Lakiernik_714[03]_L2.01

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie

2. Wymagania wstępne

3. Cele kształcenia

4. Przykładowe scenariusze

5. Ćwiczenia

5.1. Rodzaje i znaczenie rysunków technicznych

5.1.1. Ćwiczenia

5.2. Zasady tworzenia rysunku technicznego

5.2.1. Ćwiczenia

5.3. Materiały i przybory do rysowania

5.3.1. Ćwiczenia

5.4. Opisywanie i wymiarowanie rysunków

5.4.1. Ćwiczenia

5.5. Zasady geometrii wykreślnej

5.5.1. Ćwiczenia

5.6. Konstrukcje geometryczne

5.6.1. Ćwiczenia

5.7. Rzutowanie prostokątne i aksonometryczne

5.7.1. Ćwiczenia

5.8. Zasady wymiarowania

5.8.1. Ćwiczenia

5.9. Zasady wykonywania widoków i przekrojów

5.9.1. Ćwiczenia

5.10. Oznaczania graficzne na rysunkach technicznych

5.10.1. Ćwiczenia

5.11. Uproszczenia rysunkowe

5.11.1. Ćwiczenia

5.12. Zasady szkicowania elementów

5.12.1. Ćwiczenia

5.13. Zagadnienia rysunku technicznego w dokumentacji technologicznej

5.13.13. Ćwiczenia

5.14. Dokumentacja techniczna w przedsiębiorstwie

5.14.1. Ćwiczenia

5.15. Technika komputerowa w zakresie informacji technicznej

5.15.1. Ćwiczenia

6. Ewaluacja osiągnięć ucznia

7. Literatura

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

1. WPROWADZENIE

Przekazujemy Państwu poradnik dla nauczyciela „Posługiwanie się dokumentacją

techniczną”, który będzie pomocny w prowadzeniu zajęć dydaktycznych w szkole kształcącej
w zawodzie lakiernik 714[03].

W poradniku zamieszczono:

−

wymagania wstępne,

−

wykaz umiejętności, jakie uczeń opanuje podczas zajęć,

−

przykładowe scenariusze zajęć,

−

propozycje ćwiczeń, które mają na celu wykształcenie u uczniów umiejętności
praktycznych,

−

wykaz literatury, z jakiej uczniowie mogą korzystać podczas nauki.

Wskazane jest, aby zajęcia dydaktyczne były prowadzone różnymi metodami

ze szczególnym uwzględnieniem:

−

pokazu z objaśnieniem,

−

tekstu przewodniego,

−

ćwiczeń praktycznych.

Formy organizacyjne pracy uczniów mogą być zróżnicowane, począwszy od samodzielnej

pracy uczniów do pracy zespołowej.

W celu przeprowadzenia sprawdzianu wiadomości i umiejętności ucznia, nauczyciel może

posłużyć się zamieszczonymi w rozdziale 6 zestawami zadań testowych, zawierającymi zadania
różnego rodzaju.

W tym rozdziale podano również:

−

plan testu w formie tabelarycznej,

−

punktacje zadań,

−

propozycje norm wymagań,

−

instrukcję dla nauczyciela,

−

instrukcję dla ucznia,

−

kartę odpowiedzi,

−

zestaw zadań testowych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Schemat układu jednostek modułowych

714[03].L2

Techniczne podstawy

lakiernictwa

714[03].L2.04

Wykonywanie pomiarów

warsztatowych

714[03].L2.06

Stosowanie technologii

mechanicznych

714[03].L2.05

Eksploatowanie maszyn

i urządzeń

714[03].L2.03

Stosowanie technologii

informacyjnej

714[03].L2.02

Posługiwanie się

podstawowymi pojęciami

z zakresu układów

sterowania i regulacji

714[03].L2.01

Posługiwanie się

dokumentacją techniczną

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3. CELE KSZTAŁCENIA

W wyniku realizacji ćwiczeń podanych w poradniku uczeń powinien umieć:

–

przygotować przybory kreślarskie i materiały rysunkowe do wykonywania szkiców,

–

wykonać szkice figur płaskich i brył geometrycznych w rzutach prostokątnych
i aksonometrycznych,

–

naszkicować elementy w rzucie aksonometrycznym na podstawie rysunków w rzutach
prostokątnych,

–

naszkicować

elementy

rzutach

prostokątnych

podstawie

rysunków

aksonometrycznych,

–

zwymiarować zgodnie z PN szkicowane i rysowane przedmioty i części maszyn,

–

odczytać rysunki z uwzględnieniem wymiarowania,

–

odczytać na rysunkach technicznych oznaczenia chropowatości i falistości powierzchni,
tolerancji wymiarów, pasowań, tolerancji kształtu i położenia, rodzaje obróbki
powierzchni,

–

odczytać uproszczenia rysunkowe i schematy na rysunkach (schematy mechaniczne,
budowlane, elektryczne),

–

odczytać rysunki wykonawcze i złożeniowe,

–

odczytać dokumentację konstrukcyjno-technologiczną i techniczno-ruchową,

–

scharakteryzować dokumentację techniczną występującą w przedsiębiorstwie,

–

skorzystać z norm rysunku technicznego,

–

zastosować technikę komputerową do powielania (kopiowania) informacji rysunkowej,
posłużyć się literaturą techniczną.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4. PRZYKŁADOWE SCENARIUSZE ZAJĘĆ

Scenariusz zajęć 1

Osoba prowadząca: ……………………………………………...
Modułowy program nauczania: Lakiernik 714[03]
Moduł: Techniczne podstawy lakiernictwa 714[03].L2
Jednostka modułowa: Posługiwanie się dokumentacją techniczną 714[03].L2.01

Temat: Czytanie rysunku złożeniowego.

Na  podstawie  otrzymanego  rysunku  złożeniowego  maszyny  (pojazdu),  opisz  w  zeszycie
wszystkie jego cechy szczególne jak: format, podziałki, przedstawienie maszyny w rzutach czy
w  aksonometrii,  sposób  wymiarowania  i  jednostki  wymiarowania,  rodzaje  przekrojów,  oraz
czy na rysunku  podane  są  tolerancje,  pasowania  i struktura  obróbki,  a także  sposób  pokrycia
warstwami  zabezpieczającymi.  Jeśli  pewnych cech  nie będzie na  rysunku złożeniowym  podaj,
w jakiej części dokumentacji mogą wystąpić.

Cel ogólny: kształtowanie umiejętności posługiwania się dokumentacją techniczną.

Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń potrafi:
–

czytać dokumentację techniczną,

–

zorganizować stanowisko pracy,

–

korzystać z literatury technicznej,

–

rozwiązywać problemy.

Metody nauczania–uczenia się:
–

metoda przewodniego tekstu.

Formy organizacyjne pracy uczniów:
–

indywidualna.

Czas: 120 min.

Środki dydaktyczne:
–

rysunek złożeniowy maszyny (pojazdu),

–

zeszyt do notatek i długopis,

–

literatura techniczna, w tym Polskie Normy,

–

teksty i pytania przewodnie,

–

formalne dotyczące potrzebnych środków,

–

tabele prowadzące.

Przebieg zajęć:
1.  Sprawy organizacyjne.
2.  Nawiązanie do tematu, omówienie celów zajęć.
3.  Omówienie zalet metody przewodniego tekstu.
4.  Zorganizowanie stanowiska pracy do wykonania ćwiczenia.
5.  Realizacja tematu:

−

zapoznanie się z treścią zadania,

−

zapoznanie się z otrzymanym rysunkiem,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

−

wyszukanie informacji,

−

odpowiedzi na pytania prowadzące,

−

wypełnianie tabel i odpowiedzi na pytania,

−

ustalenie z nauczycielem planu działania,

−

wykonanie postawionych zadań,

−

sprawdzenie wykonania swojego zadania,

−

zaprezentowanie efektów swojej pracy.

Zakończenie zajęć

Praca domowa

Na podstawie kilku ogólno dostępnych czasopism technicznych (motoryzacyjnych), podaj

jakie elementy rysunku technicznego występują w ilustracjach do tekstu.

Sposób uzyskania informacji zwrotnej od ucznia po zakończonych zajęciach:

– anonimowe ankiety ewaluacyjne dotyczące sposobu prowadzenia zajęć i zdobytych

umiejętności.

Pytania prowadzące:
1)  Jakie znasz rodzaje rysunków technicznych?
2)  Jakie znasz formaty rysunków?
3)  Jakie znasz podziałki i ich zastosowanie?
4)  Jakie znasz przedstawianie (rysowanie) przedmiotu na rysunkach technicznych?
5)  W jaki sposób nanosi się na rysunku linie wymiarowe i jak one są zakończone?
6)  W jakich mianach (jednostkach) podawane są liczby wymiarowe?
7)  Jakie są rodzaje przekrojów, jak się je oznacza i kreskuje?
8)  Które z podanych oznaczeń występują na rysunku złożeniowym: tolerancje, pasowania czy

chropowatość powierzchni, oznaczenie pokryć zabezpieczających lub dekoracyjnych?

9) Na jakiego rodzaju rysunkach podawane są tolerancje, pasowania i chropowatość

powierzchni oraz oznaczenia rodzaju pokryć danego przedmiotu?

10) Jakie znasz rodzaje i składniki dokumentacji technicznej służącej do wykonania fizycznego

danej maszyny (pojazdu)?

11) Do jakiego formatu składa się rysunek w celu jego archiwizowania?

Formularz
Wypisz podstawowe czynności i narzędzia do wykonania zadania.

Wypełnij tabelę podstawowych czynności przygotowawczych do wykonania odczytania
rysunku złożeniowego:

Czynność

Narzędzia

Uwagi

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Wypełnij tabelę podstawowych czynności podczas wykonywania odczytywania rysunku
złożeniowego:

Czynność

Narzędzia

Uwagi

Odpowiedz na pytania:
1) Czy wiedza teoretyczna o rysunku technicznym pomogła w szybkim i poprawnym

wykonaniu zadania – odczytania rysunku złożeniowego?

2) Czy widzisz zastosowanie rysunku technicznego w życiu codziennym?

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Scenariusz zajęć 2

Osoba prowadząca ……………………………………………………………………………...
Modułowy program nauczania: Lakiernik 714[03]
Moduł:

Techniczne podstawy lakiernictwa 714[03].L2

Jednostka modułowa:

Posługiwanie się dokumentacją techniczną 714[03].L2.01

Temat: Wykonać identyfikację maszyny na podstawie DT-R (Dokumentacji Techniczno-

Ruchowej), i cech identyfikacyjnych na maszynie. Na podstawie DT-R sprawdzić czy
smarowanie maszyny prowadzone jest prawidłowo.

Cel ogólny: kształtowanie umiejętności posługiwania się DT-R oraz odczytywania cech

identyfikacyjnych umieszczonych na maszynach.

Po zakończeniu zajęć edukacyjnych uczeń potrafi:
–

zorganizować stanowisko pracy do odczytu cech na maszynie, i ustalenia punktów
smarowania,

–

posługiwać się Dokumentacją Techniczno-Ruchową,

–

wykonać identyfikację maszyny,

–

znaleźć i oznaczyć punkty smarowania na maszynie,

–

na podstawie DT-R ustalić oleje smarne,

–

ocenić jakość wykonanej pracy.

Metody nauczania–uczenia się:
–

ćwiczenia praktyczne.

Formy organizacyjne pracy uczniów:
–

indywidualna / i zespołowa /.

Czas: 135 min.

Środki dydaktyczne:
–

maszyna będąca na wyposażeniu szkoły, (np. frezarka lub tokarka),

–

Dokumentacja Techniczno-Ruchowa, (przyjętej do ćwiczeń maszyny),

–

ścierka do czyszczenia miejsc identyfikacyjnych i punktów smarowania,

–

zeszyt i długopis,

–

literatura techniczna.

Przebieg zajęć:
1.  Sprawy organizacyjne, omówienie celów lekcji.
2.  Zorganizowanie stanowiska pracy.
3.  Zapoznanie  się  z  zapisami  w  DT-R  o  oznaczeniach  identyfikacyjnych  maszyny,  lub  ich

braku,

4. Zapoznanie się w DT-R ze schematem smarowania, stosowanymi olejami lub smarami,

a także z częstotliwością ich wymiany,

5.  Oczyszczenie miejsc identyfikacyjnych maszyny oraz punktów smarowania,
6.  Odczytanie cech identyfikacyjnych i sprawdzenie z podanymi w DT-R,
7.  Sprawdzenie poziom olejów w maszynie, porównać z danymi podanymi w DT-R,
8.  Sprawdzenie zapisów w książce smarowania z wymaganiami podanymi w DT-R,
9.  Prezentacja efektów swojej pracy i wnioski dotyczące poprawności cech identyfikacyjnych

i przebiegu smarowania maszyny.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5. ĆWICZENIA

5.1. Rodzaje i znaczenie rysunków technicznych

5.1.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

W celu utrwalenia materiału wpisz odpowiedzi na pytania sprawdzające do zeszytu.

Pytania sprawdzające:

1. W jakich celach i dlaczego wykonuje się rysunki techniczne?

2.  Do czego służą rysunki techniczne?
3.  Podaj nazwy i rodzaje rysunków technicznych?
4.  Podaj parę nazw terminów ogólnych występujących na rysunkach technicznych?
5.  Jaka jest różnica między szkicem a rysunkiem?
6.  Do jakich celów służą rysunki schematyczne?
7.  Określ, co oznacza termin „plan sytuacyjny”?
8.  W jakich branżach techniki stosowana jest normalizacja rysunków technicznych?
9.  Czy wszystkie Polskie Normy są obowiązkowe do stosowania?
10.  Podaj co określa słowo „kład”?
11.  Podaj przykład nazw rysunków nie objętych Polskimi Normami?

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Odpowiedź powinna być krótka, maksymalnie w dwóch wierszach.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) wpisać odpowiedzi do zeszytu.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt i długopis.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.2. Zasady tworzenia rysunku technicznego

5.2.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj ćwiczenie polegające na doborze materiału do kreślenia oraz znajomości

formatów rysunkowych, obramowania, umiejscowienia tabliczki, rodzajów linii i podziałek.
Stosuj pismo, które uważasz za bardzo wyraźne.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Przybory można wymieniać między uczniami.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do deski dowolny materiał do kreślenia na nim o formacie A3,
3)  podzielić format A3 na dwa formaty A4,
4)  zaznaczyć linie obramowania i linię obcięcia oryginału,
5)  pozostawić miejsce na każdym arkuszu na tabliczkę rysunkową,
6)  na jednym formacie A4 podać wymiary formatów od A4 do A0 i narysować rodzaje linii,
7)  na  drugim  formacie  A4  napisać  podziałki  rysunkowe:  powiększające,  naturalną

i pomniejszające, a w miejscu tabliczki napisać jakie zna ich rodzaje,

8) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

−

tusz.

Ćwiczenie 2

Wykonaj ćwiczenie polegające na doborze materiału do kreślenia oraz znajomości

formatów rysunkowych, obramowania, umiejscowienia tabliczki, formatów pochodnych,
szeregu wymiarów papieru oraz kreślenia linii grubych. Stosuj pismo, które uważasz za bardzo
wyraźne.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Przybory i materiały do kreślenia można wymieniać między uczniami.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do deski dowolny materiał do kreślenia na nim o formacie A3,
3)  podzielić format A3 na formaty A4 i A5,
4)  zaznaczyć linie obramowania i linię obcięcia oryginału,
5)  pozostawić miejsce na każdym arkuszu na tabliczkę rysunkową.
6)  na formacie A4 podać przykład formatów pochodnych,
7)  na formacie A5 napisać w jakim przypadku ma zastosowanie,
8)  podać na drugim formacie A5, w jaką kopertę zapakujemy rysunki A4 i jakie wymiary ma

format podstawowy oraz podać o ile jest szersza linia bardzo gruba od grubej,

9) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

−

tusz.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.3. Materiały i przybory do rysowania

5.3.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj ćwiczenie testujące materiały i ręczne przybory kreślarskie.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Przybory i materiały uczniowie mogą wymieniać między sobą.
Pokaz pracy plotera w szkole, a w razie braku poza szkołą, np. w usługowym zakładzie
kopiowania lub biurze projektów (w miarę możliwości).

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do stołu 3 rodzaje materiału formatu A4,
3)  kreślić  na  każdym  materiale  linie,  odręcznie i za pomocą przyrządów, ołówkami o różnej

twardości,

4) kreślić na każdym materiale linie, odręcznie i za pomocą przyrządów, przyborami

i piórami na tusz,

5) spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie przedmiotowym:

–  o zachowaniu się materiału gdy używamy różnych technik kreślenia rysunku (linii),
–  o sposobie „ostrzenia” rysików ołówków o różnej twardości,
–  o jakości używanych przyborów do kreślenia tuszem,
–  inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,

6) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

zeszyt i długopis,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

szablony, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

−

tusz kreślarski.

Ćwiczenie 2

Wykonaj ćwiczenie dowolnego pisma odręcznego i za pomocą szablonów na różnych

materiałach i różnymi przyborami kreślarskimi.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Przybory i materiały uczniowie mogą wymieniać między sobą.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do stołu 3 rodzaje materiału formatu A4,
3)  pisać  na  każdym  materiale  litery  i  słowa,  odręcznie  i  za  pomocą  szablonów,  ołówkami

o różnej twardości,

4) pisać na każdym materiale litery i słowa, odręcznie i za pomocą szablonów, przyborami

i piórami na tusz,

5) spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie:

–  o zachowaniu się materiału gdy używamy różnych technik pisania,
–  o sposobie „ostrzenia” rysików ołówków o różnej twardości,
–  o jakości używanych przyborów do pisania tuszem,
–  inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia..

6) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

zeszyt i długopis,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

szablony, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

−

tusz kreślarski.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.4. Opisywanie i wymiarowanie rysunków

5.4.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Napisz pismem technicznym po pięć liter i cyfr pismem prostym i pochyłym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)   zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)   przymocować do deski dowolny materiał do kreślenia na nim o formacie A4,
3)   przygotować linie pomocnicze wg normy,
4)   napisać podane przez nauczyciela litery i cyfry za pomocą ołówków,
5)   dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

Ćwiczenie 2

Zwymiaruj otrzymany od nauczyciela szkic / rysunek przedmiotu.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do deski otrzymany szkic / rysunek,
3)  nanieść linie wymiarowe,
4)  wstawić liczby wymiarowe w podziałce naturalnej,
5)  dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.5. Zasady geometrii wykreślnej

5.5.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Stań przy ścianie naprzeciw tablicy i naszkicuj klasę w perspektywie zbieżnej (rzut

środkowy).

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) stanąć przy ścianie klasy naprzeciw tablicy,
2) patrząc na ścianę z tablicą naszkicować obraz klasy w perspektywie.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt (papier) A4,

–

ołówek.

Ćwiczenie 2

Naszkicuj pudełko od zapałek w perspektywie, w rzucie środkowym, i rzucie

równoległym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)   posiadać pudełko od zapałek,
2)   ustawić pudełko w odległości gdy oko widzi je z uwzględnieniem złudzenia wzrokowego,
3)   wykonać szkic w rzucie środkowym,
4)   na podstawie rzutu środkowego pudełka wykonać rzut równoległy,
5)   napisać gdzie znajduje się środek rzutów w szkicu równoległym,
6)   dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.6. Konstrukcje geometryczne

5.6.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Opisz i naszkicuj w zeszycie proste elementy konstrukcji na przykładzie klucza

maszynowego.

Rys. Klucz płaski maszynowy.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) wziąć do ręki otrzymany dowolny klucz maszynowy i obejrzeć go,
2) napisać w zeszycie z jakich podstawowych elementów konstrukcji geometrycznych składa

się kształt klucza,

3) wykonać szkice tych elementów,
4) dokonać oceny poprawności wykonania ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

klucz płaski maszynowy,

–

zeszyt i długopis,

–

ołówki, (3 szt. o różnej twardości).

Ćwiczenie 2

Posługując się literaturą wykreśl w zeszycie styczną do okręgu oraz wykonaj szkice

3 wyrobów ślusarskich o różnych kształtach linii krzywych.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.7. Rzutowanie prostokątne i aksonometryczne

5.7.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Uzupełnij rysunek. w podziałce 1:1 o brakujący rzut.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)   naszkicować rysunek w podziałce 5:1 w zeszycie,
2)   wykonać brakujący rzut przedmiotu,
3)   nanieść linie wymiarowe,
4)   nazwać występujące na rysunku rzutnie,
5)   dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt A4,

–

ołówki, 2 rodzaje.

Ćwiczenie 2

Naszkicować w rzucie aksonometrycznym, o osiach współrzędnych z - y = 90

, y - z = 135

i podziałce na osiach y i z = 1:1, x = 1:2, sześcian o wymiarach 50 x 50 x 50 mm.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  naszkicować osie współrzędne w zeszycie,
2)  naszkicować sześcian,
3)  nanieść linie wymiarowe,
4)  nazwać rodzaj rzutów,
5)  dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt A4,

–

ołówek, 2 szt. o dwóch rodzajów twardości,

–

przymiar linowy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.8. Zasady wymiarowania

5.8.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj szkice poniższych rysunków w zeszycie z uwzględnieniem podziałki podanej

w sposobie wykonania ćwiczenia i wstaw wymiary (liczby wymiarowe).

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
[Należy wytłumaczyć uczniom, że pomiar wymiaru powinien zawsze odbywać się
z przedmiotu, a nie rysunku. W ćwiczeniu dokonano odstępstwa do celów szkolnych].

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) naszkicować rysunki w zeszycie w podanych poniżej podziałkach,
2) zmierzyć długość wszystkich wymiarów liniowych podanych na rys. a, wykonanym

w podziałce 1:5,

3) wstawić liczby wymiarowe na odpowiednich liniach wymiarowych,
4) zmierzyć długość wszystkich wymiarów liniowych podanych na rys. b, wykonanym

w podziałce 1:1,

5) wstawić liczby wymiarowe na odpowiednich liniach wymiarowych,
6) zmierzyć długość wszystkich wymiarów liniowych podanych na rys. c, wykonanym

w podziałce 2:1,

7) wstawić liczby wymiarowe na odpowiednich liniach wymiarowych,
8) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt i ołówek,

–

przymiar liniowy z podziałkami, (tzw. skalówka).

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Ćwiczenie 2

Naszkicuj w zeszycie poniższe szkice wstaw linie wymiarowe oraz liczby wymiarowe.

Poniższe szkice a i b wykonane są w podziałce 1:1:

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  naszkicować w zeszycie podane rysunki w podziałce 2:1,
2)  wstawić na szkicach linie wymiarowe oraz wymiary liczbowe,
3)  dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.), lub otrzymany rysunek,

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje),

−

przymiar liniowy.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.9. Zasady wykonywania widoków i przekrojów

5.9.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Szkicuj ołówek w 3 rzutach prostokątnych, na jednym z rzutów wykonaj kład, a drugi

przedstaw jako przekrój. Zaznacz zgodnie z PN drewno i grafit. Nanieś linie i liczby
wymiarowe.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) posiadać ołówek jako przedmiot szkicowany,
2) dobrać wielkość podziałki do zadania i arkusza A4, rozpatrując wariant rysowania

przedmiotu w skróceniu,

3) narysować ołówek w rzutach prostokątnych i w przekroju oraz wykonać kład,
4) zapoznać się z PN lub literaturą będącą w szkole dotyczącą oznaczania materiałów na

rysunkach technicznych,

5) wykonać odpowiednie oznaczania materiałów na wykonanym rysunku,
6) nanieść linie i liczby wymiarowe, dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

ołówki (minimum 2 sztuki),

–

zeszyt, papier A4,

–

przymiar liniowy o różnych podziałkach, (tzw. „skalówka”),

–

odpowiednie Polskie Normy.

Ćwiczenie 2

Otrzymasz od nauczyciela symetryczny przedmiot metalowy, lub rysunek przedmiotu,

który naszkicujesz w zeszycie w półwidoku-półprzekroju. Naniesiesz linie i liczby wymiarowe.
Oznaczysz przekrój kreskowaniem.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) zapoznać się z przedmiotem lub rysunkiem,
2) ustawić przedmiot w wyobraźni i przestrzeni i poprowadzić płaszczyznę przekroju,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

3)   wykonać szkic rzutu w zeszycie A4/,
4)   wykonać półwidok-pólprzekrój,
5)   kreskować półprzekrój,
6)   nanieść linie i liczby wymiarowe,
7)   dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

otrzymany przedmiot, rysunek,

–

zeszyt, (papier A4),

–

ołówki, (minimum 2 rodzaje twardości),

–

przymiar liniowy,

–

odpowiednia PN ze zbiorów szkolnych.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.10. Oznaczenia graficzne na rysunkach

5.10.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Narysuj 5 różnych przykładów oznaczeń graficznych stosowanych na rysunkach

technicznych oraz 2 przykłady wykorzystywanych w życiu codziennym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  zamocować na desce materiał do rysowania o formacie A3,
3)  wykonać linie obramowania arkusza i narysować szkolną tabliczkę rysunkową,
4)  narysować ręcznie posługując się normami lub książką zadane znaki graficzne,
5)  narysować ręcznie znane znaki graficzne z otoczenia zawodowego lub domowego,
6)  dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

szkolne stanowisko kreślarskie,

–

materiały do kreślenie, (kalka, karton, blok kreślarski, itp.),

–

przybory do kreślenia (różne),

–

ołówki (2-4 rodzaje twardości),

–

zbiór norm (będących w szkole).

Ćwiczenie 2

Wstaw wymiary na rysunku architektoniczno-budowlanym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przypiąć do stołu materiał do kreślenia – otrzymany rysunek od nauczyciela,
3)  wstawić wymiary na rysunku.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.11. Uproszczenia rysunkowe

5.11.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Odszukaj w PN lub literaturze zapisów dotyczących uproszczeń rysunkowych

i posługując się nimi narysuj ręcznie śrubę i nakrętkę jako rysunek dokładny oraz w stopniach
uproszczenia i umownym.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko kreślarskie,
2)  przymocować do deski dowolny materiał do kreślenia na nim o formacie A3,
3)  wykonać linie obramowania i szkolną tabelkę rysunkową,
4)  narysować ręcznie przedmioty podane w danym ćwiczeniu,
5)  dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

szkolne stanowisko kreślarskie,

–

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.), lub otrzymany rysunek,

–

przybory do kreślenia (różne),

–

ołówki (3-4 rodzaje).

Ćwiczenie 2

Odszukaj w PN lub literaturze zapisów dotyczących uproszczeń rysunkowych i posługując

się nimi narysuj ręcznie uproszczone i umowne rysowanie połączeń spawanych i miejsc
napawanych oraz znaki umowne spoin.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.12. Zasady szkicowania elementów

5.12.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Wykonaj szkice posiadanych przy sobie kluczy lub innych przedmiotów w ilości co

najmniej 3 sztuk, starając się zachować podziałkę 2:1.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko kreślarskie,

−

materiały do kreślenia, (kalka, karton, blok kreślarski, itd.),

−

przybory do kreślenia, (różne),

−

ołówki, (3-4 rodzaje).

Ćwiczenie 2

Wykonaj szkice w rzutach prostokątnych i aksonometrycznych trzech brył będących na

wyposażeniu kreślarni (np. stożek, kula, prostopadłościan, sześcian, itp.).

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.13. Zagadnienia

rysunku

technicznego

dokumentacji

technologicznej

5.13.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Opisz, co widzisz na otrzymanej „Karcie technologicznej”.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Uczeń powinien otrzymać kserokopie „Karty technologicznej” wykonanej przez

nauczyciela lub otrzymanej z zakładu pracy, bez podawania firmy i nazwisk jej wykonawców.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zapoznać się z treścią otrzymanej „Karty technologicznej”,
2)  stwierdzić czy opisuje ona operacje, czynność czy zabieg technologiczny,
3)  stwierdzić jaki rodzaj rysunku i pisma został zastosowany,
4)  stwierdzić  jakie  inne  polecenia  technologiczne, podane  są  poprzez znane znaki obróbcze,

na Karcie technologicznej,

5)  napisać w punktach w zeszycie to co stwierdził i spostrzegł na otrzymanej Karcie,
6)  wymienić się parami „Kartami technologicznymi” i wykonać to samo co podano powyżej,
7)  dokonać  oceny  wykonanego  zadania  wewnątrz  poszczególnej  pary  uczniów,  zapisując

różnice w zeszycie,

8) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

„Karta technologiczna”,

–

zeszyt i długopis.

Ćwiczenie 2

Na podstawie dotychczas zdobytej wiedzy wykonaj (uproszczoną) „Kartę technologiczną”

np. lakierowania surowej obręczy samochodu / lub korpusu frezarki /.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Uczeń powinien:

1)  wykonać „Kartę technologiczną”, (w zakresie sprecyzowanym przez nauczyciela),
2)  zapoznać się z wykonanymi przez kolegów zadaniami w zespołach 2-4 osobowych,
3)  zapisać  w  zeszycie  (w  tabelce)  różnice  występujące  między  poszczególnymi

opracowaniami,

4) dokonać oceny wykonanego zadania wewnątrz poszczególnego zespołu uczniów,

zapisując różnice w zeszycie,

5) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

–

zeszyt A3 i długopis.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.14. Dokumentacja techniczna w przedsiębiorstwie

5.14.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Praktyczne posługiwanie się:

a) instrukcją obsługi,
b) Dokumentacją Techniczno-Ruchową (DT-R).

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.
Instrukcjami i urządzeniami uczniowie powinni wymieniać się w grupie ćwiczeniowej.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1) przygotować dowolną instrukcję obsługi np. telewizora, lub DT-R maszyny,
2) sprawdzić, czy wszystkie informacje w nich zawarte zgadzają się ze stanem faktycznym,

czy dokumentacja urządzenia/maszyny i maszyna posiada wszystkie wymienione funkcje,

3)  sprawdzić, czy znajdują się w niej ostrzeżenia / instrukcje o właściwej obsłudze,
4)  czy znajduje się znak CE lub deklaracja producenta,
5)  zapisać w zeszycie spostrzeżenia i uwagi dotyczące:

–  różnic w instrukcji obsługi ze stanem faktycznym,
–  sposobie napisania instrukcji, czy jest zrozumiała,
–  zawartych w niej ostrzeżeniach,

6) inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,
7) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

– pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

instrukcja obsługi maszyny lub urządzenia,

−

urządzenie, którego dotyczy instrukcja obsługi,

−

zeszyt i długopis.

Ćwiczenie 2

Dokonaj identyfikacji maszyny / urządzenia / samochodu.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Uczeń powinien:

1)  przygotować maszynę / urządzenie / samochód, posiadające tabliczkę fabryczną,
2)  sprawdzić jej umiejscowienie i  zamocowanie,
3)  sprawdzić, czy maszyna / urządzenie posiada także pole numerowe,
4)  spisać  nazwę  maszyny,  producenta,  typ,  numer  fabryczny  i  wszystkie  pozostałe

informacje umieszczone na tabliczce fabrycznej,

5) spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie:

–

o ilości i rodzaju oznakowań na maszynie / urządzeniu,

–

o stanie tabliczki fabrycznej, ilości danych na niej, i możliwości jej odczytania
(uszkodzenia, czytelność tekstu),

–

inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,

6) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

maszyna / urządzenie / samochód z tabliczka fabryczną,

−

lupa o powiększaniu x 5,

−

zeszyt i długopis.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

5.15. Technika komputerowa w zakresie informacji technicznych

5.15.1. Ćwiczenia

Ćwiczenie 1

Powiel dokument na kserografie w kilku wariantach.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  posiadać dostęp do kserografu,
2)  przygotować dokument A4 do kserowania,
3)  kserować dokument tak jak oryginał,
4)  kserować dokument pomniejszony o 50% i przyciemniony,
5)  spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie przedmiotowym:

–  o dokładności pracy kserografu,
–  o czytelności kopii dokumentu,
–  o zmianie czytelności dokumentu po pomniejszeniu i ściemnieniu,

6) inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,
7) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

kserograf,

−

zeszyt i długopis,

−

dokument do kopiowania,

−

papier A4.

Ćwiczenie 2

Skopiuj (zeskanuj) przy pomocy komputera i skanera swoje zdjęcie typu legitymacyjnego.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować szkolne stanowisko komputerowe ze skanerem,
2)  przygotować własne zdjęcie do obróbki w komputerze,
3)  zeskanować zdjęcie do komputera w trzech różnych rozdzielczościach,

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

4) za pomocą programu Paint występującego w systemie operacyjnym Windows

zmodyfikować zdjęcie,

5) spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie przedmiotowym:

–

o różnicy w zdjęciu przy zastosowaniu różnych rozdzielczości skanowania,

–

o możliwościach edycji zdjęcia w programie Paint,

–

inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,

6) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko komputerowe ze skanerem,

−

zeszyt i długopis,

−

własna fotografia.

Ćwiczenie 3

Archiwizacja danych na płycie CD lub DVD.

Wskazówki do realizacji
Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia nauczyciel powinien omówić zakres

i technikę wykonania ćwiczenia z uwzględnieniem przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

Sposób wykonania ćwiczenia

Uczeń powinien:

1)  zorganizować stanowisko komputerowe z nagrywarką płyt CD lub DVD,
2)  przygotować pliki do zapisania na płycie CD lub DVD,
3)  nagrać płytę za pomocą odpowiedniego programu,
4)  spostrzeżenia i uwagi zapisać w zeszycie przedmiotowym:

–  o szybkości nagrywania,
–  o stanie płyty CD lub DVD przed nagraniem,
–  inne spostrzeżenia wynikające z przeprowadzonego ćwiczenia,

5) dokonać oceny poprawności wykonanego ćwiczenia.

Zalecane metody nauczania–uczenia się:

–

pokaz z objaśnieniem, metoda projektów.

Środki dydaktyczne:

–

literatura,

−

szkolne stanowisko komputerowe z nagrywarką CD lub DVD,

−

zeszyt + długopis,

−

płyta CD lub DVD.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

6. EWALUACJA OSIĄGNIĘĆ UCZNIA

Przykłady narzędzi pomiaru dydaktycznego

Test

dwustopniowy

jednostki

modułowej – posługiwanie się

dokumentacją techniczną

Test składa się z 22 zadań, z których:

–

zadania 1-14 i 22 są z poziomu podstawowego,

–

zadania 15-21 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za każdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

–

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 7 zadań z poziomu podstawowego,

–

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań z poziomu podstawowego,

–

dobry – za rozwiązanie 15 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego,

–

bardzo dobry – za rozwiązanie 19 zadań, w tym co najmniej 5 z poziomu
ponadpodstawowego.

Plan testu

Klucz odpowiedzi

zad.

Cel operacyjny

(mierzone osiągnięcia ucznia)

Kategoria

celu

Poziom

wymagań

Poprawna

odpowiedź

Stosować PN

Formaty rysunkowe i szereg
formatów

Zastosowania plotera

Rozróżniać odmiany pisma
technicznego

Rozumieć zjawisko
perspektywy

Dobierać krzywe do rysowania
przedmiotu

Wykonywać rzuty
prostokątnych

Dobierać sposób i linie
wymiarowania

Rozróżniać przekroje

10.

Rozróżniać symbole graficzne

11.

Rozróżniać uproszczenia
rysunkowe

12.

Wykonywać szkice odręczne

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

13.

Stosować dokumentację
technologiczną

..zabiegów.... obróbki....

....montażowego.

14.

Rozróżniać dokumentację
formalną maszyny w
przedsiębiorstwie

Dokumentacja
Techniczno-
Ruchowa....faktura....O
T

15.

Wykonywać szkice w różnych
technikach rysunkowych

Rysunki wg zadania.

16.

Odczytywać oznaczenia
lakierowania elementów na
rysunkach

Oznaczenia wg PN.

17.

Zastosować wiedzę do
rozwiązywania problemów
technologicznych

chropowatość
powierzchni,
kierunkowość struktury

18.

Zastosować wiedzę do żądania
poprawnej dokumentacji do
wykonania pracy

Dok. technologiczną i
montażową

19.

Zastosować wiedzę do
wykorzystania w praktyce
archiwizowania dokumentów
zawodowych i prywatnych

a) w teczkach /
segregatorach, format
A4, opakowanie B4/C4
b) płyta CD, pionowo, w
temp. 4-20

20.

Posługiwać się Dokumentacją
Techniczno-Ruchową

4 cz.: instrukcja obsługi,
katalog części, nazwa
producenta, typ i
odmiana, nr fabryczny,
rok budowy

21.

Identyfikować maszyny
i pojazdy

22.

Archiwizować płyty CD

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu, z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

2.  Omów z uczniami cel stosowania pomiaru dydaktycznego.
3.  Zapoznaj uczniów rodzajem zadań podanych w zestawie oraz z zasadami punktowania.
4.  Przeprowadź z uczniami próbę udzielania odpowiedzi na takie typy zadań testowych, jakie

będą w teście.

5.  Omów z uczniami sposób udzielania odpowiedzi (karta odpowiedzi).
6.  Zapewnij uczniom możliwość samodzielnej pracy.
7.  Rozdaj  uczniom  zestawy  zadań  testowych  i  karty  odpowiedzi,  podaj  czas  przeznaczony

na udzielanie odpowiedzi.

8. Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru

dydaktycznego, (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich możliwości).

9. Klika minut przed zakończeniem sprawdzianu przypomnij uczniom o zbliżającym się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

10.  Zbierz karty odpowiedzi raz zestawy zadań testowych.
11.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
12.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,

które sprawiły uczniom największe trudności.

13. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
14. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

1.  Przeczytaj uważnie instrukcję.
2.  Zapoznaj się z zestawem zadań testowych.
3.  Udzielaj odpowiedzi tylko za załączonej karcie odpowiedzi.
4.  Podpisz imieniem i nazwiskiem kartę odpowiedzi.

Materiały dla ucznia

–

instrukcja,

–

zestaw zadań testowych,

–

karta odpowiedzi.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Rysunek techniczny objęty jest Polskimi Normami, których stosowanie jest:

a) obowiązkowe,
b) obowiązkowe w zakresie pisma technicznego,
c) obowiązkowe dla rysunków umieszczanych w DTR,
d) dobrowolne.

2. Format arkusza 210 x 297 mm jest:

a) formatem podstawowym, w szeregu A,
b) formatem podstawowym, w szeregu B,
c) formatem pochodnym A3,
d) nie jest formatem typowym..

3. Ploter służy do kreślenia mechanicznego rysunków o formacie:

a) 210 x 297,
b) ograniczonych szerokością maszyny i o długości paru metrów,
c) dowolnym,
d) A3 do A0.

4. Pisma technicznego zgodnie z PN możemy używać w dwóch odmianach:

a) łacińską i cyrylicę,
b) arial i times,
c) proste i pochyłe,
d) proste blokowe i pochyłe w lewą stronę.

5.  Perspektywa zbieżna ma zastosowanie:
a) w rysunku technicznym,
b) w rysunku maszynowym,
c) w malarstwie i architekturze,
d) liternictwie.

6.  Do narysowania zarysu zęba koła zębatego używamy linii krzywej:
a) okręgu,
b) owalu,
c) elipsy,
d) ewolwenty,

7.  W rzutowaniu prostokątnym, ilość wszystkich płaszczyzn rzutni wynosi:
a) 2,
b) 6,
c) 3,
d) 8.

8.  Linie wymiarowe oprócz zakończenia grotem, mogą być także zakończone:
a) okręgiem o średnicy 3 mm,
b) kropką o średnicy 1mm lub kreską pochyłą pod kątem 45

c) dwoma kreskami skośnymi,
d) bez zakończenia lecz z liczbą wymiarową.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

9.  Zaczerniamy zamiast kreskowania pola przekroju:
a) cienkich elementów metalowych, np. blach,
b) elementów drewnianych, np. krokwi,
c) odlewów z żeliwa, np. pokryw przekładni,
d) ścian żelbetowych.

10.  Symbolem graficznym na rysunku technicznym jest:
a) pismo techniczne,
b) tabliczka rysunkowa,
c) numer rysunku,
d) znak umowny.

11.  Uproszczenia rysunkowe w rysunku maszynowym wg Polskiej Normy dzielą się na:
a) 2 stopnie,
b) 3 stopnie,
c) 5 stopni,
d) nie dzielą się.

12.  Szkic kojarzy się z:
   a) rysunkiem odręcznym,
  b) rysunkiem technicznym,
  c) obrazem olejnym,
  d) akwarelą.

13.  Uzupełnij  tekst:  Dokumentacja  technologiczna  składa  się  z  następujących  dokumentów:

planu operacyjnego, karty ............ i karty czynności oraz karty sprawdzenia
....................., i rysunku ............................... .

14. Uzupełnij tekst: Wraz z maszyną powinna być dostarczona .........................................

..................................................................(DT-R), a dokumentem zakupu maszyny jest
............... , przyjęcia jej jako środka trwałego do eksploatacji, tzw. druk .........

15. Zadanie rysunkowe:

Naszkicuj w rzutach prostokątnych oraz w dowolnym rzucie aksonometrycznym ołówek.
Nanieś linie wymiarowe w rzucie prostokątnym.

16. Wstaw oznaczenie lakierowania wskazanego miejsca na rysunku przedmiotu. Dowolne

oznaczenie lakieru, emalii, itp.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

17. Podaj które dwa z czterech wymienionych pojęć są istotne dla lakiernika i dlaczego?

a) tolerancja, b) pasowania, c) chropowatość powierzchni, d) kierunkowość struktury
powierzchni.
Istotne dla lakiernika są: ..............................................................................................

..........................................................................................................................................

..................................................................................................................................

18. Jaką dokumentacją Twoim zdaniem posługuje się lakiernik podczas wykonywania swej

pracy zawodowej:

...............................................................................................................................

.................................................................................................................................

................................................................................................................................

19. Podaj sposoby archiwizowania dokumentacji technicznej:
a) w formie papierowej, (w tym określ szeregi papierów i ich opakowań),
b) elektronicznej (podaj rodzaje nośników i sposób ich przechowywania).

– .................................................................................................................................

20. Podaj z ilu części składa się DT-R i jakie dane powinny znajdować się na jej stronie

tytułowej. Podaj dwie nazwy części.

– DT-R składa się z ....... części.

– Na stronie tytułowej DT-R powinno być podane:

.....................................................................................................................................

...........................................................................................................................

21. Oznaczenia na pojeździe niezbędne do urzędowej identyfikacji, to:

a)  tabliczka fabryczna,
b)  numer na polu numerowym i tabliczka fabryczna,
c)  numer na polu numerowym i tablice rejestracyjne,
d)  tabliczka fabryczna i dowód rejestracyjny.

22. Płyty CD z materiałem archiwalnym oznaczamy:

a)  markerem, na stronie do tego przeznaczonej,
b)  ołówkiem po stronie zapisu,
c)  długopisem, po stronie do tego przeznaczonej,
d)  d)   markerem po dowolnej stronie.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko..........................................................................................

Posługiwanie się dokumentacją techniczną

Zakreśl poprawną odpowiedź, wpisz brakujące części zdania lub wykonaj rysunek.

zadania

Odpowiedź

Punkty

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

Razem:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

TEST 2

Test

dwustopniowy

jednostki

modułowej – posługiwanie się

dokumentacją techniczną

Test składa się z 22 zadań, z których:

–

zadania 1-14 i 22 są z poziomu podstawowego,

–

zadania 15-21 są z poziomu ponadpodstawowego.

Punktacja zadań: 0 lub 1 punkt

Za każdą prawidłową odpowiedź uczeń otrzymuje 1 punkt. Za złą odpowiedź lub jej brak

uczeń otrzymuje 0 punktów.

Proponuje się następujące normy wymagań – uczeń otrzyma następujące
oceny szkolne:

–

dopuszczający – za rozwiązanie co najmniej 7 zadań z poziomu podstawowego,

–

dostateczny – za rozwiązanie co najmniej 10 zadań z poziomu podstawowego,

–

dobry – za rozwiązanie 15 zadań, w tym co najmniej 3 z poziomu ponadpodstawowego,

–

bardzo dobry – za rozwiązanie 19 zadań, w tym co najmniej 5 z poziomu
ponadpodstawowego.

Plan testu

Klucz odpowiedzi

zad.

Cel operacyjny

(mierzone osiągnięcia ucznia)

Kategoria

celu

Poziom

wymagań

Poprawna

odpowiedź

Stosować PN.

Rozróżniać formaty rysunkowe
i inne.

Stosować przybory rysunkowe

Odczytywać liczby wymiarowe
i stosować wymiary.

Wykonywać rzuty prostokątne.

Kreślić linie krzywe.

Opisać podstawy rysunku
aksonometrycznego.

Odczytać liczby wymiarowe.

Rozróżniać widoki, kłady, i
przekroje na rysunkach.

10.

Rozróżniać i czytać stopnie
uproszczeń rysunkowych.

11.

Odczytywać rysunki
złożeniowe z uproszczeniami

12.

Wykonywać szkice odręczne.

13.

Stosować dokumentację
technologiczną.

...operacja.., czynność...,
technologiczny.

14.

Rozumieć niezbędną
dokumentację wprowadzanej
maszyny do przedsiębiorstwa.

CE, ...norm,... producent.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

15.

Wykonać szkice w różnych
technikach rysunkowych.

Rysunki wg zadania.

16.

Odczytywać oznaczenia
lakierowania elementów
na rysunkach.

Oznaczenia wg PN.

17.

Zastosować wiedzę do
rozwiązywania problemów
technologicznych

Podać narzędzia do
malowania.

18.

Zastosować wiedzę do
posługiwania się dokumentacją
technologiczną.

Karta zabiegów, karta

czynności, karta

sprawdzenia obróbki.

19.

Zastosować wiedzę do
wykorzystania w praktyce
archiwizowania dokumentów.

A4, włożenia do teczki, na
płytach CD.

20.

Posługiwać się Dokumentacją
Techniczno-Ruchowo

Do użytkowania maszyny,
......zawiera.

21.

Identyfikować maszyny i
pojazdy.

22.

Archiwizować dokumentację
na płytach CD.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

Przebieg testowania

Instrukcja dla nauczyciela

1. Ustal z uczniami termin przeprowadzenia sprawdzianu, z co najmniej jednotygodniowym

wyprzedzeniem.

będą w teście.

na udzielanie odpowiedzi.

8. Postaraj się stworzyć odpowiednią atmosferę podczas przeprowadzania pomiaru

dydaktycznego (rozładuj niepokój, zachęć do sprawdzenia swoich możliwości).

9. Klika minut przed zakończeniem sprawdzianu przypomnij uczniom o zbliżającym się

czasie zakończenia udzielania odpowiedzi.

10.  Zbierz karty odpowiedzi raz zestawy zadań testowych.
11.  Sprawdź wyniki i wpisz do arkusza zbiorczego.
12.  Przeprowadź  analizę  uzyskanych  wyników  sprawdzianu  i  wybierz  te  zadania,

które sprawiły uczniom największe trudności.

13. Ustal przyczyny trudności uczniów w opanowaniu wiadomości i umiejętności.
14. Opracuj wnioski do dalszego postępowania, mającego na celu uniknięcie niepowodzeń

dydaktycznych – niskie wyniki przeprowadzonego sprawdzianu.

Instrukcja dla ucznia

Materiały dla ucznia

–

instrukcja,

–

zestaw zadań testowych,

–

karta odpowiedzi.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

ZESTAW ZADAŃ TESTOWYCH

1. Oprócz norm ogólnych dotyczących rysunku technicznego, wydane są normy dla dziedzin

techniki (przemysłu):
a)  górnictwa, chemii i włókiennictwa,
b)  budowy maszyn, budowy okrętów i budowy wagonów kolejowych,
c)  budowy maszyn, elektrotechniki i budownictwa,
d)  odzieżownictwa, włókiennictwa i obuwnictwa.

2. Kartka papieru do kserokopiarki ma najczęściej format:

a)  A4,
b)  B4,
c)  C4,
d)  Nie ma oznaczenia.

3. Do kreślenia linii grubych służą ołówki o twardości:

a)  H1 do H6,
b)  HB,
c)  F,
d)  B1 do B6.

4. Na rysunkach technicznych maszynowych wymiar podaje się bez miana w:

a)  centymetrach,
b)  milimetrach,
c)  calach,
d)  metrach.

5. Rzutem punktu w rzucie prostokątnym będzie:

a)  zawsze punkt,
b)  punkt lub prosta,
c)  okrąg lub kula,
d)  nie będzie żadnego śladu.

6. Do wykreślania linii krzywych używamy:

a)  przymiaru liniowego i trójkąta,
b)  kątomierza i szablonu,
c)  cyrkla i krzywika,
d)  dwóch różnych trójkątów.

7. Rzuty aksonometryczne różnią się między sobą:

a)  układem osi współrzędnych i podziałką na poszczególnych osiach,
b)  układem osi współrzędnych,
c)  podziałką na poszczególnych osiach,
d)  niczym się nie różnią.

8. Wskaż wymiar podany w calach:

a)  100,
b)  10”,
c)  10 mm,
d)  10.

9. Widok na rysunku jest to:

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

a)  rzut prostokątny przedstawiający widoczną część przedmiotu,
b)  przekrój złożony,
c)  kład przesunięty,
d)  przekrój rozwinięty.

10. Stopnie uproszczeń rysunkowych nie występują w rysunku maszynowym:

a)  oznaczeń spoin,
b)  oznaczeń śrub i wkrętów,
c)  oznaczeń łożysk tocznych,
d)  odlewów.

11. Uproszczenia rysunkowe części i połączeń stosujemy, dla zmniejszenia nakładu pracy, ale

również z powodu:
a)  podniesienia estetyki rysunku,
b)  wymagań zawartych w Polskich Normach,
c)  aby nie zmniejszyła się czytelność rysunku,
d)  oszczędności tuszu kreślarskiego.

12. Wykonany szkic techniczny powinien posiadać cechy zbliżone do:

a)  dokumentacji technologicznej,
b)  rysunku technicznego,
c)  schematu,
d)  pisma technicznego.

13. Uzupełnij tekst: Część technologii stanowią: .................... technologiczna, ...................

produkcyjna, zabieg ...................................... .

14. Uzupełnij tekst: Wszystkie wprowadzane do użytku maszyny na terenie państw Unii

Europejskiej muszą posiadać znak „.....” oraz pisemną deklarację z podaniem
stosowanych

.................

jej

wytworzenia.

Deklaracje

wystawia

..................................... .

15. Naszkicuj w rzucie prostokątnym i dowolnej aksonometrii pudełko od zapałek.

16. Wstaw oznaczenie lakierowania wskazanego miejsca na rysunku przedmiotu. Dowolne

oznaczenie lakieru, emalii, itp.

17. Uzasadnij, że znajomość przez lakiernika chropowatości powierzchni, a także

kierunkowości struktury powierzchni po obróbce, pomaga w dobraniu narzędzi
i technologii malowania.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

..........................................................................................................................................

...........................................................................................................................................

...................................................................................................................................

18. Podaj 3 dokumenty technologiczne które potrzebne są lakiernikowi mającemu dokonać

częściowego lakierowania elementu maszynowego?

...............................................................................................................................

.................................................................................................................................

19. Podaj do jakiego formatu i dlaczego składa się dokumentację techniczną w celu jej

archiwizowania, a także jakie istnieją inne formy archiwizowania dokumentów?

– .................................................................................................................................

20. Podaj do jakich celów służy DT-R i czy zawiera „Katalog części”?

– ................................................................................................................................

21. Oznaczenia na pojeździe niezbędne do jego urzędowej identyfikacji, to:

a)  tabliczka fabryczna,
b)  numer na polu numerowym i tabliczka fabryczna,
c)  numer na polu numerowym i tablice rejestracyjne,
d)  tabliczka fabryczna i dowód rejestracyjny.

22. Płyty CD archiwizujemy w pozycji:

a)  dowolnej,
b)  poziomej,
c)  pionowej,
d)  w pudełkach, w pozycji poziomej.

„Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego”

KARTA ODPOWIEDZI

Imię i nazwisko..........................................................................................

Posługiwanie się dokumentacją techniczną

Zakreśl poprawną odpowiedź, wpisz brakujące części zdania lub wykonaj rysunek.

zadania

Odpowiedź

Punkty

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

21.

22.

Razem: