background image

PODSTAWY  TELEKOMUNIKACJI

PODSTAWY  TELEKOMUNIKACJI

PODSTAWY  TELEKOMUNIKACJI

2.3. Wykład

2.3. Wykład

SSB 

SSB 

i

i

VSB

VSB

Dr Wojciech J. Krzysztofik

Dr Wojciech J. Krzysztofik

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2

2

2.3.  

2.3.  

MODULACJA JEDNOWSTĘGOWA

MODULACJA JEDNOWSTĘGOWA





Do przesłania pełnej informacji o sygnale modulującym wystarczy 

Do przesłania pełnej informacji o sygnale modulującym wystarczy 

tylko         

tylko         

jedna wstęga boczna

jedna wstęga boczna





Po raz pierwszy do tego wniosku doszedł J. R. 

Po raz pierwszy do tego wniosku doszedł J. R. 

Carson

Carson

w 1915 r. 

w 1915 r. 





Modulację jednowstęgową będziemy oznaczać literami 

Modulację jednowstęgową będziemy oznaczać literami 

SSB

SSB

(

(

S

S

ingle 

ingle 

S

S

ide

ide

B

B

and

and

)

)

.                                                   

.                                                   





MoŜliwe jest tworzenie sygnałów SSB z falą nośną i bez fali nośn

MoŜliwe jest tworzenie sygnałów SSB z falą nośną i bez fali nośn

ej.

ej.





Znaczenie praktyczne mają tylko sygnały 

Znaczenie praktyczne mają tylko sygnały 

SSB bez fali nośnej

SSB bez fali nośnej

i tylko do analizy 

i tylko do analizy 

tych sygnałów ograniczymy nasze zainteresowanie.

tych sygnałów ograniczymy nasze zainteresowanie.





Analizując modulację jednowstęgową będziemy posługiwali się poję

Analizując modulację jednowstęgową będziemy posługiwali się poję

ciem 

ciem 

sygnału analitycznego: 

sygnału analitycznego: 

)

t

(

j

)

t

(

f

)

t

(

f

+

=

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

3

3

2.3.  

2.3.  

MODULACJA JEDNOWSTĘGOWA

MODULACJA JEDNOWSTĘGOWA

1.

1.

Transformaty Fouriera:

Transformaty Fouriera:

2.

2.

są związane ze sobą transformatą 

są związane ze sobą transformatą 

Hilberta

Hilberta

(2.40)

(2.40)

3.

3.

mają jednakowe funkcje autokorelacji

mają jednakowe funkcje autokorelacji

i widma energetyczne,

i widma energetyczne,

4.

|f (t)| i arg {f (t)}

definiują formalnie obwiednię i fazę fali rzeczywistej,        

definiują formalnie obwiednię i fazę fali rzeczywistej,        

mające sens fizyczny tylko dla sygnałów wąskopasmowych.

mające sens fizyczny tylko dla sygnałów wąskopasmowych.

5.

5.

Sygnał fizyczny moŜe reprezentować zarówno                      

Sygnał fizyczny moŜe reprezentować zarówno                      

.

.

SYGNAŁ   ANALITYCZNY 

SYGNAŁ   ANALITYCZNY 

-

-

WŁAŚCIWOŚCI

WŁAŚCIWOŚCI

τ

τ

τ

π

=

d

t

)

(

f

1

)

t

(

0

f

dla

0

)}

t

(

{

0

f

dla

0

)}

t

(

f

{

>

=

<

=

)

t

(

i

)

t

(

f

)

t

(

i

)

t

(

f

)

t

(

i

jak

)

t

(

f

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

4

4

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO





Zapiszmy analityczny funkcjonał modulacji w postaci

Zapiszmy analityczny funkcjonał modulacji w postaci

(2.41)

(2.41)

przy czym: 

przy czym: 

„ 

„ 

”  odpowiada 

”  odpowiada 

górnej wstędze bocznej 

górnej wstędze bocznej 

-

-

USB                          

USB                          

Upper

Upper

SideBand

SideBand

,    a                                                

,    a                                                

„ 

„ 

-

-

-

-

dolnej wstędze bocznej 

dolnej wstędze bocznej 

-

-

LSB

LSB

.                          

.                          

Lower

Lower

SideBand

SideBand





Przyjmijmy analityczną harmoniczną falę nośną

Przyjmijmy analityczną harmoniczną falę nośną

c (t) = e

j

ω

0

t

.

.

(2.42)

(2.42)





Analityczny sygnał zmodulowany 

Analityczny sygnał zmodulowany 

s(t

s(t

) = 

) = 

c(t

c(t

m(t

m(t

) ma postać:

) ma postać:

(2.43)

(2.43)

)

t

(

j

)

t

(

f

)

t

(

m

±

=

]

t

cos

)

t

(

t

sin

)

t

(

f

[j

]

t

sin

)

t

(

t

cos

)

t

(

f

[

e

)]

t

(

j

)

t

(

f

[

)

t

(

s

0

0

0

0

t

j

0

ω

+

ω

±

ω

ω

=

±

=

ω

m

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

5

5

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO





Jako fizyczny sygnał zmodulowany przyjmiemy część rze

Jako fizyczny sygnał zmodulowany przyjmiemy część rze

czywistą        

czywistą        

sygnału analitycznego s (t)

sygnału analitycznego s (t)

(2.44)

(2.44)





Biorąc pod uwagę, Ŝe widmo sygnału               ma po

Biorąc pod uwagę, Ŝe widmo sygnału               ma po

stać 

stać 

(2.45)

(2.45)





oraz korzystając z twierdzenia o splocie w dziedzinie 

oraz korzystając z twierdzenia o splocie w dziedzinie 

częstotliwości 

częstotliwości 

znajdujemy

znajdujemy

(2.46)

(2.46)

t

t

f

t

t

f

t

s

t

s

0

0

sin

)

(

ˆ

cos

)

(

)}

(

Re{

)

(

ω

ω

m

=

=

]

1

)

(

1

2

[

)

(

jF

)

sgn(

)

(

jF

)

t

(

ω

ω

=

ω

ω

)]

sgn(

)

(

F

)

sgn(

)

(

F

[

2

1

)]}

(

)

(

[

j

{

)}

sgn(

)

(

jF

{

2

1

t

sin

)

t

(

0

0

0

0

0

0

0

ω

+

ω

ω

+

ω

ω

ω

ω

ω

=

=

ω

ω

δ

ω

+

ω

δ

π

ω

ω

π

ω

)

t

(

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

6

6

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

)

t

(

)]}

sgn(

1

[

)

(

F

)]

sgn(

1

[

)

(

F

{

2

1

)

t

(

s

0

0

0

0

ω

+

ω

ω

+

ω

+

ω

ω

+

ω

ω





Widmo sygnału zmodulowanego otrzymamy sumując widma iloczynów

Widmo sygnału zmodulowanego otrzymamy sumując widma iloczynów

f

f

(t) 

(t) 

cos

cos

ω

ω

0

0

t

t

i

i

sin

sin

ω

ω

0

0

t

t

(2.47)

(2.47)



WyraŜenie (2.47) przedstawia sygnał jednowstęgowy odpowiadający górnej 
wstędze bocznej. 



Sygnał jednowstęgowy moŜna więc uwaŜać za sumę dwóch sygnałów 
dwuwstęgowych bez fali nośnej, przy czym jeden z tych sygnałów powstaje 
przez przemnoŜenie sygnału modulującego f(t) przez falę nośną cos 

ω

0

t, drugi 

natomiast - przez przemnoŜenie ortogonalnego (transformata Hilberta) sygnału 
modulującego f(t) przez ortogonalną falę nośną sin 

ω

0

t. 



Operację sumowania widm przedstawiono graficznie na rys. 2.18.

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

7

7

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

a)  Sygnał modulujący i jego widmo

b)  Sygnał ortogonalny i jego widmo

c)  Sygnał dwuwstęgowy [ f(t) cos

ω

0

t ] i jego widmo

Rys. 2.18.  Modulacja SSB 

Rys. 2.18.  Modulacja SSB 

-

-

SC

SC

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

8

8

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

e)  Sygnał jednowstęgowy i jego widmo  USB

d)  Sygnał dwuwstęgowy   [                          ]  i jego widmo

t

sin

)

t

(

0

ω

Rys. 2.18.  Modulacja SSB 

Rys. 2.18.  Modulacja SSB 

-

-

SC

SC

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

9

9

2.3.1.

2.3.1.

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO

SYGNAŁ ZMODULOWANY I JEGO WIDMO





Obwiednię sygnału zmodulowanego określa moduł wyraŜen

Obwiednię sygnału zmodulowanego określa moduł wyraŜen

ia (2.43)

ia (2.43)

(2.48)

(2.48)





JeŜeli sygnał modulujący ma postać grupy falowej

JeŜeli sygnał modulujący ma postać grupy falowej

(2.49)

(2.49)





Biorąc pod uwagę, Ŝe transformatą 

Biorąc pod uwagę, Ŝe transformatą 

Hilberta

Hilberta

funkcji cos (

funkcji cos (

ω

ω

m

m

+

+

ϕ

ϕ

m

m

) jest                       

) jest                       

funkcja sin (

funkcja sin (

ω

ω

m

m

+

+

ϕ

ϕ

m

m

), znajdujemy sygnał ortogonalny

), znajdujemy sygnał ortogonalny

(2.50)

(2.50)





oraz obwiednię sygnału zmodulowanego

oraz obwiednię sygnału zmodulowanego

(2.51)

(2.51)

)

t

(

)

t

(

f

)

t

(

s

2

2

+

=

=

ϕ

+

ω

=

M

1

m

m

m

m

)

t

(

cos

A

)

t

(

f

=

ϕ

+

ω

=

M

1

m

m

m

m

)

t

(

sin

A

)

t

(

2

M

1

m

m

m

m

2

M

1

m

m

m

m

]

)

t

(

sin

A

[

]

)

t

(

cos

A

[

)

t

(

s

=

=

ϕ

+

ω

+

ϕ

+

ω

=

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

10

10

2.3.2.    GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.    GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Są znane dwie podstawowe metody tworzenia sygnałów SSB

Są znane dwie podstawowe metody tworzenia sygnałów SSB

-

-

SC: 

SC: 

1)

1)

metoda filtracji

metoda filtracji

2)

2)

metoda fazowa

metoda fazowa





Jednoczesne zastosowanie metody 1) i 2) prowadzi do, 

Jednoczesne zastosowanie metody 1) i 2) prowadzi do, 

3)

3)

zmodyfikowanej metody fazowej

zmodyfikowanej metody fazowej

określanej równieŜ mianem 

określanej równieŜ mianem 

trzeciej metody generacji 

trzeciej metody generacji 

sygnałów SSB

sygnałów SSB

-

-

SC .

SC .

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

11

11

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Naturalną metodą tworzenia sygnałów jednowstęgowych jest wy

Naturalną metodą tworzenia sygnałów jednowstęgowych jest wy

dzielenie z 

dzielenie z 

sygnału DSB

sygnału DSB

-

-

SC poŜądanej wstęgi bocznej za pomocą filtru pasmowego.

SC poŜądanej wstęgi bocznej za pomocą filtru pasmowego.





Podstawową trudnością techniczną związaną z praktyczną reali

Podstawową trudnością techniczną związaną z praktyczną reali

zacją metody 

zacją metody 

filtracji jest konieczność zapewnienia odpowiedniej charakteryst

filtracji jest konieczność zapewnienia odpowiedniej charakteryst

yki filtru 

yki filtru 

eliminującego niepoŜądaną wstęgę. Zwykle wymaga się, aby tłumien

eliminującego niepoŜądaną wstęgę. Zwykle wymaga się, aby tłumien

ie sygnałów 

ie sygnałów 

niepoŜądanych było nie mniejsze niŜ 40 

niepoŜądanych było nie mniejsze niŜ 40 

dB

dB

, przy czym fala nośna powinna być 

, przy czym fala nośna powinna być 

dodatkowo stłumiona o 10

dodatkowo stłumiona o 10

÷

÷

30 

30 

dB

dB

.

.

Rys. 2.19. Generacja sygnału SSB-SC metodą filtracji

Rys. 2.19. Generacja sygnału SSB

Rys. 2.19. Generacja sygnału SSB

-

-

SC metodą filtracji

SC metodą filtracji

-

-

METODA FILTRACJI

METODA FILTRACJI

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

12

12





Trudność tę moŜna ominąć stosując dwukrotną modulację i

Trudność tę moŜna ominąć stosując dwukrotną modulację i

filtrację.

filtrację.





Widmo sygnału 

Widmo sygnału 

f(t

f(t

) jest najpierw przesuwane do niezbyt wielkich  

) jest najpierw przesuwane do niezbyt wielkich  

częstotliwości za pomocą pomocniczej fali nośnej cos

częstotliwości za pomocą pomocniczej fali nośnej cos

ω

ω

01

01

t, następnie 

t, następnie 

odfiltrowuje się jedną wstęgę boczną; 

odfiltrowuje się jedną wstęgę boczną; 





Otrzymany w ten sposób sygnał jednowstęgowy jest następ

Otrzymany w ten sposób sygnał jednowstęgowy jest następ

nie przesuwany 

nie przesuwany 

do właściwego połoŜenia na osi częstotliwości w drugi

do właściwego połoŜenia na osi częstotliwości w drugi

m modulatorze 

m modulatorze 

zrównowaŜonym, do którego doprowadza się drugą falę n

zrównowaŜonym, do którego doprowadza się drugą falę n

ośną cos 

ośną cos 

ω

ω

02

02

t. 

t. 





ω

ω

01

01

ω

ω

02

02

=

=

ω

ω

0

0

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC

Rys. 2.20. Generacja sygnału SSB-SC metodą wielokrotnej modulacji i filtracji

Rys. 2.20. Generacja sygnału SSB

Rys. 2.20. Generacja sygnału SSB

-

-

SC metodą wielokrotnej modulacji i filtracji

SC metodą wielokrotnej modulacji i filtracji

FPP2

FPP2

FPP1

FPP1

MZ 1

MZ 1

MZ 2

MZ 2

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

13

13

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Właściwą wstęgę boczną wybiera się za pomocą odpowiednio 

Właściwą wstęgę boczną wybiera się za pomocą odpowiednio 

dostrojonego filtru 

dostrojonego filtru 

pasmowego (rys. 2.21 ). W razie potrzeby proces modulac

pasmowego (rys. 2.21 ). W razie potrzeby proces modulac

ji I filtracji moŜna powtarzać 

ji I filtracji moŜna powtarzać 

kilkakrotnie.

kilkakrotnie.

a)  Widmo sygnału modulującego

a)  Widmo sygnału modulującego

a)  Widmo sygnału modulującego

b)  Widmo na wyjściu MZ1

b)  Widmo na wyjściu MZ1

b)  Widmo na wyjściu MZ1

c)  Widmo na wyjściu FPP1

c)  Widmo na wyjściu FPP1

c)  Widmo na wyjściu FPP1

d)  Widmo na wyjściu MZ2

d)  Widmo na wyjściu MZ2

d)  Widmo na wyjściu MZ2

e)  Widmo na wyjściu FPP2

e)  Widmo na wyjściu FPP2

e)  Widmo na wyjściu FPP2

Rys. 2.21. 

Rys. 2.21. 

Rys. 2.21. 

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

14

14

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC

W modulatorach jednowstęgowych stosuje się filtry : 

W modulatorach jednowstęgowych stosuje się filtry : 





LC, 

LC, 





kwarcowe, 

kwarcowe, 





mechaniczne i 

mechaniczne i 





ceramiczne.

ceramiczne.





Jako  ciekawostkę  warto  podać,  Ŝe  pierwszą,  eksperymentalną  trans

Jako  ciekawostkę  warto  podać,  Ŝe  pierwszą,  eksperymentalną  trans

misję 

misję 

w  systemie  SSB  zrealizowano  opierając  się  na  filtracyjnej  metodz

w  systemie  SSB  zrealizowano  opierając  się  na  filtracyjnej  metodz

ie 

ie 

generacji 

sygnału 

jednowstęgowego. 

Sam 

sposób 

eliminacji 

generacji 

sygnału 

jednowstęgowego. 

Sam 

sposób 

eliminacji 

niepoŜądanej  wstęgi  bocznej  był  bardzo  pomysłowy  i  polegał  na 

niepoŜądanej  wstęgi  bocznej  był  bardzo  pomysłowy  i  polegał  na 

dostrojeniu  anteny,  współpracującej  z  konwencjonalnym  długofalow

dostrojeniu  anteny,  współpracującej  z  konwencjonalnym  długofalow

ym 

ym 

nadajnikiem AM, do poŜądanej wstęgi bocznej.

nadajnikiem AM, do poŜądanej wstęgi bocznej.

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

15

15

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Koncepcja  fazowej  metody  generacji 

Koncepcja  fazowej  metody  generacji 

sygnałów 

jednowstęgowych 

(znanej 

sygnałów 

jednowstęgowych 

(znanej 

równieŜ  jako  metoda  kompensacji  ) 

równieŜ  jako  metoda  kompensacji  ) 

opiera się na zaleŜności (2.44),                 z 

opiera się na zaleŜności (2.44),                 z 

której wynika, Ŝe 

której wynika, Ŝe 





Sygnał  SSB  moŜna  uzyskać  przez 

Sygnał  SSB  moŜna  uzyskać  przez 

sumowanie 

sygnałów 

dwóch 

sumowanie 

sygnałów 

dwóch 

modulatorów 

zrównowaŜonych, 

przy 

modulatorów 

zrównowaŜonych, 

przy 

czym :

czym :





Do jednego modulatora doprowadza się 

Do jednego modulatora doprowadza się 

sygnał  modulujący 

sygnał  modulujący 

f(t

f(t

)  i  falę  nośną 

)  i  falę  nośną 

cos

cos

ω

ω

0

0

t,  do  drugiego  natomiast 

t,  do  drugiego  natomiast 

-

-

sygnał 

sygnał 

ortogonalny        i ortogonalną falę nośną  

ortogonalny        i ortogonalną falę nośną  

sin 

sin 

ω

ω

0

0

t. 

t. 

-

-

METODA FAZOWA

METODA FAZOWA

)

t

(

a)   z przesuwnikiem w jednym torze 

a)   z przesuwnikiem w jednym torze 

Rys. 2.22. 

Rys. 2.22. 

b)   z przesuwnikami w obu torach 

b)   z przesuwnikami w obu torach 

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

16

16

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Poprawna  praca  modulatora  SSB,  działającego  na  zasadzie  kompen

Poprawna  praca  modulatora  SSB,  działającego  na  zasadzie  kompen

sacji,  wymaga 

sacji,  wymaga 

dokładnego  zachowania  właściwych  przesunięć  fazowych  zarówno  w  t

dokładnego  zachowania  właściwych  przesunięć  fazowych  zarówno  w  t

orze  sygnału 

orze  sygnału 

modulującego, jak i w torze fali nośnej. 

modulującego, jak i w torze fali nośnej. 





W celu dokładniejszej analizy wpływu błędów fazowych na przebieg

W celu dokładniejszej analizy wpływu błędów fazowych na przebieg

procesu 

procesu 

modulacji załóŜmy, Ŝe przesunięcie fazy w torze sygnału modulują

modulacji załóŜmy, Ŝe przesunięcie fazy w torze sygnału modulują

cego róŜni się o 

cego róŜni się o 

∆ϕ

∆ϕ

π

π

/2. 

/2. 





Przyjmijmy ponadto, Ŝe amplitudy sygnałów modulujących i fal noś

Przyjmijmy ponadto, Ŝe amplitudy sygnałów modulujących i fal noś

nych w obydwu 

nych w obydwu 

torach są jednakowe (w praktyce warunek ten jest stosunkowo łatw

torach są jednakowe (w praktyce warunek ten jest stosunkowo łatw

y do spełnienia). 

y do spełnienia). 





W celu uproszczenia rozwaŜań analizę przeprowadzimy dla przypadk

W celu uproszczenia rozwaŜań analizę przeprowadzimy dla przypadk

u modulacji 

u modulacji 

sygnałem harmonicznym  

sygnałem harmonicznym  

f(t

f(t

) = A

) = A

m

m

cos 

cos 

ω

ω

m

m

t

t





Sygnał na wyjściu modulatora MZ1 m a postać

Sygnał na wyjściu modulatora MZ1 m a postać

u

u

1

1

(t) = A

(t) = A

m

m

cos

cos

ω

ω

m

m

cos

cos

ω

ω

0

0

t =A

t =A

0

0

/2 [

/2 [

cos

cos

(

(

ω

ω

0

0

+

+

ω

ω

m

m

)t

)t

cos

cos

(

(

ω

ω

0

0

-

-

ω

ω

m

m

)t

)t

,

,

(

(

2.53)

2.53)





podczas gdy przebieg na wyjściu modulatora MZ2 wynosi

podczas gdy przebieg na wyjściu modulatora MZ2 wynosi

u

u

2

2

(t) = A

(t) = A

m

m

sin

sin

(

(

ω

ω

m

m

-

-

∆ϕ

∆ϕ

cos

cos

ω

ω

0

0

t =A

t =A

0

0

/2 {

/2 {

cos

cos

[(

[(

ω

ω

0

0

-

-

ω

ω

m

m

)t

)t

+

+

∆ϕ

∆ϕ

)] 

)] 

-

-

cos

cos

[(

[(

ω

ω

0

0

+

+

ω

ω

m

m

)

)

t

t

-

-

∆ϕ

∆ϕ

]

]

(2.54)

(2.54)

-

-

METODA FAZOWA 

METODA FAZOWA 

ANALIZA BŁĘDÓW

ANALIZA BŁĘDÓW

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

17

17

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Po  prostych  przekształceniach  trygonometrycznych,  otrzymujemy 

Po  prostych  przekształceniach  trygonometrycznych,  otrzymujemy 

następującą 

następującą 

zaleŜność opisującą sygnał na wyjściu modulatora jednowstęgowego

zaleŜność opisującą sygnał na wyjściu modulatora jednowstęgowego

(dla LSB):

(dla LSB):





Wynikiem występowania błędu fazowego w torze sygnału modulująceg

Wynikiem występowania błędu fazowego w torze sygnału modulująceg

o jest 

o jest 

niezupełne wytłumienie niepoŜądanej 

niezupełne wytłumienie niepoŜądanej 

-

-

w tym przypadku górnej 

w tym przypadku górnej 

-

-

wstęgi bocznej  USB. 

wstęgi bocznej  USB. 





Stopień tłumienia niepoŜądanej wstęgi bocznej wynosi

Stopień tłumienia niepoŜądanej wstęgi bocznej wynosi





Łatwo moŜna wykazać, Ŝe identyczny wpływ mają błędy fazowe w tor

Łatwo moŜna wykazać, Ŝe identyczny wpływ mają błędy fazowe w tor

ze fali nośnej.

ze fali nośnej.





Przy załoŜeniu, Ŝe tłumienie niepoŜądanej wstęgi bocznej powinno

Przy załoŜeniu, Ŝe tłumienie niepoŜądanej wstęgi bocznej powinno

być nie mniejsze 

być nie mniejsze 

niŜ 

niŜ 

40 

40 

dB

dB

, przesunięcie fazowe w obu torach moŜe się róŜnić     

, przesunięcie fazowe w obu torach moŜe się róŜnić     

∆ϕ

∆ϕ

90

90

0

0

±

±

1,15

1,15

0   

0   

w całym 

w całym 

paśmie częstotliwości sygnału modulującego. 

paśmie częstotliwości sygnału modulującego. 





Warunek ten jest na ogół trudny do spełnienia w praktyce.

Warunek ten jest na ogół trudny do spełnienia w praktyce.

-

-

METODA FAZOWA 

METODA FAZOWA 

ANALIZA BŁĘDÓW

ANALIZA BŁĘDÓW

]}

2

t

)

cos[(

cos

1

]

2

2

t

)

cos[(

cos

1

{

2

A

]}

t

)

cos[(

t

)

cos(

]

t

)

cos[(

t

)

{cos(

A

2

1

)

t

(

u

)

t

(

u

m

0

m

0

m

m

0

m

0

m

0

m

0

m

2

1

ϕ

+

ω

ω

ϕ

+

+

ω

π

+

ω

+

ω

ϕ

=

=

ϕ

+

ω

ω

+

ω

ω

+

ϕ

ω

+

ω

ω

+

ω

=

+

(2.5

(2.5

5

5

)

)

]

dB

[

2

ctg

log

20

cos

1

cos

1

lg

10

ϕ

=

ϕ

ϕ

+

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

18

18

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





RóŜni się od opisanej metody 

RóŜni się od opisanej metody 

kompensacji jedynie sposobem 

kompensacji jedynie sposobem 

tworzenia sygnałów ortogonalnych, 

tworzenia sygnałów ortogonalnych, 

modulujących dwa przebiegi nośne 

modulujących dwa przebiegi nośne 

wielkiej częstotliwości  i przesunięte 

wielkiej częstotliwości  i przesunięte 

w fazie o 90

w fazie o 90

0

0





RóŜnica ta polega na 

RóŜnica ta polega na 

zastosowaniu wstępnej modulacji 

zastosowaniu wstępnej modulacji 

amplitudy z jednoczesnym 

amplitudy z jednoczesnym 

odfiltrowaniem poŜądanego 

odfiltrowaniem poŜądanego 

produktu tej modulacji.

produktu tej modulacji.





W modulatorze 

W modulatorze 

zrównowaŜonym MZ1 następuje 

zrównowaŜonym MZ1 następuje 

modulacja fali nośnej cos 

modulacja fali nośnej cos 

ω

ω

01

01

sygnałem 

sygnałem 

f(t

f(t

). Pulsacja 

). Pulsacja 

ω

ω

01

01

pierwszej 

pierwszej 

fali nośnej jest równa średniej 

fali nośnej jest równa średniej 

arytmetycznej skrajnych pulsacji (

arytmetycznej skrajnych pulsacji (

ω

ω

d

d

ω

ω

m

m

) widma sygnału modulującego

) widma sygnału modulującego





Na wyjściu modulatora 

Na wyjściu modulatora 

otrzymuje się sygnał o widmie 

otrzymuje się sygnał o widmie 

przedstawianym na rys. 2.24. 

przedstawianym na rys. 2.24. 

-

-

ZMODYFIKOWANA  METODA  FAZOWA

ZMODYFIKOWANA  METODA  FAZOWA

Rys. 2.23. Zmodyfikowana fazowa metoda tworzenia SSB-SC

Rys. 2.23. Zmodyfikowana fazowa metoda

Rys. 2.23. Zmodyfikowana fazowa metoda tworzenia

SSB

SSB

-

-

SC

SC

- modulator Weaver’a

a)

b2)

b1)

c1)

c2)

d1)

d2)

e1)

e2)

f1)

f2)

g)

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

19

19

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.2.     GENERACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Z sygnału zmodulowanego wydziela się, 

Z sygnału zmodulowanego wydziela się, 

za pomocą filtru dolnoprzepustowego, sygnał 

za pomocą filtru dolnoprzepustowego, sygnał 

zawarty w paśmie od zera do (

zawarty w paśmie od zera do (

ω

ω

01

01

-

-

ω

ω

d

d

). 

). 





W tym sygnale, składowe harmoniczne 

W tym sygnale, składowe harmoniczne 

odpowiadające górnej (połoŜonej powyŜej 

odpowiadające górnej (połoŜonej powyŜej 

ω

ω

01

01

części widma sygnału modulującego są 

części widma sygnału modulującego są 

uszeregowane w porządku naturalnym, 

uszeregowane w porządku naturalnym, 

porządek składowych zaś odpowiadających 

porządek składowych zaś odpowiadających 

dolnej części widma ulega odwróceniu. 

dolnej części widma ulega odwróceniu. 





Jak widać, wprowadzone przez filtr 

Jak widać, wprowadzone przez filtr 

dolnoprzepustowy ograniczenie szerokości 

dolnoprzepustowy ograniczenie szerokości 

pasma częstotliwości przenoszonych sygnałów 

pasma częstotliwości przenoszonych sygnałów 

nie zmniejsza zawartości informacyjnej 

nie zmniejsza zawartości informacyjnej 

sygnału zmodulowanego

sygnału zmodulowanego

.

.





W analogiczny sposób przeprowadza się 

W analogiczny sposób przeprowadza się 

modulację w drugim torze, w którym sygnał 

modulację w drugim torze, w którym sygnał 

f(t

f(t

moduluje falę nośną sin 

moduluje falę nośną sin 

ω

ω

01

01

t.

t.





Podstawową zaletą zmodyfikowanej 

Podstawową zaletą zmodyfikowanej 

metody fazowej jest wyeliminowanie 

metody fazowej jest wyeliminowanie 

szerokopasmowych przesuwników fazy w 

szerokopasmowych przesuwników fazy w 

torach sygnału modulującego

torach sygnału modulującego

-

-

ZMODYFIKOWANA  METODA  FAZOWA

ZMODYFIKOWANA  METODA  FAZOWA

Rys. 2.24. 

Rys. 2.24. 

a)

b1)

b2)

c1)

c2)

d1)

d2)

e1)

e2)

f1)

f2)

g)

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

20

20

Sygnał modulujący moŜna odtworzyć z sygnału jednowstęgowego, pod

Sygnał modulujący moŜna odtworzyć z sygnału jednowstęgowego, pod

obnie jak 

obnie jak 

w przypadku sygnału DSB

w przypadku sygnału DSB

-

-

SC, za pomocą 

SC, za pomocą 





detekcji synchronicznej lub 

detekcji synchronicznej lub 





detekcji liniowej (kwadratowej),

detekcji liniowej (kwadratowej),

po uprzednim dodaniu do sygnału jednowstęgowego fali nośnej o d

po uprzednim dodaniu do sygnału jednowstęgowego fali nośnej o d

uŜej 

uŜej 

amplitudzie.

amplitudzie.

DETEKCJA SYNCHRONICZNA

DETEKCJA SYNCHRONICZNA





W przypadku detekcji synchronicznej sygnał jednowstęgowy jest mn

W przypadku detekcji synchronicznej sygnał jednowstęgowy jest mn

oŜony przez 

oŜony przez 

odtworzoną w odbiorniku falę nośną cos 

odtworzoną w odbiorniku falę nośną cos 

ω

ω

0

0

t

t





Pierwszy składnik w wyraŜeniu (2.56) reprezentuje sygnał uŜytecz

Pierwszy składnik w wyraŜeniu (2.56) reprezentuje sygnał uŜytecz

ny, drugi zaś 

ny, drugi zaś 

sygnał jednowstęgowy o fali nośnej cos 2

sygnał jednowstęgowy o fali nośnej cos 2

ω

ω

0

0

t. 

t. 





Sygnał uŜyteczny moŜna zatem wyodrębnić za pomocą filtru 

Sygnał uŜyteczny moŜna zatem wyodrębnić za pomocą filtru 

dolnoprzepustowego. 

dolnoprzepustowego. 

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC

]

t

2

sin

)

t

(

t

2

cos

)

t

(

f

[

2

1

)

t

(

f

2

1

t

cos

]

t

sin

)

t

(

t

cos

)

t

(

f

[

t

cos

)

t

(

s

)

t

(

u

0

0

0

0

0

0

SSB

d

ω

±

ω

+

=

ω

ω

ω

=

ω

=

m

(2.56)

(2.56)

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

21

21

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





Koherentną detekcję sygnałów jednowstęgowych przeprowadza się wi

Koherentną detekcję sygnałów jednowstęgowych przeprowadza się wi

ęc w układzie 

ęc w układzie 

złoŜonym z: mieszacza iloczynowego, filtru dolnoprzepustowego i 

złoŜonym z: mieszacza iloczynowego, filtru dolnoprzepustowego i 

generatora fali nośnej (rys. 

generatora fali nośnej (rys. 

2.25). 

2.25). 

DETEKCJA SYNCHRONICZNA

DETEKCJA SYNCHRONICZNA

a)

a)

b)

b)

c)

c)

c)

c)

b)

b)

a)

a)

JeŜeli przebieg nośny jest 

reprodukowany w odbiorniku z błędem 
częstotliwościowym 

∆ω

0

i fazowym 

∆ϕ

to sygnał na wyjściu filtru 
dolnoprzepustowego będzie mieć 
postać  (2.58):

JeŜeli przebieg nośny jest odtworzony 

w odbiorniku poprawnie (

∆ω

0

=0 i 

∆ϕ

=0), 

to sygnał wyjściowy 

u

d

= ½ f (t)

)

t

sin(

)

t

(

)

t

cos(

)

t

(

f

[

2

1

)

t

(

u

0

0

d

ϕ

+

ω

ϕ

+

ω

=

m

Rys. 2.25. 

Rys. 2.25. 

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

22

22

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

2.3.3.     DEMODULACJA SYGNAŁÓW  SSB

-

-

SC

SC





JeŜeli przebieg nośny jest odtwarzany tylko z błędem fazowym (

JeŜeli przebieg nośny jest odtwarzany tylko z błędem fazowym (

∆ω

∆ω

0

0

= 0, 

= 0, 

∆ϕ

∆ϕ

0), to

0), to

(2.59)

(2.59)





Na  wyjściu  mieszacza  iloczynowego  pojawia  się  więc  niepoŜądany  s

Na  wyjściu  mieszacza  iloczynowego  pojawia  się  więc  niepoŜądany  s

ygnał  , 

ygnał  , 

którego nie moŜna odfiltrować 

którego nie moŜna odfiltrować 

-

-

jest to zniekształcenie fazowe. 

jest to zniekształcenie fazowe. 





JeŜeli  występuje  tylko  błąd  częstotliwościowy  w  odtworzeniu  fali

JeŜeli  występuje  tylko  błąd  częstotliwościowy  w  odtworzeniu  fali

nośnej                      

nośnej                      

(

(

∆ω

∆ω

0, 

0, 

∆ϕ

∆ϕ

= 0), to sygnał na wyjściu detektora ma kształt

= 0), to sygnał na wyjściu detektora ma kształt

(2.60)

(2.60)





W przypadku małego błędu częstotliwościowego otrzymujemy

W przypadku małego błędu częstotliwościowego otrzymujemy

(2.61)

(2.61)





co oznacza, Ŝe sygnał uŜyteczny 

co oznacza, Ŝe sygnał uŜyteczny 

f(t

f(t

) jest obarczony szkodliwą modulacją 

) jest obarczony szkodliwą modulacją 

amplitudy (efekt podobny jak przy DSB

amplitudy (efekt podobny jak przy DSB

-

-

SC).

SC).

DETEKCJA SYNCHRONICZNA

DETEKCJA SYNCHRONICZNA

]

sin

)

t

(

cos

)

t

(

f

[

2

1

)

t

(

u

d

ϕ

ϕ

=

m

]

t

sin

)

t

(

t

cos

)

t

(

f

[

2

1

)

t

(

u

0

0

d

ω

ω

=

m

t

cos

)

t

(

f

2

1

)

t

(

u

0

d

ω

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

23

23

2.4.

2.4.

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 





Przy modulacji SSB szerokość pasma zajętego przez sygnał zmodulo

Przy modulacji SSB szerokość pasma zajętego przez sygnał zmodulo

wany jest 

wany jest 

najmniejsza, równa szerokości pasma sygnału modulującego. Jest t

najmniejsza, równa szerokości pasma sygnału modulującego. Jest t

o waŜna zaleta 

o waŜna zaleta 

modulacji jednowstęgowej, zwłaszcza gdy widmo sygnału modulujące

modulacji jednowstęgowej, zwłaszcza gdy widmo sygnału modulujące

go jest szerokie. 

go jest szerokie. 





Niestety, demodulacja sygnałów jednowstęgowych wymaga precyzyjne

Niestety, demodulacja sygnałów jednowstęgowych wymaga precyzyjne

go 

go 

odtworzenia w odbiorniku fali nośnej, co stwarza powaŜne kłopoty

odtworzenia w odbiorniku fali nośnej, co stwarza powaŜne kłopoty

układowe, zwłaszcza 

układowe, zwłaszcza 

w odbiornikach produkowanych masowo. 

w odbiornikach produkowanych masowo. 





Z tego względu stosuje się czasem (np. w telewizji) zawęŜenie pa

Z tego względu stosuje się czasem (np. w telewizji) zawęŜenie pa

sma 

sma 

zajmowanego przez sygnał zmodulowany metodą częściowego wytłumie

zajmowanego przez sygnał zmodulowany metodą częściowego wytłumie

nia jednej 

nia jednej 

wstęgi bocznej

wstęgi bocznej

VSB

VSB

V

V

estigial

estigial

S

S

ide

ide

B

B

and

and





Jeśli rozkład energii w widmie sygnału modulującego jest taki, Ŝ

Jeśli rozkład energii w widmie sygnału modulującego jest taki, Ŝ

e przewaŜająca 

e przewaŜająca 

część energii jest skupiona w dolnej części widma, to przekazują

część energii jest skupiona w dolnej części widma, to przekazują

c tę część widma 

c tę część widma 

dwuwstęgowo, a pozostałą jednowstęgowo wprowadzamy małe zniekszt

dwuwstęgowo, a pozostałą jednowstęgowo wprowadzamy małe zniekszt

ałcenia, 

ałcenia, 

zawęŜając jednocześnie znacznie pasmo sygnału zmodulowanego.

zawęŜając jednocześnie znacznie pasmo sygnału zmodulowanego.





W celu ograniczenia jednej wstęgi bocznej sygnał o modulowanej a

W celu ograniczenia jednej wstęgi bocznej sygnał o modulowanej a

mplitudzie 

mplitudzie 

(AM) przepuszczamy przez filtr pasmowy o transmitancji H(

(AM) przepuszczamy przez filtr pasmowy o transmitancji H(

ω

ω

)

)

(rys. 2.29). 

(rys. 2.29). 

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

24

24

2.4.

2.4.

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

Rys. 2.29. Tworzenie sygnału  VSB

Rys. 2.29. T

Rys. 2.29. Tworzenie sygnału 

VSB

VSB

Widmo sygnału na wyjściu ma postać

S

VSB

ω

) = { ½ kA

0

[ F(

ω

-

ω

0

)+ F (

ω

+

ω

0

)]+ 

π

A

0

[

δ

(

ω

-

ω

0

)+ 

δ

(

ω

+

ω

0

)]} H(

ω

)

(2.66)

Działanie filtru o charakterystyce H (

ω

) zilustrowano wykresami widmowymi 

przedstawionymi, na rys. 2.30.

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

25

25

2.4.

2.4.

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

Rys. 2.30.  Wykresy widmowe przy  transmisji  sygnału  VSB-LSB

Rys. 2.30.  Wykresy widmowe przy  transmisji 

Rys. 2.30.  Wykresy widmowe przy  transmisji  sygnału 

VSB

VSB

-

-

LSB

LSB

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

26

26

)

(

)]}

2

(

)

(

[

)]

2

(

)

(

[

2

{

)

(

)]}

2

(

)

(

[

)]

2

(

)

(

[

2

{

)

(

)]}

(

)

(

[

2

)]

(

)

(

[

4

{

)

(

)

(

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

0

ω

ω

ω

ω

δ

ω

δ

ω

ω

ω

π

ω

ω

ω

ω

δ

ω

δ

ω

ω

ω

π

ω

ω

ω

δ

ω

ω

δ

π

ω

ω

ω

ω

ω

ω

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

=

H

A

F

F

kA

H

A

F

F

kA

H

A

F

F

kA

Q

S

AM

2.4.

2.4.

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

)]

(

H

)

(

H

)][

(

)

(

F

2

k

[

A

)

t

(

u

0

0

0

d

ω

+

ω

+

ω

ω

ω

δ

+

ω

π

Jeśli ten sygnał poddamy detekcji w detektorze liniowym, to - jak wiadomo -

jest to równowaŜne pomnoŜeniu sygnału wejściowego przez falę prostokątną q(t) o 
widmie określonym zaleŜnością (2.18).

Widmo sygnału po detekcji jest określone przez splot widm (2.18) i (2.66). 

Ograniczając się do wyniku uzyskiwanego z uwzględnieniem tylko trzech prąŜków 
najniŜszych rzędów w widmie sygnału q(t) otrzymujemy

(2.67)

Uwzględniając następnie działanie filtru dolnoprzepustowego 

włączanego na wyjściu detektora, mamy

(2.68)

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

27

27

2.4.

2.4.

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

TRANSMISJA Z CZĘŚCIOWO OGRANICZONA 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

JEDNĄ WSTĘGĄ BOCZNĄ 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

Jak widać, w celu zapewnienia moŜliwości odtwarzania sygnału f(t) bez 

zniekształceń, 

funkcja przenoszenia filtru powinna spełniać warunek

(2.69)

PoniewaŜ widmo sygnału modulującego jest ograniczone F (

ω

)=0 dla 

|ω|

ω

m

więc równanie (2.69) musi być spełnione tylko dla 

|ω|

ω

m

Funkcje H (

ω

-

ω

0

) oraz H (

ω

+

ω

0

) reprezentują transmitancję filtru przesuniętą 

odpowiednio o (+

ω

0

) i (-

ω

0

) względem 

ω

= 0. Zilustrowano to na rys. 2.31b i 

2.31c. 

Suma tych dwóch funkcji powinna być stała dla 

|ω|

ω

m

.

MoŜna łatwo stwierdzić na podstawie rys. 2.31, Ŝe jest to moŜliwe tylko wówczas, 

gdy  opadająca część charakterystyki filtru (zbocze Nyquista) jest symetryczna 
względem  częstotliwości fali nośnej.

Ukształtowanie zbocza Nyquista moŜe odbywać się po stronie nadawczej (rys. 

2.32a) 

lub odbiorczej (rys. 2.32b). 

W praktyce zwykłe stosuje się kształtowanie zbocza  Nyquista po stronie 

odbiorczej.

.

const

)

(

H

)

(

H

0

0

=

ω

+

ω

+

ω

ω

background image

Dr W.J. Krzysztofik                                           

Dr W.J. Krzysztofik                                           

2.3. Podstawy Telekomunikacji

2.3. Podstawy Telekomunikacji

28

28

2.4.

2.4.

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

TRANSMISJA SYGNAŁU   

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

VSB 

Rys. 2.31. Optymalny kształt transmitancji filtru VSB

Rys. 2.31. Optymalny kształt transmitancji filtru

Rys. 2.31. Optymalny kształt transmitancji filtru

VSB

VSB

Rys. 2.32. Kształtowanie zbocza Nyquista:                     

a) w nadajniku, b) w odbiorniku

Rys. 2.32. Kształtowanie zbocza 

Rys. 2.32. Kształtowanie zbocza 

Nyquista

Nyquista

:                     

:                     

a) w nadajniku, b) w odbiorniku

a) w nadajniku, b) w odbiorniku

System  transmisji  z  ograniczoną  jedną  wstęgą  boczną 

System  transmisji  z  ograniczoną  jedną  wstęgą  boczną 

znalazł zastosowanie w telewizji programowej. Na przykład 

znalazł zastosowanie w telewizji programowej. Na przykład 

w  systemie  CCIR  górna  wstęga  boczna  (6  MHz)  jest 

w  systemie  CCIR  górna  wstęga  boczna  (6  MHz)  jest 

przesyłana  bez  tłumienia,  dolna  wstęga  boczna  natomiast 

przesyłana  bez  tłumienia,  dolna  wstęga  boczna  natomiast 

jest  stłumiona  począwszy    od  częstotliwości  0,75  MHz 

jest  stłumiona  począwszy    od  częstotliwości  0,75  MHz 

poniŜej częstotliwości fali nośnej. W ten sposób szerokość 

poniŜej częstotliwości fali nośnej. W ten sposób szerokość 

pasma sygnału zmodulowanego wynosi 6,75 MHz, wobec 12 

pasma sygnału zmodulowanego wynosi 6,75 MHz, wobec 12 

MHz jakle byłyby wymagane przy transmisji dwuwstęgowej.

MHz jakle byłyby wymagane przy transmisji dwuwstęgowej.