Historia komputerów

1/17

Historia techniki 

komputerowej

„Human Computer”

Computing with machines

P.E. Ceruzzi, A History of Modern Computing,  MIT Press 2003

1. „Prehistoria” komputerów

2/17

1

2

3

4

5

„Komputery” jeszcze nie elektroniczne

North American Aviation, Los Angeles

Karty perforowane (ang. Punched cards)

Wallace Eckert, Punched Card Methods in Scientific Computation, New York 1940

Columbia University in New York

1930 – pierwsze wzmianki o wykorzystaniu maszyn na karty perforowane do 

obliczeń naukowych i astronomicznych

Do lat 40-tych XX wieku słowo 

„komputer” generalnie określało 

człowieka wykonującego zawód 

przeliczania tabel z liczbami.

2. ENIAC

3/17

1

2

3

4

5

ENIAC, Uniwersytet Pensylwania

Ballistic Research Laboratory at Aberdeen

Uniwersytet w Pensylwani, Moor School of Electrical Engineering

Zamówienie na maszynę do wykonania bardzo dużej liczby 

obliczeń balistycznych na cele militarne

Ballistic Research Laboratory at Aberdeen

1944 – zbudowana maszyna
1945 – dostarczona do Aberdeen

J. P. Eckert, 

J. Mauchly

ENIAC - Electronic Numerical Integrator and Computer 

EDVAC – Electronic Discrete Variable Computer

John von Neumann

1945           

J. P. Eckert, 

J. Mauchly

UNIVAC – Universal Automatic Computer

John von 

Neumann

Architektura von Neumana

IBM

2. ENIAC

4/17

1

2

3

4

5

EDVAC, Eckert, Mauchly, von Neuman

1944 – Projekt komputera EDVAC, przewidujący traktowanie programu tak samo jak 

danych, Eckert & Mauchly

1944 – Aberdeen, przypadkowe spotkanie znanego matematyka Johna von Neumanna z 

oficerem armii zaangażowanym w projekt ENIAC

1944/45 – von Neumann dołącza do projektu ENIAC na Uniwersytecie w Pensylwanii

1945 – John von Neumann, First Draft of a Report on the EDVAC

Klapa – Uniwersytet podejmuje próbę odsunięcia zainteresowań komercyjnych /

Eckert & Mauchly rezygnują

z pracy na uczelni

UNIVAC – Universal Automatic Computer

1951 – pierwszy komercyjny komputer UNIVAC

ok. 1 milion dolarów

2. ENIAC

5/17

1

2

3

4

5

Architektura von Neumana i jej znaczenie

John von Neumann

1. specjalizowana funkcja składana jest z 

sekwencyjnie wykonywanych 
uniwersalnych operacji (program) 

2. program i dane są logicznie rozdzielone 

3. program i dane zndajdują się fizycznie w 

tej samej pamięci 

4. pamięć zawierajaca zarówno program jak 

i dane łączy się z procesorem jedną
wspólną szyną

Komputer von Neumanna: maszyna automatyczna do wykonywania operacji 

pobiarania instrukcji i wykonywania instrukcji na przemian (fetch-execute 
mechine)

3. UNIVAC & IBM 701

6/17

1

2

3

4

5

UNIVAC, Eckert, Mauchly

●

Kod BCD

●

Słowo 11 liczb dziesiętnych + znak (45 bitów)

●

Pamięć na 1000 słów (typu Delay line)

●

Zegar 2.25 MHz

●

465 mnożeń na sekundę

●

Średni czas bezawaryjnej pracy : 5 godzin

●

Konstrukcja: lampy próżniowe, ok. 5000 lamp

●

Rozmiar procesora: 3m x 4m 

3. UNIVAC & IBM 701

7/17

1

2

3

4

5

IBM, Electronic Data Processing Machine

1952 – Model 701, komputer podobnej klasy jak UNIVAC

1955 – Model 702, całkowita rezygnacja z kart perforowanych

John von Neumann

konsultant

Średni czas błędu pamięci, MTBF = 20 minut

Słowo 36 bitowe

Pamięć 2048 słów

2000 mnożeń na sekundę

M. Weik, A Survey of 

Electronic Digital 

Computing Systems, 

Ballistic Research 

Laboratories Aberdeen 

1955

Komputery do 

1955 roku

3. UNIVAC & IBM 701

8/17

1

2

3

4

5

Wąskie gardło - pamięć pierwszych komputerów

3. UNIVAC & IBM 701

9/17

1

2

3

4

5

Architektura pierwszych komputerów - rejestry

3. UNIVAC & IBM 701

10/17

1

2

3

4

5

Architektura pierwszych komputerów - 7094

Mainframe – The term „mainframe” probably comes from the fact that the circuits of a 

mainframe computer were mounted on large metal frames, housed in cabinets. 

P. E. Ceruzzi  

Rok 1962

Pamięć: 32768 słów (150 KB)

Słowo: 36 bitów

Cykl operacji 2us (0,5 MIPS)

Format liczb ujemnych zn-mod

3. UNIVAC & IBM 701

11/17

1

2

3

4

5

TRANZYSTOR – druga generacja komputerów

Rok 1957, IBM Model 1401

Rok 1956, Philco SOLO, oparty na UNIVAC, PIERWSZY KOMPUTER 

NA TRANZYSTORACH

Odkrycie tranzystora – BELL LABORATORIES

12/17

1

2

3

4

5

4. Software

Hardware vs Software 1965 - 1985

13/17

1

2

3

4

5

4. Software

Pierwsze języki programowania

Assembler, Fortran (1957), COBOL (ok. 1960)

1957 – FORTRAN – Formula Translation – dla komputera 704

składnia podobna do matematycznego zapisu równań alg.

IF A>B

1959 – COBOL – Common Business Oriented Language

DoD wymusił stworzenie wspólnego języka opisu apl. biznesowych
IF EMPLOYEE-HOURS IS GREATER THAN MAXIMUM

14/17

1

2

3

4

5

4. Software

Computer Science – powstanie nowej dziedziny nauki

Wydziały inżynierii elektrycznej
Wydziały matematyczne

1961 – Stanford : Division of Computer Science

1965 – Stanford : Department of Computer Science

Pierwszy wydział informatyki w historii

1967 – Computer Science = The Study on Computers, H. Simon (Pittsburgh)
1968 – Computer Science ??? A Study of Algorithms, not computers ???

5. Systemy wbudowane

15/17

1

2

3

4

5

Pierwszy system wbudowany – zbieranie pomidorów

Historia komputerów

16/17

Polecana literatura

1) P.E. Ceruzzi, A History of Modern Computing, MIT Press 2003

Rozdział 1-7

strony 1 - 242

2) W. Stallings, Organizacja i architektura systemu komputerowego, WNT 2003

Rozdział 2, Ewolucja i wydajność komputerów

str 32-64

3) R. Rojas, U. Hashagen, The First Computers, MIT Press, 2002

Rozdział 1-5. 

242 strony

32 strony

453 strony

Historia komputerów

17/17

KONIEC

dr inż. Mariusz Kapruziak

mkapruziak@wi.ps.pl

pok. 107, tel. 449 55 44