąży, porodu, połogu 
-  choroby przebyte, sposobu żywienia, warunków środowiskowych  

 

2.  Ocena somatoskopowa 

-  określenie somatotypu osobniczego, typu budowy, proporcji 
-  stan odżywienia, ilość i rozmieszczenie tkanki tłuszczowe 
-  stan uzębienia, skóry, przydatków 
-  zaawansowanie rozwoju płci, zachowań pacjenta 

 

3.  Przedmiotowe badanie pediatryczne 

-  pomiar i interpretacja badań antropologicznych 
-  ocena wieku biologicznego 
-  ocena sprawności i wydolności fizycznej 

 

4.  Badania pomocnicze- radiologiczne, hormonalne, cytologiczne, mikrobiologiczne w zależności od 

wskazań lekarza  

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

ETIOLOGIA PRÓCHNICY ZĘBÓW 

 

1)  Jest chorobą zakaźną, nadal najczęstszą chorobą wieku dziecięcego, nie ma charakteru samo 

ograniczającego, nie poddaje się leczeniu antybiotykami 

2)  Próchnica zębów jak i schorzenia przyzębia są chorobami o etiologii wieloprzyczynowej, którym można 

niemal całkowicie zapobiegać  

3)  Polsce wskaźnik frekwencji próchnicy dla dzieci szkolnych jest bardzo wysoki 
4)  Ból wynikający z nieleczonych chorób zębów może prowadzić do problemów w mówieniu, jedzeniu, 

przyczyniać się do absencji szkolnej, wpłynąć na obniżenie samooceny i niekorzystnego postrzegania 
przez rówieśników 

5)  Opieka stomatologiczna jest dostępna, ale nie osiągalna dla wielu rodzin ze względów finansowych i 

często świadomościowych  

 
Płytka nazębna 

-  Z węglowodanów obecnych w spożywczych pokarmach bakterie wytwarzają kwasy, tworząc na 

powierzchni zębów tzw. płytką nazębną 

-  Bakterie próchnico twórcze m.in. Streptococcus mutans, Lactobacilus Acidophilus: 

  produkują kwasy na drodze rozkładu cukrów 
  dobrze tolerują środowisko kwaśne 
  tworzą cukry  

 
 

 

DIAGRAM PODSUMOWUJĄCY WYNIKI BADAŃ NAD WPŁYWEM FLORY 

BAKTERYJNEJ NA ROZWÓJ PRÓCHNICY 

 
 

 

 
Zasady dbałości o zęby- racjonalne żywienie 

-  żywienie dziecka musi być pełnowartościowe tak pod względem ilościowym jak i jakościowym ( IŻŻ 

zasady racjonalnego żywienia) 

-  dieta musi uwzględniać 3 główne posiłki i najlepiej 2 dodatkowe z zachowanymi przerwami pomiędzy 

nimi 3-4 godziny.  

-  ograniczenie częstego podjadania pomiędzy posiłkami  
-  ograniczenie spożywania produktów kleistych o miękkiej konsystencji, soków dosładzanych, słodkich 

napojów 

-  produkty słodkie tylko łącznie z głównymi posiłkami 
-  zalecane spożywanie gruboziarnistych produktów twardych, dobrze stymulujących wydzielanie śliny 

 
 
 
Rola węglowodanów 

  są źródłem łatwo przyswajalnej energii 
  nadając produktom spożywczym cechy organoleptyczne ( smak, barwa, zapach, konsystencja ), 

oddziałują na zmysły 

  dostarczają włókna pokarmowego ( błonnika ), regulującego procesy zachodzące w przewodzie 

pokarmowym ( ruchy perystaltyczne, skład mikroflory jelitowej, wydalanie cholesterolu, detoksykacja 
organizmu ) 

  umożliwiają syntezę aminokwasów i prawidłowy przebieg spalania związków ketonowych  
  są składnikami glikolipidów i glikoprotein błon komórkowych 

 
 
Działanie pokarmu na tkanki jamy ustnej w aspekcie zapobiegania próchnicy zębów  

-  zęby wyrzynają się w stanie hypomineralizacji, dojrzewanie szkliwa trwa od 5 do 10 lat po wyrznięciu 

zębów 

-  w okresie dojrzewania szkliwa zęby są szczególnie wrażliwe na działanie czynników kriogennych i 

kariostatycznych 

-  ograniczenie lub czasowe wyeliminowanie z diety produktów 
-  ograniczenie picia napojów o niskim pH 
-  zwiększenie konsumpcji produktów o działaniu kariostatycznym 
-  zapewnienia fizjologicznego obciążenia narządu żucia 

 
 
Zasady dbałości o zęby- higiena jamy ustnej 

  staranne płukanie jamy ustnej jak najczęściej w ciągu dnia i przed myciem zębów 
  szczotkowanie zębów pastą z fluorem (ziarnko grochu) optymalnie po każdym posiłku a co najmniej 

dwa razy dziennie przez 2-3 minuty (do 8 roku życia przy pomocy rodziców) 

  szczotka dobrej jakości o średniej twardości z małą główką, mycie zębów metodą „solo” szczoteczka 

zmieniana średnio co 3 miesiące 

  szczotkować należy 3 powierzchnie (zewnętrzną, wewnętrzną i żującą) małymi powtarzalnymi 

ruchami, prowadząc szczotkę od dziąsła do brzegu siecznego tylko powierzchnie żujące ruchami 
poziomymi 

  przestrzenie międzyzębowe należy oczyścić nicią dentystyczną  

 
 
SKŁADNIKI ŻYWIENIOWE O WŁAŚCIWOŚCIACH WSTRZYMUJĄCYCH WYSTĘPOWANIE PRÓCHNICY 
 

  pierwiastki                                                                           

-  silnie kariostatyczne ( fluor, fosfor ) 
-  słabo kariostatyczne ( Ca, Mg, Fe, Mo, V, Sr, Ba, Li, Au ) 

  substytuty cukru – ksylitol, sorbitol 
  białka mleka - kazeina 
  tłuszcze – oleje roślinne  
  formy aglikonowe związków flawonoidowych, polifenoli ( wyciągi, napary z herbaty, winogron, 

żurawin, jabłek, śliwek, bananów ) hamują biosyntezę glukozylotransferazy paciorkowca Streptococcus 
mutant odpowiedzialnej za tworzenie zewnątrzkomórkowych wielocukrów 

  zielony barwnik roślin – chlorofil 
  pokarmy nierafinowane ( łuski zbóż, owsa, ryżu ) 
  pirydoksyna – witamina B6 ( miejscowo aktywizuje wzrost heterofermentatywnych bakterii )

 

 
 
 
 
 

WĘGLOWODANY W CODZIENNYM POŻYWIENIU 

-  Glukoza- słodycze, owoce ( np. winogrona ), miód, napoje, warzywa 
-  Fruktoza- owoce ( w tym soki owocowe ), miód, napoje, warzywa    
-  Laktoza- mleko, lody, budyń (glukoza + galaktoza) 
-  Sacharoza- biskwity, kasza manna, ciast, słodycze, biszkopty, suszone owoce, napoje, cukier   
-  Skrobia- ziemniaki, ryż, makaron                                             

   
Działanie węglowodanów : opóźnianie wzrostu drobnoustrojów tworzących płytkę bakteryjną, nie ulegają 
fermentacji bakteryjnej 
Zastosowanie : guma do żucia, płukanki, substytut cukru 
 
 
CZYNNIKI ZABURZAJĄCE PRAWIDŁOWĄ MINERALIZACJĘ ZĘBÓW 



 

choroby przebyte przez matkę w ciąży  



 

niedobór witaminy D w ostatnim trymestrze ciąży 



 

nadmiar fluoru w wodzie pitnej 



 

pobierane leki ( np. antybiotyki z grupy tetracyklin, kortykosterydy) 



 

niedobory żywieniowe 



 

zespoły złego wchłaniania 

 
 
SKŁADNIKI POŻYWIENIA O DZIAŁANIU KARIOSTATYCZNYCH 

1.  TŁUSZCZE – oleje roślinne 

Działanie : doświadczalnie wykazano wpływ hamujący kwasów ( linolenowego, linolowego i 
oleinowego np. olej sojowy, słonecznikowy ) na rozwój i metabolizm paciorkowców 
próchnicotwórczych . 
 

2.  CHLOROFIL – zielony barwnik roślin 

Działanie :  

  przeciwbakteryjne – hamuje wzrost paciorkowców, gronkowców, drożdżaków, laseczek i 

maczugowców  

  przeciwgnilnie – neutralizuje metabolity siarkowe pochodzenia bakteryjnego i merkaptany, 

siarkowodór 

  wykazują właściwości regenerujące tkanki 

 
Zastosowanie :  składniki past do zębów, gumy do żucia, wody do płukania ust, tabletek do ssania. 
 

3.  BIAŁKA MLEKA – kazeina 

Działanie :   

  jako fosfoproteina wykazuje powinowactwo z wapniem, 
  in vitro redukuje rozpuszczalność szkliwa w odwapniającym buforze 
  zwiększa odporność zębów na działanie czynników kriogennych, 
  zapobiega demineralizacji szkliwa przez zwiększenie stężenia wapnia i fosforu w płytce nazębnej. 

 

4.  KSYLITOL 

  E967- pięciowęglowy alkohol polihydroksylowy słodki w smaku 

(cukrol), zredukowana pochodna ksylozy 

  stosowany w przemyśle spożywczym do słodzenia jako dodatek do żywności; głównie gum do 

żucia i cukierków ze względu na działanie przeciwpróchnicze 

  zalecany również dla diabetyków, ponieważ jest metabolizowany przy niewielkim udziale insuliny 
  posiada wielokrotnie niższy indeks glikemiczny niż glukoza czy sacharoza 
  FDA uznało ksylitol za substancję, która nie wywołuje próchnicy 
  nie jest przyczyną powstawania próchnicy, a jego spożycie może sprzyjać likwidacji płytki 

nazębnej jak również np. pomagać w leczeniu zakażenia jamy ustnej drożdżakowcami z 
rodzaju Candida (w przeciwieństwie do cukrów takich jak sacharoza, glukoza czy galaktoza).