background image

 

PPG – WYKŁAD 1 

1.  PPG – dotyczy wszystkich relacji które zachodzą między państwem, a gospodarką. 

Działalność gospodarczą mogą prowadzić osoby fizyczne, publiczne (np. gminy), lub 
mieszane (osoba fizyczna z gimną, agencją etc) 
Jeśli tworzymy własne przedsiębiorstwo, to zakres ingerencji państwa kształtuje się na 
różnym poziomie; przedsiębiorca musi dostosować się do regulacji narzuconych przez 
państwo. Istnieją cztery  rodzaje norm: 
  Państwo oddziałuje i reguluje gospodarkę poprzez normy: unijne i krajowe 
  Drugą grupą norm prawnych są te, które są różnymi formami wsparcia gospodarki 

przez państwo – działalność subwencyjna (głównie regulacje unijne) 

  Trzecią grupą norm są różne faktyczne zachowania państwa (orzecznictwo) 
  Normy  związane  z  funkcją  koordynacyjną  gospodarki  poprzez  państwo: 

umożliwiające współdziałanie między podmiotami (m.in. konkurencja) 

2.  Źródła prawa gospodarczego  

a)  Pojęcie źródła w rozumieniu traktatu TFUE oraz konstytucji: taka norma prawna, 

która  jest  podstawą  do  regulacji  prawnej  podmiotu  gospodarczego  z  innym 
podmiotem, pochodzi od organu uprawnionego  i ma określoną strukturę 

 

Normy  zawierające  nakazy/zakazy  postępowania  i  sankcje  (mogą  być 
rozrzucone w różnych regulacjach prawnych) 

 

Normy zawierające dyrektywy postępowania 

  Regulacje  unijne  dotyczą  zachowań  transgranicznych  i  całego  obszaru  rynku 

europejskiego, a także wchodzą do regulacji krajowych 

 

Szczególny  pakiet  regulacji:  źródła  komitologiczne  art.  290/291  Traktatu: 
akty  o  charakterze  delegowanym  i  wykonawczym;  ustawodawcze  i 
nieustawodawcze – burzą porządek patrzenia na normy  ze względu na ich 
nazwy: akty zaczęły tworzyć nową hierarchię norm 

Na  czele  akty  ustawodawcze  (TFUE)  i  rozporządzenia  [mogą 
ustanawiać  delegację  dla  aktów  wydawanych  przez  Komisję 
Europejską];  podział  między  tymi  aktami  nie  jest  jasny  ale 
wiadomo,  że  sprawy  istotne  mają  być  regulawane  aktami 
ustawodawczymi (np. rozprzestrzenianie się geograficzne).  

Cechy źródeł komitologicznych: 
 wskazują na wykładnię 
są ważne określony czas 
mogą być uchylane przez Komisję 
kształtują realizację polityk gospodarczych  
istnieją  rozporządzenia  ustawodawcze  i  komitologiczne  – 
zamazuje się podział 

b)  Podział  kompetencji  unijnych  w  kwestii  tworzenia  ustawodawstwa  (art.  2-5 

TFUE) 

background image

 

  uprawnienia  wyłączne  Parlamentu  i  Rady  (wyłączone  spod  przepisów 

komitologicznych), np. prawo konkurencji [rozumiane materialne]  – stosujemy je 
wprost, są wyłączone spod regulacji krajowych – są to tzw sprawy istotne. 
 regulacje krajowe  –  np. prawo energetyczne  (w Polsce: obowiązek sprzedaży 
energii na giełdzie) 
regulacje  podjęte  albo  przez  kraj,  albo  przez  Unię  –  jeśli  Rada/Parlament  coś 
postanowi,  to  automatycznie  wyłącza  możliwość  takiej  regulacji  w  krajowym 
porządku wewnętrznym 
przepisy  koordynacyjne/równoległe  –  dopuszczona  jest  możliwość  odrębnej 
regulacji (kiedyś: nieuczciwa konkurencja) 

c)  Wykładnia przepisów gospodarczych (nacisk na wykładnię funkcjonalną): 

Kolejno:  metoda  językowa,  systemowa,  historyczna,  a  największe  znaczenie  ma 
wykładnia  funkcjonalna,  która  łączy  się  z  przepisami  komitologicznymi  (a  te 
powinny być właściwie i literalnie stosowane) 

 

wykładnia  sądowa  w  przypadku  sporów  –  decyzja  organu 
rozstrzygającego, w drodze decyzji– sądy administracyjne, powszechne, TS 

 

•  postępowania mediacyjne 

  rozmaite  formy  merytrycznego  uzgodnienia  –  wykładnia  podjęta  na 

podstawie wzajemnych uzgodnień 

d)  stosowanie określonego trybu wykładni – ustalenie jaki jest fakt, jakie regulacje są 

potrzebne  i  odpowiednia  kontrola  samego  przedsiębiorcy  (np.  sądowa),  a  także 
odczytywanie  aksjologii  (wyważamy  wartość  –  stwierdzamy  jakiej  wartości  dać 
pierwszeństwo przed drugą, np. nowe przedsiębiorstwo czy ochrona środowiska?) 

e)  luz decyzyjny -  kiedy brakuje regulacji; norma prawna jets tak sformułowana, że 

wykładnia  niejednoznacznie  określa  w  jakim  kierunku  powinno  pójść 
rozstrzygnięcie.  Opiera  się  na  kompetencji  do  wydawania  decyzji.  Umożliwia 
reagowanie na nowe zjawiska gospodarcze. 

  otwiera ustawodawstwo 

 

umożliwia dostosowanie przepisów do aktualnych potrzeb 

  jest pomocny przy wypełnianiu klauzul generalnych 

 

przydatny przy ocenie prawidłowości funkcjonowania organów (czy ten luz 
został prawidłowo wykonany?) 

3.  Swoboda  działalności  gospodarczej  –  zasada  prawna,  art.  20  i  65  Konstytucji  – 

„społeczna  gospodarka  rynkowa  oparta  o  wolność  gospodarczą”,  „każdemu 
przysługuje  swoboda  wyboru  zawodu”.  Odpowiednikiem  wolności  gospodarczej  w 
TFUE są: swoboda świadczenia usług i swoboda przedsiębiorczości. 

 

Wolność przysługuje jednostce, a nie podmiotom gospodarczym 

 

Zwrot „każdemu” oznacza, że mamy do czynienia z prawem podmiotowym 

 

Ustawodawca  wiąże  z  prawem  określone  uprawnienia,  które  są  wyrażone 
albo poprzez zasadę prawną „każdemu przysługuje wolność podejmowania 
działalności gospodarczej” 

 

Prawo podmiotowe jest zabezpieczone prawem do sądu 

 

„wolność” oznacza zasadę prawną szczególnie ważną dla ustawodawcy 

background image

 

PPG – WYKŁAD 2 

PRZEDSIĘBIORCA 

 

1.  Kodeks  handlowy  z  1934r  –  brak  pojęcia  przedsiębiorcy  ale  istniało  pojęcie 

analogiczne  –  pojęcie  kupca  -  „ten  kto  we  własnym  imieniu  prowadził 
przedsiębiorstwo zarobkowe” (podejmował czynności handlowe) 

 

Pojęcie  kupca  rejestrowego  –  ten,  który  prowadził  przedsiębiorstwo 
zarobkowe w większych rozmiarach, więc musiał je zarejestrować 

2.  Rok  1988  –  pierwsze  zmiany  w  systemie  gospodarczym  (ustawa  Wiczka):  pojęcie 

podmiotu gospodarczego 

3.  Sam zwrot „przedsiębiorca” pojawił się w ustawie z roku 1993r. 
4.  Rok 1999 – ustawa „prawo o działalności gospodarczej”, weszła w życie 01.01.2000r. 

i  zawierała  już  definicję  przedsiębiorcy.  ‘Przedsiębiorcą  jest  osoba  fizyczna,  prawna 
(…) która zawodowo i we własnym imieniu wykonuje działalność gospodarczą 

5.  17.02.2003  –  znowelizowano  kodeks  cywilny,  aby  pojęcie  przedsiębiorcy 

korespondowało z tym znajdującym się w ustawie UZUPEŁNIJ 

 

Definicja „przedsiębiorstwa” –w aspekcie podmiotowym - art. 43.1 i 43.2 

  Art. 55.1 -  definicja „przedsiębiorstwa” w aspekcie przedmiotowym 
  Art. 55.3 – definicja gospodarstwa rolnego 

6.  2004  –  ustawa  o  swobodzie  działalności  gospodarczej  (w  związku  z  wejściem  do 

UE) 

  Art. 4.  

1.  Przedsiębiorcą  w  rozumieniu  ustawy  jest  osoba  fizyczna,  osoba  prawna 
(
spółki  kapitałowe,  z  o.o.  etc)  i  jednostka  organizacyjna  niebędąca  osobą 
prawną
 (ułomna osoba prawna, np. spółka prawa handlowego), której odrębna 
ustawa  przyznaje  zdolność  prawną  -  wykonująca  we  własnym  imieniu 
działalność gospodarczą.  
2. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie 
wykonywanej przez nich działalności gospodarczej

 

Status przedsiębiorcy uzależniony jest od tego, czy prowadzi się działalnośd 

gospodarczą. 

  Art. 2.  

Działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, 
handlowa,  usługowa  oraz  poszukiwanie,  rozpoznawanie  i  wydobywanie 
kopalin  ze  złóż,  a  także  działalność  zawodowa,  wykonywana  w  sposób 
zorganizowany i ciągły.  
 
 
 
 

background image

 

7.  W ustawodawstwie UE kładzie się nacisk na aspekt przedmiotowy – TFUE 

a)  Swoboda  działalności  gospodarczej  rozbita  na  dwie  części:  Unia  dostrzega  i 

gwarantuje swobodę działalności gospodarczej (establishment) i usług (services) 

b)  Art. 49 (rozdz II) TFUE 

Ograniczenia  swobody  przedsiębiorczości  obywateli  jednego  Państwa 
Członkowskiego na terytorium  
innego Państwa Członkowskiego są zakazane w ramach poniższych postanowień. 
Zakaz ten  
obejmuje  również  ograniczenia  w  tworzeniu  agencji,  oddziałów  lub  filii  przez 
obywateli danego  
Państwa  Członkowskiego,  ustanowionych  na  terytorium  innego  Państwa 
Członkowskiego. 
Z  zastrzeżeniem  postanowień  rozdziału  dotyczącego  kapitału,  swoboda 
przedsiębiorczości obejmuje  
podejmowanie i wykonywanie działalności prowadzonej na własny rachunek, jak 
również zakładanie  
i zarządzanie przedsiębiorstwami, a zwłaszcza spółkami w rozumieniu artykułu 54 
akapit drugi, na  
warunkach  określonych  przez  ustawodawstwo  Państwa  przyjmującego  dla 
własnych obywateli. 

c)  Swoboda świadczenia usług – art. 57 TFUE 

Usługami  w  rozumieniu  Traktatów  są  świadczenia  wykonywane  zwykle  za 
wynagrodzeniem  w  zakresie,  w  jakim  nie  są  objęte  postanowieniami  o 
swobodnym przepływie towarów, kapitału i osób. 
Usługi obejmują zwłaszcza: 
a) działalność o charakterze przemysłowym; 
b) działalność o charakterze handlowym; 
c) działalność rzemieślniczą; 
d) wykonywanie wolnych zawodów. 
Z  zastrzeżeniem  postanowień  rozdziału  dotyczącego  prawa  przedsiębiorczości,  
świadczący usługę może, w celu spełnienia świadczenia, wykonywać przejściowo 
działalność  w  Państwie  Członkowskim  świadczenia  na  tych  samych  warunkach, 
jakie państwo to nakłada na własnych obywateli. 

d)  Artykuł 51 - ograniczenia 

Postanowienia niniejszego rozdziału nie mają zastosowania do działalności, która 
w  jednym  z  Państw  Członkowskich  jest  związana,  choćby  przejściowo,  z 
wykonywaniem  władzy  publicznej.  Parlament  Europejski  i  Rada,  stanowiąc 
zgodnie  ze  zwykłą  procedurą  ustawodawczą,  mogą  wyłączyć  niektóre  rodzaje 
działalności ze stosowania postanowień niniejszego rozdziału 
Np.  w  Belgii  adwokat  może  uzupełniać  skład  sędziowski,  ale  adwokat  z  innego 
kraju UE nie będzie mógł takiej funkcji sprawować 
 
 

background image

 

8.  Najważniejszą  ustawą  wprowadzającą  inną  definicję  przedsiębiorcy  jest  ustawa  o 

ochronie konkurencji i konsumentów (16.02.2007r)  

  Art. 4.  

Ilekroć w ustawie jest mowa o: 

1)  przedsiębiorcy  –  rozumie  się  przez  to  przedsiębiorcę  w  rozumieniu 
przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, a także: 
a)  osobę  fizyczną,  osobę  prawną,  a  także  jednostkę  organizacyjną 
niemającąosobowości 

prawnej, 

której 

ustawa 

przyznaje 

zdolność 

prawną,organizującą 

lub 

świadczącą 

usługi 

charakterze 

użytecznościpublicznej,  które  nie  są  działalnością  gospodarczą  w 
rozumieniuprzepisów o swobodzie działalności gospodarczej, 
b)  osobę  fizyczną  wykonującą  zawód  we  własnym  imieniu  i  na 
własnyrachunek  lub  prowadzącą  działalność  w  ramach  wykonywania  takiego 
zawodu, 
c) osobę fizyczną, która posiada kontrolę, w rozumieniu pkt 4, nad co najmniej 
jednym  przedsiębiorcą,  choćby  nie  prowadziła  działalności  gospodarczej  w 
rozumieniu  przepisów  o  swobodzie  działalności  gospodarczej,  jeżeli 
podejmuje dalsze działania podlegające kontroli koncentracji, o której mowa w 
art. 13, 
d)  związek  przedsiębiorców  w  rozumieniu  pkt  2  –  na  potrzeby 
przepisówdotyczących praktyk ograniczających konkurencję oraz praktyk 
naruszających zbiorowe interesy konsumentów 

9.  PRZEDSIĘBIORCA ZAGRANICZNY 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

 

PPG – WYKŁAD 3 

 

I.  SWOBODA PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ 

 
1.  Swoboda  prowadzenia  działalności  gospodarczej
  jest  oparta    o  swobodę 

rynkową  

2.  Zasada  „co  nie  jest  zakazane,  jest  dozwolone”  NIE  obowiązuje  w  prawie 

gospodarczym 

3.  Funkcja prawa podmiotowego to wskazanie na określone regulacje prawne, które 

kształtują treść tego prawa, czego mogę dochodzić przed sądem 

4.  Kto/co chroni zasadę wolności działalności gospodarczej przed naruszeniami? 

  Znajomość, czym jest ta swoboda 
  Ustawodawstwo unijne - zasada proporcjonalności, subsydiarności (TUE) 
  Konstytucyjna ochrona praw  - zasada proporcjonalności (chroni istotę danego 

prawa podmiotowego, które stanowi podstawę gospodarki  – każde prawo ma 
swoją istotę[odróżniającą je od innych praw]), zasada  subsydiarności 

5.  Warunki zastosowania zasady proporcjonalności:  

  uzasadnienie celem/interesem publicznym w klauzuli generalnej  
  klauzula  interesu  publicznego  (np.  monopol  na  ochronę  zdrowia)  -  ochrona 

interesów  państwa  –  czy  w  danej  sytuacji  gospodarczej  lub  społecznej, 
potrzebne jest ograniczenie w postaci ograniczenia swobody gospodarczej? 

  Oparcie na niezbędności środka  – czy nałożone ograniczenia są rzeczywiście 

niezbędne? 

  Wybrany środek powinien być najmniej uciążliwy ze wszystkich dostępnych 
  Zasada  proporcjonalności  sensu  stricto  –  ograniczenie  jest  proporcjonalne  do 

celu, który chcemy uzyskać 

6.  Zasada subsydiarności: 

  Określa ile państwa jest potrzebne w gospodarce 
  Istnieją  działalności,  jak  np.  infrastruktura  kolejowa,  gdzie  zaangażowanie 

państwa jest zniezbędne 

  Państwo nie powinno wkraczać w sferę usług 
  Subsydiarnie państwo działa tam, gdzie przemysł prywatny nie inwestuje 
  Pozwala  pobudzać  aktywność  gospodarczą  podmiotów  prywatnych  (rozwija 

daną działalność, a następnie ustępuje tym podmiotom) 

  Zasada proporcjalności „kontroluje” zasadę subsydiarności 

 

 

 

 

 

background image

 

II.  USŁUGA 

 
1.  Trzy  podstawowe  regulacje  sektora  usług,  na  które  nakładają  się  regulacje 

szczegółowe 

  TFUE  –  wprowadza  swobodę  przedsiębiorczości  –  zasada,  która  dotyczy 

usług; kształtuje sposób wykonywania działalności gospodarczej na wspólnym 
rynku (nasza ustawa przestaje być ustawą lokalną, bo w jej noweli znalazły się 
przepisy  wywodzące  się  z  TFUE).  Każdy  z  nas  ma  prawo  prowadzić 
działalność gospodarczą transgraniczną. 
a)  Miejsce  świadczenia  usługi  liczy  się  dla  oceny,  które  regulacje  prawne 

będą miały zastosowanie 

b)  Nie liczy się kraj pochodzenia przedsiębiorcy 
c)  Nie  można  uzależniać  możliwości  prowadzenia  działalności  gospodarczej 

w sektorze usług, od spełnienia szczególnych warunków, chyba że łączą się 
one  ze  specyfiką  wykonywanej  działalności,  np.  przedsiębiorstwo 
energetyczne musi mieć określony kapitał 

d)  To,  jakie  sfery  działalności  gospodarczej  wymagają  koncesji,  musi  być 

uprzednio ustalone 

e)  Powinny  być  określone  pewne  zakazy,  np.  prowadzenia  działalności 

ubezpieczeniowej  w  jednej  firmie,  dotyczących  ubezpieczeń  na  życie  i 
przedsiębiorstw 

f)  Prowadzenie  działalności  gospodarczej  w  określonej  sferze  wymaga 

okreslonej formie 

g)  Dostęp do usług powinien być zapewniony, np. w prawie energetycznym – 

mogę  nabyć  usługę  dostarczania  prądu  od  przedsiębiorstwa,  które  sobie 
wybiorę, a ono musi mi tę usługę dostarczyć – usługi dostępowe 

h)  Kwestie  zwolnień  z  obowiązków  muszą  być  przewidziane  przez 

ustawodawcę 

i)  Kwestia  udzielania  informacji  –  każdy  podmiot  publiczny  jest 

zobowiązany  na  wniosek  usługobiorcy  udzielić  dogłębnej  informacji  na 
temat  zadanego  pytania  i  interpretacji  w  formie  publicznej,  jeśli 
usługobiorca  czegoś  nie  rozumie.  Przysługuje  też  prawo  uzyskiwania 
informacji od usługobiorcy 

 

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej 

 

 

 

 

background image

 

PPG – WYKŁAD 4 

 

1.  Kwestia  wpływu  państwa  na  gospodarkę  –  uważa  się,  że  udział  państwa  (np.  w 

postaci spółek skarbu państwa) w gospodarce jest niepożądany. Funkcje państwa mają 
sprowadzać  się  jedynie  do  organizowania  możliwości  prowadzenia  działalności 
gospodarczej. 
Gdy na rynku występuje podmiot publiczny/państwowy, to przysługują mu takie same 
uprawnienia  jak  innym  podmiotom,  np.  swoboda  działalności  gospodarczej,  oraz 
działa w takich samych granicach prawa. 
Na całym świecie istnieją podmioty państwowe wykonujące działalność gospodarczą. 
Nie  pojawiają  się  one  w  sektorze  handlowym,  ale  pojawiają  się  tam,  gdzie  należy 
stworzyć infrastrukturę do prowadzenia działalności gospodarczej. 
Kontrowersje: polityka gospodarcza, w ramach której podmioty publiczne nie mogą 
zawłaszczać  rynku  tam,  gdzie  działalność  może  być  prowadzona  przez  podmioty 
prywatne [zasada subsydiarności – tyle państwa, ile potrzeba] 
Obecnie mamy do czynienia z komercjalizają spółek państwowych

2.  Wpływ państwa może być wieloraki

a)  Bezpośredni  –  tworzenie  własnych  spółek  skarbu  państwa  z  przekształcenia 

przedsiębiorstw  państwowych  (100%  udział  –  Poczta  Polska  S.A.,),  spółki 
jednoosobowe  Skarbu Państwa (np.  przedsiębiorstwa energetyczne – ze względu 
na zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego) 
Przedsiębiorstwo  publiczne  to  taki  pdmiot,  w  której  udział  państwa  może  być 
kapitałowy  (2%-95%)  lub  personalny  (powoływanie  członków  organu 
przedsiębiorstwa, delegowanie przez Ministra Skarbu Państwa) – przedsiębiorstwo 
musi  być  konkurencyjne  na  rynku,  oraz  nieuprzywilejowane  względem  innych 
podmiotów. 
Różne  poglądy/regulacje:  spółka  jest  państwowa  gdy  akcje  skarbu  państwa 
przekraczają 50%, inny pogląd: wystarczy 7%. Podmiotami publicznymi są także 
spółki komunalne. 

 

Ustawodawstwo można zakwalifikować także do wpływu bezpośredniego. 

b)  Pośredni  –  poprzez  regulacje  prawne/  ustawodawstwo  regulujące  infrastrukturę 

normatywną  do  prowadzenia  działalności  gospodarczej.  Kształtowane  głównie 
przez  ośrodek  unijny,  cel:  ujednolicenie  ustawodawstwa(np.  dot.  nieuczciwej 
konkurencji)  dla całej Europy (regulacje odrębne dotyczą np. podatków) 

 

Działalnie 

państwa 

poprzez 

używanie 

różnych 

instrumentów 

prawnych/normatywnych,  które  mają  zachęcić  do  prowadzenia  działalnosci 
gospodarczej  w  Polsce  (ale:  UE  reguluje  przepisy  dot.  obszarów 
transgranicznych, np. podatki płaci się na obszarze tylko jednego państwa), np. 
zachęty podatkowe 

  polityka gospodarcza (art. 4 TFUE – wyłączna kompetencja UE, ale pośrednio 

państwa nadal mają na nią wpływ) 

  Ustalanie reguł konkurencji na rynku danego państwa 

background image

 

  Formy  dokonywania  kooperacji  na  rynku    -  o  charakterze  strukturalnym 

(łączenie  się  przedsiębiorstw),  lub  faktycznym  (na  podstawie  porozumień, 
także całkowicie nieformalnych) 

 

Wpływ na różne sektory,  

 

sektor  energetyczny  (decyzje  URE,  wpływ  transgraniczny  organów 
unijnych) gdzie wpływ państwa jest ogromny,  

   sektor handlowy, gdzie wpływ państwa jest niewielki 

  sektor komunalny – zakres uprawnień i pomocy gminy jest bardzo duży 

  istnieją  także  sektory  pośrednie,  jak  np.  poczta  –  otwarcie  na 

prywatyzację ale obecnie jest jednoosobową spółką Skarbu Państwa z 
monopolem  państwowym  (prawo  wyłączne,  które  dotyczy 
niewielkiego  obszaru  działalności  poczty,  np.  produkcja  znaczków, 
przesyłki  listowe  do  50gr).  Monopol  (np.  administracyjny)  nie  jest 
zakazany, ale nie jest też popierany. Istnieje zakaz istnienia monopolu 
finansowego 

 

własna  działalność  gminy  –  zasięg  terenowy.  Gmina  nie  jest 
przedsiębiorcą, prowadzi 
-  własną działalność polegajacą na tworzeniu spółek komunalnych;  
- działalność mieszaną- spółki mieszane (ograniczenie swobody gminy 
jeśli  chodzi  o  ich  tworzenie  –  tylko  rodzaje  spółek  enumeratywnie 
wymienionych  w  ustawie  -  np.  komandytowo-akcyjne,  oraz 
partnerskie–  ograniczenie  co  do  formy  działalności,  oraz  art.  10 
ustawy:  muszą  być  spełnione  pewne  warunki  bytowe  i  ekonomiczne, 
żeby gmina mogła daną spółkę utworzyć)  
-usługi  o  charakterze  użyteczności  publicznej  –  jedna  z  nielicznych 
regulacji,  która  wyraźnie  odnosi  się  do  bieżącego  zaspokajania 
zbiorowych  potrzeb  ludności  –  określenie  przedmiotu  działalności 
gospodarki komunalnej 
a)usługi powszechne 
b) działalność o charakterze zaspokajania potrzeb bytowych (w formie 
rozmaitych  zakładów),  oraz  o  charakterze  działalności  gospodarczej 
(spółki prawa handlowego – muszą spełniać warunki z art. 10: istnieją 
niezaspokojone  potrzeby  wspólnoty  samorządowej  etc  –  ale  jako  że 
katalog uprawnień gminy nie jest zamknięty, to może ona wskazywać 
rozmaite potrzeby np. uzdrowiskowe, rekreacyjne); 

  ograniczenia  (rodzaje  spółek  i  art.  10)  nie  mają  zastosowania  do 

promocyjnej,  wydawniczej  i  innych  ważnych  dla  rozwoju  gminy 
rodzajów działalności  nieścisłości w omawianej regulacji 

  zmienia się treść pojęcia ‘interesu publicznego’ co także zmienia w/w 

ograniczenia 

  swoboda kontraktowa nie należy do pojęcia ‘wolności  gospodarczej’, 

ale wynika z przepisów 

background image

10 

 

  Ustawa z 1996r (nowelizowana w 2012r) o zasadach wykonywania niektórych 

uprawnień skarbu państwa– odróżnia się państwową osobę prawną (mienie nie 
musi w całości być mieniem państwowym) 

 

Ta  regulacja  nakłada  na  te  spółki  (państwowe)  określne  obowiązki: 
nadzór  państwa  polegający  na  tym,  że  każda  forma  rozporządzania 
majątkiem  państwowym  wymaga  zgody  Ministra  Skarbu  Państwa. 
Minister decyduje też o wyodrębnieniu i powtórnym przejęciu takiego 
majątku. 

 

Ustawa… 

 

Minister  właściwy  do  spraw  skarbu  państwa,  ma  uprawnienia  w 
stosunku do dysponowania majątkiem tych spółek. 

 

Wyraża się ono np. w prawie sprzeciwu (chociażby rozwiązania spółki) 
i prawie powoływania pełnomocnika, który ma informować ministra o 
zamierzeniach i podjętych decyzjach dotyczących spółki 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

background image

11 

 

PPG – WYKŁAD 5 

 

1.  Usługi: 

  odpowiednikiem  europejskiej  dyrektywy  usługowej  jest  polska  ustawa  z 

2010r o świadczeniu usług na terytorium RP, ze zmianą w 2012r. – realizacja 
swobody świadczenia usług 

  ustawa  zawiera  własny  słowniczek  definicyjny  –  należy  ustalić,  które  z 

przyjętych znaczeń zastosujemy 

  reguluje wyłącznie usługi komercyjne (nie non-profit) 
  art. 3 – określa gdzie, w jakich fragmentach funkcjonowania usług, ta ustawa 

nie  ma  odniesienia  –  ale  część  czynności  w  ramach  usługi  X,  może  nie  być 
wyłączna  z  działania  tej  ustawy.  Wyłączone  są  usługi    charakterze 
szczególnym – posiadające odrębne regulacje, a także usługi w których mamy 
wyraźną ingerencję państwa (dot. np. notariuszy) 

  lekarz generalnie nie jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność usługową, 

ale  gdy  np.  prowadzi  szkolenia  dla  innych  lekarzy,  wtedy  jego  działalność 
podpada pod omawiają ustawę 

  tworzy infrastrukturę prawną dla usług ale nie odpowiadają na pytania „czym 

są?” i „jaka jest struktura?” usług.  

  ponadto  istnieją  regulacje  dotyczące  poszczególnych  rodzajów  usług  (udział 

państwa jest tam też bardzo różny).  

  w tej chwili świadczenie usług nabiera większego znaczenia niż wykonywanie 

działalności gospodarczej ze stałą siedzibą. 

  Art.  3  –  wskazuje  pakiet  usług  mających  wyraźnie  odrębną  regulację  (np. 

ustawy o charakterze finansowym) 

  Art. 4 – reguły: 

Art.  4.1.  Pojęcie  usługi  –  świadczenie  wykonywane  na  własny 
rachunek,  zwykle  za  wynagrodzeniem,  świadczone  w  ramach 
wykonywanego zawodu 

Świadczący  usługi  –  osoba  fizyczna,  prawna  lub  inny  podmiot  – 
wykonujacy  tą  działalność  bezpośrednio  na  podstawie  przepisów 
traktatowych  (art.  49  TFUE  i  kolejne)  z  państwa  członkowskiego  na 
obszarze państwa polskiego 

Usługa jest regulowana przez traktat, przepisy kraju członkowskiego z 
którego  podmiot  podchodzi  (jeśli  ma  licencję/koncesję/zezwolenie  to 
wymagany jest paszport; jeśli jest to usługa czasowa to należy uzyskać 
certyfikat na terenie państwa polskiego ??) 

Swoboda  działalności  może  być  sprawowana  na  podstawie  umów  – 
bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej 

Respektowanie 

przepisów 

kraju 

macierzystego 

przez 

przedsiębiorców zagranicznych prowadzących działalność w RP 

background image

12 

 

Czasowe  usługi  do  których  świadczenie  wymagana  jest  np.  licencja, 
mogą być zabronione poprzez odebranie licencji 

Usługi  mogą  być  świadczone  wprost  (na  podstawie  traktatu)  albo 
łącznie  z  innymi  usługodawcami.  Wyjątki:  ustawa  ma  zapewnić 
samodzielność wykonywania tych usług – niezależność i bezstronność 
wykonywania zawodu np. regulowanego 

Działalność  grupowa  doznaje  ograniczenia  tam,  gdzie  chodzi  o 
zawody regulowane  

Obowiązek  rzetelnej  informacji  (przy  zawodach  regulowanych)  o 
podmiocie świadczącym usługę (daleko idące, np. cena usługi, miejsce 
wykonywania,  adres  poczty  elektronicznej,  bezpośredni  kontakt, 
gwarancje jakości – na prośbę klienta – także sposób kalkulacji ceny) 
– prawo do informacji\ 

Zapewnienie dostępu do usług – generalnie zapewniony przy usłudze 
powszechnej  –  tutaj:  umożliwienie  dostępu  do  usługi  przez 
przedsiębiorcę,  który  wskazuje  w  jaki  sposób  ta  usługa  jest  dostępna 
(także działalność prowadzona pozornie) 

2.  Usługi świadczone drogą elektroniczną: 

  Świadczone są bez równoczesnej obecności dwóch stron  - zastosowanie mają 

regulacje  dotyczące  ochrony  klienta  zawierającego  umowę  poza  lokalem  – 
dopuszczenie  odstąpienia  od  umowy  do  10  dni  bez  podania  przyczyny  (z 
wyjątkami) 

  Odbywa  się  przy  pomocy  środków  systemu  teleinformatycznego, 

elektroniczne środki komunikacji 

  Do tych usług zastosowane mają regulacje prawne dotyczące ochrony danych 

osobowych i ochrony ich przepływu między organami wspólnoty 

  Podlega  prawu  krajowemu  (gdzie  przedsiębiorca  świadczący  usługę 

elektroniczną ma miejsce zamieszkania lub siedzibę) i unijnego. 

  Nie ma zastosowania przy własności intelektualnej 
  Obowiązek umieszczenia na stronie internetwej na temat prowadzonej usługi, 

system powinien prowadzić nas do szczegółowych regulacji ale nie do innych 
witryn 

  Nie  można  domniemywać  zgody  konsumenta  na  przetwarzanie  jego  danych 

osobowych 

  Ochrona  trwa  do  zakończenia  usługi.  Usługobiorca  może  następnie  wyrazić 

zgodę na wykorzystanie jego danych w marketingu lub reklamie 

  Ochrona danych osobowych to coś innego niż baza danych 
  Art. 10 – zakaz SPAMu – niezamówionej informacji handlowej (ta informacja 

podpada pod nieuczciwą konkurencję) 

 

 

 

background image

13 

 

PPG – WYKŁAD 6 

1. 

Usługa  zastrzeżona  –  np.  usługa  pocztowa,  państwo  ma  pewien  monopol  na 
wykonywanie  danych  świadczeń.  Monopol  nie  jest  zakazany.  Każde  państwo 
indywidualnie reguluje taką działalność 

2. 

w  pozostałych  obszarach  sektora  usługowego  występują  albo  wspólne,  albo  osobne 
regulacje poszczególnych państw członkowskich.  

LOBBING 

3. 

Lobbing    -  rodzaj  działalności  gospodarczej,  ustawa  w  działalności  lobbingowej  i 
stanowieniu prawa (?) z 2005r, wpływanie na ustawodawcę co do treści stanowionego 
przez niego prawa, ma za zadanie poinformować i wywrzeć wpływ na ustawodawcę 
co  do  tego,  jaka  jest  porządana  treść  przygotowywanych  dla  przedsiębiorców 
regulacji. Musi być zgodny z procedurą prowadzenia lobbing określoną w przepisach. 

4. 

Istnieją trzy rodzaje lobbingu: 

 

a)  zarobkowa  działalność  zawodowa  prowadzona  na  rzecz  osób  trzecich,  w  celu 
zabezpieczenia  ich  interesów.  Jeżeli  jest  to  działalność  stała  to  podpada  pod 
działalność przedsiębiorcy; jeżeli jest to działalność zarobkowa niestała, to nie jest to 
działalność przedsiębiorcy w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności. 

 

b)  przedsiębiorca  (wpisany  do  rejestru  działalności  gospodarczej  i  do  rejestru 
lobbystów)  

 

c) wykonywana przez osobę fizyczną na podstawie umowy cywilno – prawnej 

5. 

Istnieje  rejestr  podmiotów  prowadzących  działalność  lobbingową  przez  ministra 
właściwego  ds.  administracji  w  dwojaki  sposób:  forma  elektroniczna  i  tradycyjna. 
Każdy  lobbysta  musi  być  zarejestrowany  i  musi  wskazać  regulację  prawną  która  go 
dotyczy, oraz na czyją rzecz lobbuje (jaki jest zakres spraw). Rejestr obejmuje także 
informacje o tym, gdzie wpisany jest przedsiębiorca. 

6. 

Czy  lobbować  na  rzecz  określonej  regulacji  prawnej  mogą  także  cudzoziemcy,  czy 
osoby nie będące przedsiębiorcami? Luka prawna. 

7. 

Ogłoszenie  przez  Radę  Ministrów  projektu  ustaw,  które  będą  stanowione,  otwiera 
podmiotom możliwość zgłaszania się do uczestniczenia w procesie stanowienia prawa. 

8. 

Zgłoszenie  umożliwia  uczestnictwo  w  wysłuchaniu  publicznym  –  nowej  formie 
działania administracji (tak jak obowiązek udzielenia informacji) 

9. 

Za nieprzestrzeganie przepisów grozi odpowiedzialność karna (także zbiorowa), oraz 
wykreślenie z rejestru lobbystów 

10. 

Raz  do  roku  spisywany  jest  raport  dotyczący  skuteczności  lobbystów  i  na  jakie 
ustawodawstwo udało im się wywrzeć wpływ. 

USŁUGI DETEKTYWISTYCZNE 

1. 

Detektyw prowadzi licencjonowaną działalność gospodarczą. 

2. 

Założenia:  czynności  polegające  na  uzyskiwaniu,  przetwarzaniu  i  przekazywaniu 
informacji o osobach, przedmiotach i zdarzeniach wykonywane na podstawie umowy 
cywilno  –  prawnej.  Można  stosować  do  nich  także  przepisy  o  zleceniach,  a  także 
przepisy o ochronie danych osobowych, czy art. 23 i 24 KC o nienaruszaniu godności. 

3. 

Wiąże  się  z  szeregiem  regulacji  szczegółowych  (np.  o  pozwoleniu  na  broń, 
dotyczących  organów ścigania etc – różny zakres uprawnień) 

background image

14 

 

4. 

Umowa  o  świadczenie  usług  detektywistycznych  nie  może  naruszać  uprawnień 
organów  państwowych  dot.  ścigania  i  zbierania  informacji,  określnych  w  innych 
przepisach 

5. 

Do  tej  działalności  stosuje  się  przepisy  kodeksu  cywilnego  i  ustawy  o  swobodzie 
działalności gospodarczej. 

6. 

Ten  rodzaj  usługi  mogą  wykonywać  podmioty  z  całej  UE.  Co  do  zasady  decyduje 
miejsce  rejestracji  podmiotu  (uzyskanie  licencji  i  uznanie  kwalifikacji),  ale  przepisy 
krajowe  mogą  wymagać  dodatkowych  przesłanek  które  należy  spełnić,  przy 
zastrzeżeniu że nie podważają one uznanych kwalifikacji (niedyskryminujące) 

 

a) egzamin 

 

b)  przesłanki  o  charakterze  personalnym  (niekaralność,  oświadczenie  co  do  firmy  i 
miejsca wykonywania działalności, wskazanie pełnomocnika) 

7. 

detektyw jest związany różnymi innymi wartościami, np. etycznymi; jest zobowiązany 
do rzetelności; działa na podstawie umowy nienazwanej ale o świadczenie usług 

8. 

Detektyw prowadzący działalność okresową na terenie kraju także podlega rejestracji. 

9. 

Detektyw: co najmniej 21 lat, wykształcenie min średnie, pełna zdolność do czynności 
prawnych,  brak  toczących  się  przeciwko  niemu  postępowań  sądowych,  pozytywna 
opinia komentanda powiatowego 

SPECJALNA STREFA EKONOMICZNA 

1.  Mogą  występować  specjalne  udogodnienia,  regulacje  nie  występujące  w  innych 

obszarach działalności, np. zwolnienia podatkowe – uprzywilejowanie 

2.  Regulacje  ogarniczające  swobodę  wykonywania  działalności  gospodarczej  w  ramach 

strefy 

3.  Tworzona  dla  zrealizowania  określonego  celu  gospodarczego  –  przyspieszenie 

rozwoju  gospodarczego  na  części  terytorium,  np.  poprzez  wprowadzenie  produkcji 
innowacyjnej i nowch technologii 

4.  Rozwój określonych dziedzin gospodarki 
5.  Strefa  jest  tworzona  w  drodze  rozporządzenia  przez  Radę  Ministrów  na  wniosek 

ministra właściwego ds. gospodarki 

6.  Musi  być  zarządzana  wyłącznie  przez  S.A.  lub  Z  O.O.  gdzie  większość  głosów 

posiadają podmioty publiczne 

7.  Działa na podstawie regulaminu, który wydaje zarządzający (spółka) 
8.  Strefa jest tworzona na majątku skarbu państwa bądź gminy 
9.  Po rozwiązaniu strefy przysługuje prawo pierwokupu  
10. Prowadzenie  działań  promujących  prowadzenie  działalność  gospodarczą  na  danym 

obszarze. 

 
 
 
 
 
 
 

background image

15 

 

PPG – WYKŁAD 7 

USŁUGI O CHARAKTERZE POWSZECHNYM 

 

1.  Dotowane  przez  państwa  członkowskie  usługi,  wspierane  ze  względu  na  potrzeby 

społeczne. 

2.  Terminy:  gospodarka  komunalna,  zadania  o  charakterze  użyteczności  publicznej, 

których celem jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności, w drodze  świadczenia 
usług powszechnie dostępnych 

3.  Dyrektywa o Usłudze Powszechnej 2002/2009  
4.  Terminy  „usługa  użyteczności  publicznej”,  „usługa  powszechna”  i  „usługa 

świadczona”    są  synonimami  i  oznaczają  spełnianie  potrzeb  społecznych  ze 
współfinansowaniem państwa –usługa  „o ogólnym interesie gospodarczym” 
(rożne poglądy w doktrynie jeśli chodzi o współfinansowanie) 

5.  Jaka jest skala tych usług?  

 

usługa użyteczności występuje w przepisach krajowych, zwłaszcza przepisy o 
gospodarce komunalnej,  

  gminy  jako  podmioty  publiczne  (np.  w  formie  spółek  komandytowo-

akcyjnych)  prowadzą  działalność  gospodarczą  ale  zgodnie  z  zasadą  „tyle 
państwa, ile koniecznie potrzeba”,  

 

nie jest usługą dochodową – skierowaną na zysk. 

   najczęściej: usługi bytowe.  
  dostarczanie prądu, mediów, wywóz śmieci,cmentarze -  katalog otwarty. 
  regulacje unijne są neutralne co do tego, jaki rodzaj usług zaliczamy do tych o 

charakterze  użyteczności  publicznej,  jest  to  decyzja  własna  państw 
członkowskich. 

6.  Jakie są cechy tych usług? 

 

powszechnie dostępne (adresowane do każdego podmiotu),  

 

świadczone w sposób ciągły, bieżący i nieprzerwany (ale nie oznacza, że nie 
może być przerw w świadczeniu danej usługi, np. poczta) 

 

cena usługi ma być dostosowana do zarobków przeciętnego obywatela (cena 
„przystępna”) 

 

mają być na coraz wyższym poziomie technicznym i organizacyjnym 

 

świadczone  przez  podmioty  wyznaczone  do  ich  wykonywania  w  formie 
decyzji 

 

ich realizacja może przybierać różne formy prawne – od umowy po decyzje 

 

nadzór sprawuje podmiot odpowiedzialny za wykonanie tej usługi 

 
 
 
 
 
 
 

background image

16 

 

USŁUGA POWSZECHNA POCZTOWA 

 

Jest dostępna dla każdego obywatela, należy do typu usług powszechnych 

 

Może  być  realizowana  nie  tylko  przez  Pocztę  Polską  jako  operatora  publicznego  (z 
wyjątkiem  usług  zastrzeżonych/wyłączonych)  ale  także  przez  inne  podmioty  na 
podstawie zezwolenia („uwolnienie” rynku zawsze następuje na podstawie zezwolenia 
lub koncesji) 

 

Państwo  ma  zapewnić  pewien  typ  usługi,  za  który  odpowiada.  W  tej  ramach 
wyodrębnia typ usługi, która jest zastrzezona/wyłączona/monopolistyczna dla Poczty 
Polskiej 

 

Operator państwowy nie może odmówić wykonania usługi (oprócz ściśle określonych 
przypadków) 

 

Regulamin określa cenę przesyłki 
 
 

PPG – WYKŁAD 8 

USŁUGI TURYSTYCZNE 

 

1.  Obecnie  usługi  publiczne,  pomimo  że  nie  są  komercyjne,  także  mogą  przynosić 

zysk. Państwo realizuje przez nie swoje zadania o charakterze społecznym. Usługi 
publiczne  są  coraz  droższe,  bo  podnosi  się  ich  jakość,  a  nie  dlatego,  że  są 
skierowane tylko na zysk. 
Zadanie  publiczne  może  być  wykonane  przez  każdego,  o  ile  istnieje  ku  temu 
odpowiednia regulacja ustawowa. 

2.  W  usługach  turystycznych  (które  są  typwymi  usługami  komercyjnymi,  a  nie 

publicznymi)  konsument  jest  słabszym  partnerem,  dlatego  państwa  muszą 
wspólnie  regulować  ten  rynek  i  stworzyć  go  bardziej  przejrzystym  dla 
konsumenta. 

3.  Każde biuro turystyczne podlega kontroli marszałka województwa
4.  Umowa o usługi turystyczne musi zawierać regulacje, które wynikają z przepisów. 
5.  Dyrektywa z 1990r w sprawie organizowania podróży, wakacji i wycieczek –  

regulacja,  która  ma  ujednolicić  standard  wycieczek  organizowanych  na  terenie 
całej  Europy;  ustala  wspólne  reguły  dotyczące  imprez  turystycznych;  dyrektywa 
nie  mogła  naruszać  regulacji  własnych  różnych  porządków  krajowych;  ponadto 
wymuszała  pakiet  informacji,  których  organizator  usług  turystycznych  miał 
obowiązek udzielić -  nie można także odmówić konsumentowi informacji przed 
jego decyzją co do wzięcia udziału w imprezie turystycznej. 

6.  Pojęcia:  impreza  turystyczna,  organizator,  konsument,  umowa  –  zostały 

uregulowane  w  dyrektywie;    pierwsze  próby  regulowania  działalności 
turystycznej. 

 
 
 

background image

17 

 

  Impreza  turystyczna  –  wcześniej  ustalona  kombinacja  m.in.  dwóch  usług: 

transport, zakwaterowanie, inne usługi turystyczne.  
Wycieczka  musi  mieć  co  najmniej  jeden  nocleg,  odbywać  się  w  innym 
kraju, zapewniać jakieś atrakcje.  
Oddzielne  fakturowanie  składników  dotycząych  tej  samej  imprezy  – 
faktura powinna zawierać ceny za poszczególne usługi. 

   Definicja  punktów  sprzedaży  detalicznej:  miejsca  gdzie  można  wykupić 

dodatkowe usługi, porozumieć się co do zmian etc. 

  Umowa  –  łącząca  konsumenta  z  organizatorem  lub  punktem  sprzedaży 

detalicznej; zawiera kombinację co najmniej dwóch usług; 

  Konsument  

7.  Dyrektywa  Parlamentu  i  Rady  w  sprawie  ochrony  konsumenta  –  ustawa  o 

timeshare -

2008/122/WE z 14 stycznia 2009 r.

 

  Reguluje  kwestię  czym  jest  umowa  o  timeshare  i  jakie  produkty  mogą 

wchodzić  w  skład  takiej  umowy,  a  także  ogólne  regulacje  dotyczące 
timeshare 

  Regulacja  wprowadziła  jednolity  sposób  rozumienia  produktów 

turystycznych na obszarze turystycznym 

  Jest dyrektywą prokonsumencką 
  Do  tej  regulacji  stosuje  się  przepisy  dotyczące  nieuczciwych  praktyk 

rynkowych  i  nieuczciwej  konkurencji  -    chronią  konsumenta  przed 
nagabywaniem, agresywną reklamą 

  Dyrektywa ma charakter bezwzględnie wiążący i stosuje się ją w sprawach 

o zasięgu międzynarodowym 

  Kwestie kluczowe: 

 

Odróżnienie  umowy  timesharingu  od  innych  rodzajów  usług 
turystycznych – usługa związana z korzystaniem z nieruchomości 

  Zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumenta 

 

Zapewnia  stosowanie  takich  środków  ochrony,  które  zapewnią 
wykonanie zobowiązań 

 

Mówi  o  obowiązku  rejestracji  nieruchomości,  ruchomości,  oraz 
przeniesień ich własności w odpowiednim rejestrze 

 

Zawiera reguły wykonywania tego typu działalności  gospodarczej, 
np. umów sprzedaży usług innemu beneficjentowi, wymiany usług, 
umów odsprzedaży 

 

Beneficjent  ma  uzyskać  zespół  informacji  dotyczących  przepisów 
umowy przed jej zawarciem 

 
 
 
 
 

background image

18 

 

  Umowa  timeshare’u  –  umowa  zawarta  co  najmniej  na  rok,  gdzie 

konsument  odpłatnie  ma  prawo  i  możliwość  korzystania  ze  wskazanego 
miejsca zakwaterowania – dotyczy nieruchomości i trzeba skorzystać z niej 
co  najmniej  raz  w  roku;  umowa  może  być  przedłużona  w  sposób 
dorozumiany, lub przez negocjacje; umowa może być realizowana w różny 
sposób  w  zależności  od  jej  treści;  różni  się  od  umów  o  długoterminowy 
produkt  wakacyjny  w  niewielkim  stopniu  –  celem  jej  zawarcia  nie  mogą 
być zniżki ale mogą być kwestią dodatkową w umowie. 

 

Timesharing  oznacza  prawo  do  korzystania  z  nieruchomości  (np.  ośrodka turystycznego, 
hotelu, pensjonatu, apartamentu) w określonych, regularnie powtarzających się odstępach 
czasu  w  każdym  roku.  Timesharing  funkcjonuje  od  ponad  40  lat.  Najwcześniej  był 
stosowany we Francji i w USA, w Polsce pojawił się w latach 90. Jest wykorzystywany do 
nabywania  prawa  korzystania  z  nieruchomości  położonych  w  miejscowościach 
atrakcyjnych 

turystycznie. 

Nowa  ustawa  o  timesharingu  będzie  stanowiła  implementację  dyrektywy  Parlamentu 
Europejskiego  i  Rady  2008/122/WE  z  14  stycznia  2009  r.  w  sprawie  ochrony 
konsumentów  w  odniesieniu  do  niektórych  aspektów  umów  timeshare,  umów  o 
długoterminowe 

produkty 

wakacyjne, 

umów 

odsprzedaży 

oraz 

wymiany. 

Od  momentu  przyjęcia  starej  dyrektywy  na  rynku  timeshare  doszło  do  kilku  zmian. 
Pojawiły  się  nowe  produkty:  długoterminowe  produkty  wakacyjne  (kluby  wakacyjne), 
systemy wymiany, odsprzedaży, a także różnego rodzaju umowy powiązane z timeshare. 
Nie wchodziły one jednak w zakres starej dyrektywy, czyli nie miały odzwierciedlenia w 
prawie krajowym, co pozwalało nieuczciwym przedsiębiorcom obchodzić przepisy prawa. 
Zmieni 

to 

nowa 

ustawa 

timeshare. 

 
Najważniejsza  zmiana  przewiduje  zawieranie  umowy  timeshare.  Na  jej  podstawie 
konsument będzie nabywał prawo korzystania z budynku lub pomieszczenia mieszkalnego 
w oznaczonym czasie w każdym roku. Ustawa będzie miała także zastosowanie do umów: 
o  długoterminowy  produkt  wakacyjny,  pośrednictwa  w  odsprzedaży  timeshare  lub 
długoterminowego  produktu  wakacyjnego,  o  uczestnictwo  w  systemie  wymiany,  a  także 
umowy  powiązanej.  Przedsiębiorcy  oferujący  zawarcie  tych  umów  podczas  różnego 
rodzaju  akcji  promocyjnych  będą  zobowiązani  do  jednoznacznego  poinformowania 
konsumentów 

ich 

handlowym 

charakterze. 

Zgodnie  z  założeniami,  zrezygnowano  z  jednolitego  pisemnego  prospektu  o  charakterze 
informacyjnym,  przekazywanego  konsumentowi  przed  zawarciem  umowy.  Ponieważ 
pojawiły  się  nowe  umowy,  projekt  ustawy  przewiduje  dla  każdej  z  nich  oddzielne 
standardowe formularze informacyjne  (będą  one  zawierać  informacje  charakterystyczne 
dla każdej z umów). Chodzi o to, aby zwiększyć wiedzę konsumentów przed podpisaniem 
umowy,  aby  podejmowane  przez  nich  decyzje  były  bardziej  świadome  i  przemyślane. 
Standardowe  formularze  informacyjne  umożliwią  klientom  porównywanie  ofert  i  w 
efekcie 

wybór 

najkorzystniejszej 

nich. 

 
Projekt  ustawy  wprowadzi  zmiany  w  prawie  odstąpienia  konsumenta  od  umów. 
Wydłużeniu  –  z  10  do  14  dni  –  ulegnie  termin,  w  którym  konsument  będzie  mógł 
skorzystać  z  tego  prawa.  Uszczegółowione  zostaną  zasady  liczenia  terminu 
przewidzianego  na  odstąpienie  od  umowy.  W  przypadku  odstąpienia  konsumenta  od 
umowy  we  wskazanym  terminie,  przedsiębiorca  nie  będzie  mógł  pobierać  z  tego  tytułu 
żadnych  opłat.  Integralną  częścią  każdej  umowy  będzie  oddzielny  formularz  odstąpienia 
od niej. Ułatwi to konsumentom złożenie oświadczenia o odstąpieniu. 
 

background image

19 

 

  Pakiet regulacji prawnych o pośrednictwo w sprzedaży timeshare’u… -  

art.  4:  dwa  rodzaje  pośrednictwa  –  dotyczące  czynności  prawnych  albo 
czynności faktycznych; można stosować do nich przepisy o zleceniu; 

  umowa  o  uczestnictwo  w  systemie  wymiany:  przedsiębiorstwo  odpłatnie 

przyznaje konsumentowi dostęp do systemu wymiany, np. zakwaterowanie, 
nabycie innych świadczonych usług 

  regulacje  dotyczące  możliwości  odstąpienia  od  umowy  przez  konsumenta 

w terminie 14 dni bez podania przyczyny: jeśli przedsiębiorca nie przekazał 
konsumentowi informacji na piśmie (formularza) o odstąpieniu od umowy 
oraz  innych  ważnych  postanowień  umownych,  to  termin  może  ulec 
przedłużeniu do trzech miesięcy do roku.  tylko przy timesharingu, nigdy 
przy umowach długoterminowych. 

  Katalog zakazów skierowanych pod adresem przedsiębiorcy, a chroniących 

konsumenta:  zakaz  określonego  typu  działań,  które  występują  także  przy 
innych  usługach  turystycznych,  np.  żądanie  lub  przyjmowanie  od 
konsumenta zwrotu świadczeń przed odstąpieniem konsumenta od umowy 
pośrednictwa sprzedaży;  

  konsument  co  do  zasady  ma  prawo  dochodzenia  od  państwa 

członkowskiego zapewnienia środków wykonania danej umowy 

  timesharing  jest  umową  regulowaną,  najważniejszą  regulacją  jest  to,  że 

dyrektywa wychodzi poza zakres krajów członkowskich. 
 

 

UMOWY O USŁUGI TURYSTYCZNE 

 

1.  Usługa  komercyjna  szeroko  regulowana  –  nadzór  marszałka  województwa 

nad: 

  wykonywaniem usług turystycznych;  
  nadzór nad standardem wykonywanych usług (np. kwalifikacja hoteli) 
   nadzór  nad  finansami  (gromadzenie  środków  na  rachunkach 

powierniczych  w  celu  zapewnienia  wykonania  usługi  w  przypadku 
bankructwa przedsiębiorstwa),  

  prowadzenie  rejestrów  dotyczących  rozpoczęcia  i  zaprzestania 

działalności gospodarczej przez przedsiębiorców 

  działa bez względu na miejsce zawierania umów, może np. wskazywać 

sąd  właściwy  i  odrębności  w  regulacjach  pomiędzy  państwami 
członkowskimi 

  przedsiębiorca zagraniczny może utworzyć w Polsce swój oddział 

2.  Ogólne reguły przy zawieraniu umów: 

 

Pomiędzy  organizatorem  turystyki  (przedsiębiorcą  podlegającemu 
ustawie)/  pośrednikiem  turystycznym  -    przedsiębiorcy  wykonującym 
tego  typu  usługi  na  podstawie  zlecenia  (czynności  prawne  lub 
faktycne)/  agentem  turystycznym  (stale  pośredniczy  przy  zawieraniu 
umów, działalność regulowana) 

background image

20 

 

 

Struktura  umów  wynika  z  ustawy  i  jest  zawsze  taka  sama  w  kwestii 
niektórych  elementów,  np.  wskazanie  podmiotu  organizującego 
(przedsiębiorcy),  opatrzenie  gwarancji/ubezpieczenia,  miejsce,  typ 
usługi,  cena  (nie  może  być  zmieniona  po  zawarciu  umowy),  miejsce 
rejestracji podmiotu 

 

Pieniądze które wpłacamy muszą trafić na rachunek powierniczy i nie 
mogą być wykorzystane przed realizacją umowy 

  Rejestr prowadzi minister właściwy ds. turystyki.  

 

Po zawarciu umowy dokumenty przekazuje się do organu nadzorczego 

 

Warunki 

sprawowania 

nadzoru 

nad 

rejestracją: 

kontrola 

przedsiębiorstw działalności gospdoarczej – wpis do rejestru, zgodność 
wykonywanej działalności z przepisami prawa, warunki wykonywania 
etc. – nadzór przez marszałka województwa i ministra właściwego ds. 
turystyki 

 

Bada  się  także  punkty  kontaktowe  –  najczęściej  na  podstawie 
porozumień  między  przedsiębiorstwami  turystycznymi  (np.  wspólne 
odbieranie z lotniska etc) 

 

PPG WYKŁAD 9 

 

USTAWA O USŁUGACH TURYSTYCZNYCH 

 

1.  Art.  1.  -  Ustawa  określa  warunki  świadczenia  przez  przedsiębiorców  usług  turystycznych 
na    terytorium  Rzeczypospolitej  Polskiej,  a  także  za  granicą,  jeżeli  umowy  z  klientami  o  
świadczenie tych usług są zawierane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

2 .Art 3.

 

organizator turystyki – przedsiębiorca organizujący imprezę turystyczną

3.  Art.  3.14    przedsiębiorca  –  przedsiębiorcę  i  przedsiębiorcę  zagranicznego  w  rozumieniu 
ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej  
4.  Art.  3.6  -  pośrednik  turystyczny  –  przedsiębiorca,  którego  działalność  polega  na 
wykonywaniu,  na  zlecenie  klienta,  czynności  faktycznych  i  prawnych  związanych  z 
zawieraniem umów o świadczenie usług turystycznych
. Może korzystać z ofert biur podróży, 
lub zakupić dla klienta miejsce w hotelu etc we własnym zakresie 
5.  Działalność  regulowana  w  rozumieniu  ustawy  o  swobodzie  działalności  gospodarczej  – 
wymaga  spełnienia  szczególnych  przysłanek  do  jej  wykonywania  i  zgłoszenia  wpisu  do 
odpowiedniego  rejestru  organizatorów  turystyki  oraz  pośredników  turystycznych  –  wymogi 
są  dość  liberalne,  bo  wystarczy  przedłożyć  oświadczenie,  a  nie  poszczególne  dokumenty. 
Organem  właściwych  do  dokonywania  wpisów  jest  Marszałek  Województwa  właściwy  ze 
względu na siedzibę przedsiębiorcy / oddziału przedsiębiorcy zagranicznego 
Działalnością  regulowaną  nie  jest  działalność  agentów  turystycznych  –  art.  3.7  ustawy:  – 
przedsiębiorca, którego działalność polega na stałym  pośredniczeniu w zawieraniu umów o 
świadczenie usług turystycznych na rzecz organizatorów turystyki posiadających zezwolenia 
w  kraju
[do  2004r  istniały  zezwolenia]  lub  na  rzecz  innych  usługodawców  posiadających 
siedzibę w kraju
. To, co oferuje agent, to oferta biura podróży.  

background image

21 

 

6.Warunki, które powinien spełniać pośrednik turystyczny:  

  Zapewnienie  klientom  pokrycie  kosztów  podróży  na  wypadek  swojej 

niewypłacalności 

  Powinien  zwrócić  wpłaty  jeśli  impreza  nie  odbyła  się  z  winy 

organizatora/pośrednika turystycznego 

  Ewentualnie powinien zapewnić zwrot części wpłat, gdy nie odbyła się  część 

imprezy 

(także 

przyczyn 

związanych 

winą 

organizatora 

turystyki/pośrednika) 

 

Zwrot kosztów odbywa się poprzez gwarancję bankową (zobowiązanie banku 
do  wypłaty  pieniędzy,  w  przypadku  gdy  organizator  nie  wywiąże  się  ze 
swojego  zobowiązania)  lub  ubezpieczeniową,  oraz  przyjmowanie  wpłat 
bankowych na rachunek powierniczy (art. 59 prawa bankowego), gdy impreza 
ma  odbyć  się  na  terenie  kraju  –  rachunek  taki  jest  wolny  od  zajęcia 
komorniczego, a także środki podlegają wyłączeniu z masy upadłości. 

 

Zawarcie  umowy  musi  zawierać  upoważnienie  Marszałka  Województwa  do 
wypłaty środków 

 

Przedsiębiorca, który jest pośrednikiem turystycznym może działać także jako 
agent  turystyczny,  natomiast  wtedy  podmiot  może  działać  tylko  na  rzecz 
organizatorów  turystyki  wpisanych  do  rejestrów,  w  samej  umowie  należy 
wskazywać jednoznacznie właściwego organizatora turystyki którego podmiot 
reprezentuje, a także musi działać na podstawie ważnej umowy agencyjnej 

  Wpis do rejestru  -  Art 7.3  ustawy:  

Wpisu  do  rejestru  dokonuje  się  na  wniosek  przedsiębiorcy,  zawierający 
następujące dane:  
1)  firmę  przedsiębiorcy,  jego  siedzibę  i  adres,  a  w  przypadku  gdy 
przedsiębiorca jest osobą fizyczną – adres zamieszkania;  
2)  numer  identyfikacji  podatkowej  (NIP),  o  ile  przedsiębiorca  taki  numer 
posiada;  
3) określenie przedmiotu działalności;  
4) określenie zasięgu terytorialnego wykonywanej działalności (obszar kraju,  
kraje europejskie lub kraje pozaeuropejskie);  
5) wskazanie głównego miejsca wykonywania działalności objętej wpisem do  
rejestru oraz oddziałów;  
6)  imiona  i  nazwiska  osób  upoważnionych  do  kierowania  działalnością 
przedsiębiorcy oraz działalnością jego oddziałów. 
Do  wniosku  dołącza  się  także  w/w  oświadczenie  o  kompletności  i 
prawdziwości danych zawartych we wniosku, oraz o spełnianiu warunków do 
wykonywania  tej  działalności.  Brak  rygoru  odpowiedzialności  karnej  za 
złożenie  oświadczenia  niezgodnego  z  prawdą.  Natomiast  istnieje 
odpowiedzialność administracyjna. 
Rejestr jest jawny. 
 
 

background image

22 

 

 

Decyzje Marszałka:  

z  urzędu  wydaje  decyzję  o  wykreśleniu  z  rejestru  i  zakazie 
wykonywania  działalności  w  zakresie  wymienionym  w  art.  71.1 
ustawy o swobodzie działalności gospodarczej  

   gdy oświadczenie jest niezgodne ze stanem faktycznym, 
   gdy przedsiębiorca nie usunął naruszeń w wyznaczonym przez 

organ terminie,  

  gdy organ stwierdzi rażące naruszenie warunków wymaganych 

do wykonywania działalności,  

  a także na wniosek samego przedsiębiorcy, gdy ten zaprzestaje 

wykonywania działalności gospodarczej 

  z  urzędu  wydaje  decyzje  w  przypadku  stwierdzenia 

wykonywania działalności bez wymaganego wpisu do rejestru 
– zakaz wykonywania działalności w okresie 3 lat 

zawiesza wykonywanie działalności na okres łączny od30 dni do 24 
miesięcy (art. 14.a ustawy o swobodzie działalności gospodarczej) 

  zawieszenie  nie  zwalnia  przedsiębiorcy  z  obowiązku 

wywiązania  się  z  umów  zawartych  z  klientami  przed 
zawieszeniem 

  ergo:  w  okresie  zawieszenia  dozwolone  jest  podejmowanie 

czynności  faktycznych  i  prawnych  w  zakresie  wcześniej 
zawartych umów 

  przedsiębiorca powinien poinformować organ o  wznowieniu 

działalności 

przesyła  ministrowi  właściwemu  do  spraw  turystyki  kopię 
dokumentacji  dotyczącej  przedsiębiorców  działających  w  branży 
turystycznej. Minister prowadzi Centralną Ewidencję Organizatorów 
Turystyki  i  Pośredników  Turystycznych.  Wpisu  do  ewidencji 
dokonuje się z urzędu, a w ramach ewidencji prowadzi się też spisy 
różnych przedsiębiorców 
art. 8. 2.:  Minister właściwy do spraw turystyki, na podstawie kopii 
dokumentów,  o  których  mowa  w  ust.  1,  prowadzi  Centralną 
Ewidencję Organizatorów Turystyki i  Pośredników Turystycznych, 
zwaną dalej „Ewidencją”.   
3.  Wpisu  do  Ewidencji,  o  której  mowa  w  ust.  2,  dokonuje  się  z 
urzędu, na podstawie kopii dokumentów, o których mowa w ust. 1.   
4. W ramach Ewidencji prowadzi się także wykazy przedsiębiorców:  
1) wykreślonych z rejestru z urzędu i objętych zakazem wykonywania 
działalności objętej wpisem do rejestru;  
2)  którzy  wykonywali  działalność  bez  wymaganego  wpisu  do 
rejestru;   
3)  wobec  których  wszczęto  postępowanie  w  sprawie  wykreślenia  z 
rejestru  

background image

23 

 

5. Podstawą umieszczenia w wykazie, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, 
jest  ostateczna  decyzja  marszałka  województwa  o  wykreśleniu  z 
rejestru  i  o  zakazie  wykonywania  działalności  gospodarczej  objętej 
wpisem do rejestru.   
6. Podstawą umieszczenia w wykazie, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, 
jest  ostateczna  decyzja  marszałka  województwa  o  stwierdzeniu 
wykonywania działalności  
bez  wymaganego  wpisu  do  rejestru  lub  w  wypadku  decyzji,  której 
marszałek  
województwa  nadał  rygor  natychmiastowej  wykonalności  –  taka 
decyzja.   
7. Podstawą umieszczenia w wykazie, o którym mowa w ust. 4 pkt 3, 
jest zawiadomienie pisemne lub w formie elektronicznej o wszczęciu 
postępowania w  
sprawie wykreślenia z rejestru.   

7.  Minister  oraz  Marszałek  Województwa  są  upoważnieni  do  kontroli  w  zakresie: 
[wskazanym w ustawie (art. 9.1)] 

1)  zgodności  ze  stanem  faktycznym  danych  zawartych  w 
oświadczeniu, o którym mowa w art. 7 ust. 4;  
2)  zgodności  wykonywanej  działalności  z  uzyskanym  wpisem  do 
rejestru;  
3) przestrzegania warunków wykonywania działalności gospodarczej 
określonych ustawą;  
4)  zgodności  wykonywanej  działalności  gospodarczej  z  zawartymi 
umowami agencyjnymi;  
5) przestrzegania przez przedsiębiorców, dających zlecenie agentom, 
warunków  wykonywania  działalności  gospodarczej  określonych 
ustawą

W  zakresie  nieuregulowanym  stosuje  się  KC  i  przepisy  dotyczące 
ochrony konsumentów. 

8.  Spis  niedozwolonych  klauzul  konsumenckich  –  istnieje  możliwość  wytoczenia 

powództwa,  jeśli  zapis  z  umowy  zawieranej  z  konsumentem  w  zakresie 
świadczenia usług turystycznych uzna się za niedozwoloną klauzulę.  Wywołany 
skutek jets skutkiem erga omnes. 

9.  Organizator  turystyki  odpowiada  za  niewykonanie  lub  nienależyte  wykonanie 

warunków  umowy,  chyba  że  jest  to  spowodowanie  wyłącznie  działaniem  lub 
zaniechaniem  klienta,  wyłącznym  działalniem  bądź  zaniechaniem  osób  trzecich 
którzy nieuczestniczą w wykonaniu usług zawartych w umowie i nie można było 
tego  przewidzieć/uniknąć,    a  także  gdy  zostało  to  spowodowane  siłą  wyższą. 
Wyłączenie  odpowiedzialności  nie  zwalnia  jednak  przedsiębiorcy  z  udzielenia 
pomocy  poszkodowanym  konsumentom.  Co  do  zasady  odpowiedzialność  nie 
może być wyłączona, może natomiast być ograniczona do dwukrotności wartości 
imprezy  turystycznej  (chyba  że  chodzi  o  szkodę  na  osobie,  wtedy  nie  można 
ograniczyć odpowiedzialności). 

background image

24 

 

10.  Publikatory powinny zawierać określone elementy:  Art. 12 ustawy: 

1) cenę imprezy turystycznej lub usługi turystycznej albo sposób jej ustalenia;  
2) miejsce pobytu lub trasę imprezy;  
3) rodzaj, klasę, kategorię lub charakterystykę środka transportu;  
4) położenie, rodzaj i kategorię obiektu zakwaterowania, według przepisów  
kraju pobytu;  
5) ilość i rodzaj posiłków;  
6) program zwiedzania i atrakcji turystycznych;  
7) kwotę lub procentowy udział zaliczki w cenie imprezy turystycznej lub  
usługi turystycznej oraz termin zapłaty całej ceny;  
8) termin powiadomienia klienta na piśmie o ewentualnym odwołaniu imprezy  
turystycznej lub usługi turystycznej z powodu niewystarczającej liczby  
zgłoszeń, jeżeli realizacja usług jest uzależniona od liczby zgłoszeń;  
9) podstawy prawne umowy i konsekwencje prawne wynikające z umowy;  
10) ogólne informacje o obowiązujących przepisach paszportowych, wizowych 
i  
sanitarnych oraz o wymaganiach zdrowotnych dotyczących udziału w imprezie 
turystycznej

11.  przewodnik  turystyczny  –  osobę  zawodowo  oprowadzającą  turystów  lub  

odwiedzających  po  wybranych  obszarach,  miejscowościach  i  obiektach,  
udzielającą  o  nich  fachowej  informacji  oraz  sprawującą  nad  turystami  lub 
odwiedzającymi opiekę w zakresie wynikającym z umowy. Rodzaje: przewodnik 
górski, miejski,terenowy, międzynarodowy przewodnik wysokogórski 
Uprawnienia może uzyskać osoba która metrykalnie ukończyła 18 lat, ukończyła 
szkołę  średnią,  posiada  stan  zdrowia  umożliwiający  wykonywanie  zadań 
przewodnika, nie może być karany za przestępstwo umyślne lub  inne popełnione 
w związku z wykonywaniem zadań przewodnika turystycznego lub  przewodnika 
wycieczek,  musi  odbyć  szkolenie  teoretyczne  lub  praktyczne  i  zdać  egzamin  na 
przewodnika/pilota  wycieczek,  przeszła  badania  wstępne  i  okresowe.  Szkolenia 
prowadzą  organizatorzy  którzy  uzyskali  wpis  do  rejestru  organizatora  szkoleń. 
Egzamin  przeprowadza  komisja  powołana  przez  Marszałka  Województwa,  może 
on  cofnąć  uprawnienia.  Uprawnienia  mogą  być  w  pewnych  przypadkach 
zawieszone, np. z powodu powtarzających się uchybień w wykonywaniu zawodu. 
Uprawnienia  cofa  się  obligatoryjnie  gdy  osoba  zostanie  skazana  za  popełnienie 
przestępstwa umyślnego lub nieumyślenego w zakresie wykonywanych zadań. 

12.  pilot  wycieczek  –  osobę  towarzyszącą,  w  imieniu  organizatora  turystyki,  

uczestnikom  imprezy  turystycznej,  sprawującą  opiekę  nad  nimi  i  czuwającą  nad 
sposobem  wykonania  na  ich  rzecz  usług  oraz  przekazującą  podstawowe 
informacje,  dotyczące  odwiedzanego  kraju  i  miejsca.  Wymagania  do 
wykonywania zawodu takie same jak dla przewodnika. 

 
 
 
 

background image

25 

 

USŁUGI HOTELARSKIE 

 

Art. 35. 

1. Usługi hotelarskie mogą być świadczone w obiektach hotelarskich, które spełniają:  

1) wymagania co do wielkości obiektu, jego wyposażenia oraz zakresu świadczonych 
usług, ustalone dla rodzaju i kategorii, do których obiekt został zaszeregowany;  
2)  wymagania  sanitarne,  przeciwpożarowe  oraz  inne  określone  odrębnymi  
przepisami.  

2.  Usługi  hotelarskie  mogą  być  świadczone  również  w  innych  obiektach,  jeżeli    obiekty  te 
spełniają minimalne wymagania co do wyposażenia, o których mowa    w art. 45 pkt 4, oraz 
wymagania określone w ust. 1 pkt 2.  
3.  Za  inne  obiekty,  w  których  mogą  być  świadczone  usługi  hotelarskie,  uważa  się  także 
wynajmowane  przez  rolników  pokoje  i  miejsca  na  ustawianie  namiotów  w    prowadzonych 
przez nich gospodarstwach rolnych, jeżeli obiekty te spełniają minimalne wymagania co do 
wyposażenia, o których mowa w art. 45 pkt 4, oraz wymagania określone w ust. 1 pkt 2.  

Art. 36. 

Ustala się następujące rodzaje obiektów hotelarskich:  
1) hotele – obiekty posiadające co najmniej 10 pokoi, w tym większość miejsc   w pokojach 
jedno- i dwuosobowych, świadczące szeroki zakres usług związanych z pobytem klientów;  
2) motele – obiekty położone przy drogach, dysponujące parkingiem, posiadające co najmniej 
10 pokoi, w tym większość miejsc w pokojach jedno- i dwuosobowych;   
3)  pensjonaty  –  obiekty  posiadające  co  najmniej  7  pokoi,  świadczące  dla  swoich  klientów 
całodzienne wyżywienie;  
4)  kempingi  (campingi)  –  obiekty  strzeżone,  umożliwiające  nocleg  w  namiotach, 
samochodach  mieszkalnych  (campobusach)  i  przyczepach  samochodowych,  przyrządzanie 
posiłków, parkowanie samochodów, a także świadczące usługi związane z pobytem klientów; 
obiekty  te  mogą  dodatkowo    umożliwiać  nocleg  w  domkach  turystycznych  lub  innych 
obiektach stałych;  
5)  domy  wycieczkowe  –  obiekty  posiadające  co  najmniej  30  miejsc  noclegowych, 
dostosowane do samoobsługi klientów oraz świadczące minimalny zakres usług związanych z 
pobytem klientów;  
6)  schroniska  młodzieżowe  –  obiekty  przeznaczone  do  indywidualnej  i  grupowej  turystyki 
młodzieżowej, dostosowane do samoobsługi klientów;  
7)  schroniska    –  obiekty  zlokalizowane  poza  obszarami  zabudowanymi,  przy    szlakach 
turystycznych, świadczące minimalny zakres usług związanych z pobytem klientów;  
8) pola biwakowe – obiekty niestrzeżone, umożliwiające nocleg w namiotach.  

Art. 37. 

Ustala się dla:  
1) hoteli, moteli i pensjonatów – pięć kategorii oznaczonych gwiazdkami;  
2) kempingów (campingów) – cztery kategorie oznaczone gwiazdkami;  
3)  domów  wycieczkowych  i  schronisk  młodzieżowych  –  trzy  kategorie  oznaczone  cyframi 
rzymskimi.  
 
 

background image

26 

 

Art. 38. 

1. Zaszeregowania obiektów hotelarskich do poszczególnych rodzajów dokonuje,   kategorię 
nadaje  oraz  prowadzi  ich  ewidencję  marszałek  województwa  właściwy    ze  względu  na 
miejsce położenia obiektu hotelarskiego, z zastrzeżeniem ust. 2.  
2.  Zaszeregowania  pól  biwakowych  dokonuje  i  prowadzi  ich  ewidencję  wójt  (burmistrz, 
prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce ich położenia.   
3.  Ewidencję  obiektów,  o  których  mowa  w  art.  35  ust.  2  i  3,  prowadzi  wójt  (burmistrz, 
prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce ich położenia.  
4.  Przed  wydaniem  decyzji  w  zakresie  rodzajów  i  kategorii  obiektów  hotelarskich    organy 
wymienione w ust. 1 mogą zwracać się o opinię do wyspecjalizowanych  stowarzyszeń.   
4a.  Marszałek  województwa  powołuje  zespół  oceniający  obiekty  hotelarskie  w  zakresie 
spełniania  wymagań,  o  których  mowa  w  art.  35  ust.  1.  W  skład  zespołu    powołuje  się 
przedstawicieli marszałka województwa, ponadto mogą być powołane:   
1) osoby posiadające kwalifikacje zawodowe i praktykę w świadczeniu usług  
hotelarskich  lub  turystycznych,  wskazane  przez  jednostki  samorządu  gospodarczego  i 
stowarzyszenia działające w zakresie turystyki i hotelarstwa;  
2)  osoby  będące  przedstawicielami  Państwowej  Straży  Pożarnej,  Państwowej    Inspekcji 
Sanitarnej, administracji  architektoniczno-budowlanej i nadzoru  budowlanego.  
4b.  Członkom  zespołów  oceniających,  o  których  mowa  w  ust.  4a  pkt  1,  przysługuje 
wynagrodzenie  za  przeprowadzanie  oceny  spełniania  przez  obiekt  hotelarski    wymagań 
niezbędnych  do  zaszeregowania  go  do  odpowiedniego  rodzaju  i  kategorii,  a  członkom 
zespołu  wykonującym  czynności  poza  miejscem  zamieszkania    –  także  zwrot  kosztów 
podróży  na  zasadach  określonych  w  przepisach  dotyczących  należności  przysługujących 
pracownikowi zatrudnionemu w państwowej  lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z 
tytułu podróży służbowej na obszarze kraju.   
4c.  Minister  właściwy  do  spraw  turystyki  określi,  w  drodze  rozporządzenia,  wysokość 
wynagrodzenia członków zespołów oceniających obiekty hotelarskie, o  których mowa w ust. 
4a pkt 1, oraz sposób i termin wypłaty tego wynagrodzenia, uwzględniając, że wynagrodzenie 
dla  jednej  osoby  za  ocenę  jednego  obiektu    nie  może  być  wyższe  niż  10  %  minimalnego 
wynagrodzenia za pracę ustalonego  na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu 
za pracę.   

4.  Zadania określone w ust. 2 i 3 są zadaniami własnymi gminy 
5.   

PPG WYKŁAD 10 

PRAWO POCZTOWE – NOWA REGULACJA 

1.  Nowe  regulacje  nie  oznaczają,  że  rynek  zareaguje  rozwojem  konkurencji,  a 

niebezpieczeństwo  może  polegać  na  zaniku  nadzoru  państwa  nad  usługami 
pocztowymi, w których są nasze dane oraz dane przedsiębiorców. 

2.  Próba uwolnienia rynku zasługuje na poparcie, natomiast należy utrzymać nadzór nad 

przedsiębiorcami świadczącymi takie usługi. 

3.  Prawdopodobnie usługi publiczne w tym sektorze będą zanikały 

 
 

background image

27 

 

4.  Zmiany: 

 

Definicja usługi publicznej – usługa pocztowa w rozumienia nowego prawa, to 
wykonywanie w obrocie krajowym lub zagranicznym działalności zarobkowej 
polegającej  na  prowadzeniu  punktów  wymiany,  realizowaniu  przekazów 
pocztowych oraz przemieszczanie, sortowanie i dostarczanie druków, paczek i 
listów    jest  nazwana  działalnością  gospodarczą  (zarobkową),  może  być 
wykonywana przez ‘osoby trzecie’, tj ktoś inny sortuje, a ktoś inny dostarcza – 
łącznie z innymi podmiotami (także zewnętrznymi – czyli wtajemniczamy je w 
tajemnice pocztowe – outsourcing, agenci pocztowi etc);  

  Poczta  Polska  pozostaje  ustawowym  operatorem  publicznym,  pozostali 

operatorzy  działają  na  podstawie  zezwolenia  (które  zazwyczaj  pojawiają  się, 
gdy państwo rezygnuje ze swojej wyłączności) 

  Istnieją  operatorzy  powoływani  z  ustawy  (pozostałość  po  przedsiębiorstwach 

państwowych  użyteczności  publicznej  przekształconych  w  jednoosobowe 
spółki Skarbu Państwa) 

 

Pozostały obszar rynku zajmują inni operatorzy (wcześniej niedopuszczani do 
realizacji  tych  usług)  na  podstawie  zezwoleń  (decyzja  uznaniowa  [choć 
zazwyczaj  uznaniowe  są  koncesje],  ponieważ  jedną  z  podstawowych 
przesłanek  jego  udzielenia  są  przesłanki  bezpieczeństwa  państwa,  tj.  interes 
publiczny) 

 

Trzeci rodzaj to działanie na podstawie rejestracji 

  Czasowe  świadczenie  usług  pocztowych  innych  niż  powszechne  usługi 

pocztowe  –  wymaga  uzyskania  albo  zezwolenia  albo  wpisu  do  rejestru,  w 
zależności od rodzaju usług 

  Warunki, które należało spełniać aby uzyskać zezwolenie: 

o  Pisemny  wniosek  z  oznaczeniem  firmy,  miejsca  prowadzenia 

działalności,  z  indywidualnym  oznaczeniem  (emblemat),  miejsce 
rejestracji, regulamin świadczenia usług pocztowych,  

Wydaje  się  je  po  stwierdzeniu,  że    (Art.  10)  przedsiębiorca  spełnia 
warunki  do  przestrzegania  tajemnicy  pocztowej  (zespół  informacji  do 
których dostęp mają obecni i byli pracownicy) 

Posiada odpowiedni kapitał do wykonywania działalności gospodarczej 
(decyzja uznaniowa) 

Ustalone są warunki postępowania reklamacyjnego  

o  Nie  wydano  prawomocnego  orzeczenia  zakazującego  przedsiębiorcy 

wykonywania działalności na którą wydaje się zezwolenie 

Wykonywanie  działalności  nie  zagraża  bezpieczeństwu  państwa  i 
porządkowi publicznemu 

o  Zezwolenie cofa się gdy w/w przesłanki nie są już spełnione 

  wpis do rejestru 

następuje na wniosek 

o  identyfikuje podmiot podatkowo 

background image

28 

 

oznacza  formę  prawną  w  jakiej  wykonuje  się  działalność 
gospodarczą, oraz obszar w jakim będzie wykonywany 

wykreśla  się  z  rejestru  w  przypadku  zaprzestania  wykonywania, 
wydaniu zakazu, uprawomocnie się decyzji o cofnięciu zezwolenia 

 

według nowych regulacji: także zezwolenia i wpis do rejestru ale nastąpiły 
pewne zmiany, tj: DOCZYTAJ I SPRAWDŹ!!!! 

nie wymaga wpisu do rejestru działalność pocztowa polegająca na 
przyjmowaniu,  sortowaniu  etc  przesyłek  pocztowych;  działalność 
agenta;  działalność  podwykonawcy  na  podstawie  umowy  zawartej 
w formie pisemnej – liberalizacja, uwolnienie spod nadzoru UKE 

świadczenie  czasowe  odbywa  się  wg  ustawy  o  funkcjonowaniu 
Poczty Polskiej, oraz wpisu do rejestru  

przesłanki  wydania  zezwolenia:  brak  nacisku  na  możliwość 
wydania  zezwolenia    ze  względu  na  przesłankę  obiektywną  dot. 
bezpieczeństwa państwa; liberalizacja w podziale usług pocztowych 
na zastrzeżone i  inne  – tam  gdzie mamy monopol  Poczty Polskiej 
jest on zawężony (inni operatorzy mogą zajmować się przesyłkami 
do 50g), monopol pozostał przy znaczkach i kartkach pocztowych 

regulacje  dotyczące  usługi  powszechnej  –  utrzymuje  się  że  jest  to 
usługa świadczona przez operatora wyznaczonego w sposób ciągły, 
dotowana  przez  państwo  ale  regulacje  są  rozrzucone  w  całej 
ustawie,  oraz  należy  określić  metodę  obliczania  kosztów  jakie 
poczta  ponosi  i  kwalifikowania  przesyłek  wg  wymiarów, 
różnicowanie  kategorii  usługi  powszechnej  w  zależności  od  tego, 
gdzie  znajduje  się  odbiorca;  operator  ma  prawo  odmówić 
świadczenia  usługi  pocztowej;    finansowanie  usługi  –  należy 
przedstawić  jakie  były  powody  niesfinanowania  danej  usługi 
(wzmożona kontrola nad wydatkami poczty przez państwo), otwarta 
droga do podwyższenia opłat za usługę powszechną, ceny ustala się 
co  do  możliwości  obywatela  na  danym  terenie,  generalnie  usługa 
powszechna  ma  być  świadczona  w  cenach  przystępnych  ale  na 
coraz  wyższym  poziomie  organizacyjnym,  technicznym  i 
innowacyjnym; wyłączne prawo do emisji i wycofywania znaczków 
pocztowych  z  rynku  pozostawia  się  Poczcie  Polskiej;  usługi 
powszechne    wyłączone  są  co  do  zasady  z  działania  pośredników 
(oprócz  usług  o  charakterze  pomocnicznym  wykonywanych  przez 
agenta);  dostęp  do  elementów  struktury  pocztowej  jest  wyraźnie 
określony. 

 
 
 
 
 
 

background image

29 

 

PPG WYKŁAD 13 

1.  Termin  ‘informacja’  może  występować  samodzielnie,  lub  z  dodatkami.  Często  pod 

nią  kryją  się  dane  osobowe,  dotyczące  wiarygodności  płatniczej,  czy  dotyczące 
wypłacalności  przedsiębiorcy.  Takie  dane  co  do  zasady  powinny  być  chronione, 
natomiast  problemy pojawiają się przez ‘rozdrobnienie ustawodawcze’ tj. słowniczki 
ustawodawcze  –  nie  wolno  traktować  ich  jako  jedynych  źródeł  prawa,  bo  system 
prawa jest wspólny 

2.  Informacje giełdowe – giełda towarowa 

a)  Rynek  giełdowy można podzielić na dwa rodzaje: kapitałowy  (giełda towarowa i 

papierów wartościowych) i finansowy (banki, zakłady ubezpieczeń, fundusze) 

b)  Giełdy  mogą  być  rozpatrywane  z  punktu  widzenia  nadzoru  nad  rynkiem 

finansowym i kapitałowych 

c)  Nadzór  KNFu  jest  nadzorem  publicznym;  formy  nadzoru  są  tradycyjnie 

administracyjne i stosuje się do niego przepisy KPA w pierwszej kolejności. KNF 
jest organem administracji rządowej, podległym Prezesowi Rady Ministów. 

  Mówi się o dwóch rodzajach kontroli.  KNF ma uprawnienia nadzorcze i 

kontrolne. 
  Nadzór  jako  działanie  prawne  administracji,  które  może  występować 

samodzielnie i nie musi występować z kontrolą 

   Nadzór jako skutek działań kontrolnych 

  Nadzór  może  być  różnie  definiowany.  Czym  różni  się  od  kontroli? 

Kontrola  jest  zawsze  czynnością  faktyczną  opartą  o  przepisy  prawa. 
Natomiast nadzór jest zawsze władczy – jego stosowanie łączy się zawsze  
z jakąś dolegliwością dla dozorowanego podmiotu.  Władztwo jest jednak 
stopniowalne. 

  Kontrola  nietradycyjna:  ponieważ  nadzór  dotyczy  różnych  podmiotów 

gospodarczych,  to  KNF  często  kontroluje  w  oparciu  o  regulacje 
prawne,które  dają  mu  pewien  zakres  decyzyjny  (źródła  miękkie  –  soft 
law); np. Zarządzenie nr 172 Prezesa RM/2012 w sprawie nadania statutu 
Komisji Nadzoru Finansowego.  

Do  ‘kanonu’  prawa  stosowanego  przez  KNF  należą  reguły 
zwyczajowe,  reguły  wchodzące  w  zakres  kodeksu  spółek 
handlowych,  zwyczaje  do  których  KNF  musi  się  zastosować.  Te 
‘dobre  obyczaje’  dzielą  się  na  dwie  grupy:  zwyczaje  giełdowe 
(przyjęte przez grupę reguły postępowania uznane za wiążące), oraz 
kodeksy  etyczne  (w  ich  ramach  można  wyodrębnić  kodeks 
giełdowy – mieszankę przepisów i zwyczajów) 

o  Corporate governance – oznacza, że dane przedsiębiorstwo działa 

w  oparciu  o  przepisy  prawa,  ma  odpowiednie  organy,  zarząd, 
komisję nadzorczą etc.  

o  Konluzja:  przepisy  o  rynku  kapitałowym  i  finansowym 

wymieniają w jakich przypadkach KNF może wydać lub nie wydać 
decyzji,  oraz  jakie  uprawnienia  nadzorcze  posiada.  Stosowanie 

background image

30 

 

określonego  środka  opiera  się  o  wymianę  informacji  między 
członkami  giełdy  i  organami  nadzorczymi  z  innych  krajów 
członkowskich.  

Drugi rodzaj nadzoru oparty jest o wymianę informacji między 
państwami  członkowskimi
.  Organy  nadzorcze  poszczególnych 
państw porozumiewają się ze sobą. 

Podejmuje  się  wysiłek  aby  połączyć  naszą  giełdę  z  giełdami 
europejskimi
. Przeciwnicy podnoszą argument o specyfice rynków 
i  wystarczającej  wymiany  towarów  między  państwami.  Argument 
za: przy połączeniu wartość takiej giełdy gwałtownie wzrośnie (tak 
jak przy łączeniu się przedsiębiorstw) 

  Oprócz  nadzoru  KNF  (zewnętrznego),  istnieje  także  wewnętrzny 

nadzór giełdowy. Należy on do zarządu i komisji nadzorczych. Podmioty 
te powinny dążyć do wyeliminowania nadzoru zewnętrznego. Ergo: nadzór 
nie musi być tylko publiczny (ale zawsze jest władczy) 

Nadzór wewnętrzny ma niedopuścić do:  

  Nienaruszania  tajemnicy  zawodowej  –  organy  giełdowe 

mają  zapewnić  jej  zachowanie.  Na  ogół  sprowadza  się  do 
informacji  uzyskanych  przy  wykonywaniu  działalności 
służbowej  (tu:  gospodarczej)  –  informacje  pozyskane  w 
ramach  stosunku  pracy,  zlecenia  lub  innym  o  podobnym 
charakterze,  który  uprawnia  do  otrzymania  chronionych 
informacji.  Nie  narusza  obowiązku  zachowania  informacji, 
gdy powiela ją osoba której ta informacja dotyczy, lub osoba 
upoważniona  (np.  kontrola  skarbowa,  służby  celne) 
Odróżnia  się  także  informację  poufną  (art.  154  ustawy) 
(jest także czymś innym niż niejawna) – określoną w sposób 
precyzyjny,  dotyczących  jednego  lub  kilku  ewidentów 
instrumentów  finansowych,  oraz  nabywania  instrumentów 
finansowych  w  sposób  nigdzie  nie  ogłaszany,  a  także 
zaistniał  taki  moment  że  te  dane  zostały  podane  do 
publicznej  wiadomości.  Wypłynięcie  takiej  informacji 
mogłoby  spowodować  szkodę  na  rynku  (np.  nienaturalny 
wzrost cen) 

  Manipulacji  –  jest  terminem  najszerszym,  zakazana  jest 

manipulacja informacjami giełdowymi, które:  wprowadzają 
w  błąd  co  do  rzeczywistego  popytu  na  dane  towary, 
płynności  płatniczej  przedsiębiorcy,  fałszywej  informacji  o 
umieszczeniu przedsiębiorcy w rejestrze długów, uderzające 
w utarte praktyki rynkowe. Ocena opiera się na rozważaniu, 
czy zachowano pewne reguły rynkowe i giełdowe. + zasady 
uczciwego obrotu. 

  Wypływu informacji 

 

background image

31 

 

PPG WYKŁAD 14 

GIEŁDA 

 

1.  W  całości  nad  giełdą  nadzór  sprawuje  KNF.  Kompetencje  KNF  rozdzielone  są  na 

rynek finansowy i kapitałowy, a równocześnie dublują się w pewnych kwestiach. 

2.  W  ramach  rozróżniania  nadzoru  zewnętrznego  i  wewnętrznego:  nadzór  zewnętrzny 

KNF i ministra właściwego ds. finansów, oraz nadzór wewnętrzny danej spółki. 

3.  Na  rynku  kapitałowym  istnieją  dwa  rodzaje  giełd:  towarowa  i  papierów 

wartościowych.  Różnią  się  przedmiotem  funkcjonowania  –  towarem  giełdowym, 
Giełda towarowa ma ustawą określone rodzaje towarów, które mogą być przedmiotem 
obrotu. Oba rodzaje są ściśle reglamentowane i  regulowane.  Giełda jest tworzona w 
oparciu o przesłanki określone w dwóch regulacjach (przesłanki tworzenia, przesłanki 
personalne,  przesłanki  kapitałowe  [kapitał  nie  może  pochodzić  z  pożyczek  oraz 
kredytów])  i za zezwoleniem ministra. 

4.  Transakcje  giełdowe  mogą  zawierać  tylko  podmioty  przewidziane  w  odpowiednich 

regulacjach. 

5.  Podstawowe  regulacje  dotyczące  wszystkich  rodzajów  giełd  są  takie  same,  jednakże 

konkretyzacja przepisów następuje ze względu na przedmiot obrotu na danej giełdzie i 
jej specyfikę. 

6.  Bezpieczeństwo giełdowe – aspekt wspólny  (ze szczególnym uwzględnieniem giełdy 

towarowej) 
a)  Handel  emisjami  (np.  rynek  energetyczny)  jest  najbardziej  rozwijający  się  – 

umożliwia  też  wejście  na  rynek  podmiotów  transgranicznych;  sprowadza  się  do 
zapewnienia bezpieczeństwa obrotu towarów giełdowych, tutaj: różnych rodzajów 
energii + prawa majątkowe + świadectwa pochodzenia [certyfikatów] 

b)  Zapewnienie  obrotu  giełdowego  na  giełdzie  i  zapewnienie  autonomii  giełdowej 

[transakcje tylko pomiędzy określonymi podmiotami, w określonym trybie, w celu 
zakupu określonego towaru] 

c)  Kompetencje  poszczególnych  uczestników  procesu  inwestycyjnego  nadawane 

przez ustawę [transakcje mogą zawierać maklerzy, domy maklerskie, członkowie 
giełdy  tj.  różne  instytucje  i  podmioty  określone  przez  ustawę]  –  wskazanie 
podmiotów uprawnionych 

d)  Klauzula  bezpieczeństwa  giełdowego  –  ogarniczenie  swobody  dokonywania 

transakcji giełdowych; nadaje pewną elastyczność funkcjonowania giełdy 

e)  Kształtowanie polityki legislacyjnej, stosowanie prawa w ten sposób żeby określić 

dany cel polityczny, np. ‘należy rozwinąć handel energią’ 

f)  Wolność od nadużyć 
g)  Równy dostęp do informacji – oznacza, że klient i obywatel ma posiadać dane co 

do statusu gospodarczego przedsiębiorstw i towarów dostępnych nie giełdzie; nie 
oznacza jednak dostępu do tajemnic nieujawnionych do publicznej informacji 

 
 
 

background image

32 

 

h)  Pięć płaszczyzn bezpieczeństwa obrotu giełdowego:  

a.  w wymiarze publicznoprawnym – jaki jest zakres nadzoru KNF? W jakich 

sprawach  KNF  może  wydawać  akty  administracyjne?  Jak  daleko  sięga 
kontrola? 

b.  interes publiczny – klauzula generalna, która usprawiedliwia pozyskiwanie 

wielu  informacji  chronionych  z  danego  obszaru;  poszczególne  organy 
potrzebują  dostępu  do  różnych  informacji  przy  prowadzonych 
postępowaniach 

c.  aspekty  prywatnoprawne  –  zawężają  się  do  ogarniczonej  swobody 

kontraktowania  (art.  353  KC);  duża  ilość  wzorców  umownych  oraz 
rozmaite praktyki handlowe zwyczajowo stosowane na giełdzie 

d.  aspekt materialny – powinności uczestników obrotu giełdowego – sankcje 

za niedopełnienie obowiązków etc. 

e.  wymiar  instytucjonalny  –  bezpieczeństwo  obrotu  opiera  się  na  jego 

reglamentacji – licencjonowaniu giełdy 

f.  aspekt  etyczny  –  przy  stosowaniu  przepisów  bierze  się  pod  uwagę  pewne 

kategorie o charakterze pozaprawnym 

7.  Przedmioty: oznaczone co do gatunku 
8.  Transakcje  determinuje  towar  oraz  członkowie  giełdy  (tj.  zleceniodawcy  transakcji 

giełdowych,  spółki  handlowe,  oraz  różne  inne  typy  podmiotów  wyznaczone  przez 
ustawy  –  giełdowa  izba  rozrachunkowa,  banki  prowadząe  działalność  maklerską, 
maklerzy, brokerzy, instytucje o charakterze finansowym, przedsiębiorcy zagraniczni 
etc) 

9.  Uprawnienia  Komisji  opierają  się  głównie  na  wykonywaniu  kontroli  (ustawa  o 

nadzorze  nad  rynkiem  kapitałowym);  uprawnienie  do  wprowadzenia  kontroli  – 
charakter władczy;  

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

33 

 

PPG WYKŁAD 15 

KONKURENCJA 

 

1.  Przy konkurencji nie ma wyczerpania roszczenia z jednej regulacji prawnej; roszczeń 

można domagać się z różnych podstaw. 

2.  Rabat – w niektórych sytuacjach może być niedozwolone, np. gdy jeden z podmiotów 

na rynku ma pozycję dominującą i zaczyna ich udzielać wykorzystując tym samym 
swoją przewagę na rynku 

3.  Pojęcie konkurencji -  nie ma definicji normatywnej konkurencji; w jej miejsce 

istnieją definicje doktrynalne.  
a)  Regulacje TFUE 101 i 102 – oparte o nieostre pojęcia 

 

Artykuł 101 

1. Niezgodne z rynkiem wewnętrznym i zakazane są wszelkie porozumienia między 

przedsiębiorstwami, wszelkie decyzje związków przedsiębiorstw i wszelkie praktyki uzgodnione, 

które mogą wpływać na handel między Państwami Członkowskimi i których celem lub skutkiem jest 

zapobieżenie, ograniczenie lub zakłócenie konkurencji wewnątrz rynku wewnętrznego, a w 

szczególności te, które polegają na: 

a) ustalaniu w sposób bezpośredni lub pośredni cen zakupu lub sprzedaży albo innych warunków 

transakcji; 

b) ograniczaniu lub kontrolowaniu produkcji, rynków, rozwoju technicznego lub inwestycji; 

c) podziale rynków lub źródeł zaopatrzenia; 

d) stosowaniu wobec partnerów handlowych nierównych warunków do świadczeń równoważnych i 

stwarzaniu im przez to niekorzystnych warunków konkurencji; 

e) uzależnianiu zawarcia kontraktów od przyjęcia przez partnerów zobowiązań dodatkowych, które 

ze względu na swój charakter lub zwyczaje handlowe nie mają związku z przedmiotem tych 

kontraktów. 

2. Porozumienia lub decyzje zakazane na mocy niniejszego artykułu są nieważne z mocy prawa. 

3. Jednakże postanowienia ustępu 1 mogą zostać uznane za niemające zastosowania do: 

— każdego porozumienia lub kategorii porozumień między przedsiębiorstwami, 

— każdej decyzji lub kategorii decyzji związków przedsiębiorstw, 

background image

34 

 

— każdej praktyki uzgodnionej lub kategorii praktyk uzgodnionych, 

które przyczyniają się do polepszenia produkcji lub dystrybucji produktów bądź do popierania 

postępu technicznego lub gospodarczego, przy zastrzeżeniu dla użytkowników słusznej części zysku, 

który z tego wynika, oraz bez: 

a) nakładania na zainteresowane przedsiębiorstwa ograniczeń, które nie są niezbędne do 

osiągnięcia tych celów; 

b) dawania przedsiębiorstwom możliwości eliminowania konkurencji w stosunku do znacznej części 

danych produktów. 

Artykuł 102 

Niezgodne z rynkiem wewnętrznym i zakazane jest nadużywanie przez jedno lub większą liczbę 

przedsiębiorstw pozycji dominującej na rynku wewnętrznym lub na znacznej jego części, w 

zakresie, w jakim może wpływać na handel między Państwami Członkowskimi. 

Nadużywanie takie może polegać w szczególności na: 

a) narzucaniu w sposób bezpośredni lub pośredni niesłusznych cen zakupu lub sprzedaży albo 

innych niesłusznych warunków transakcji; 

b) ograniczaniu produkcji, rynków lub rozwoju technicznego ze szkodą dla konsumentów; 

c) stosowaniu wobec partnerów handlowych nierównych warunków do świadczeń równoważnych i 

stwarzaniu im przez to niekorzystnych warunków konkurencji; 

d) uzależnianiu zawarcia kontraktów od przyjęcia przez partnerów zobowiązao dodatkowych, 

które ze względu na swój charakter lub zwyczaje handlowe nie mają związku z przedmiotem tych 

kontraktów. 

Problem  wpływu  na  rynek  musi  być  każdorazowo  wskazany;  dodatkowo  trzeba 
wykazać, że taki wpływ jest antykonkurencyjny. Konkurencja jest często traktowana 
jako  przymiot  wolności  gospodarczej,  ale  przepisy  o  konkurencji  często  ograniczają 
przedsiębiorców. 
Model regulacji: brak definicji otwiera różne możliwości dla prawników, którzy mogą 
w różnoraki sposób interpretować różne przepisy; porozumienie przedsiębiorców musi 
zniekształcać konkurencję (organiczać lub zakłócać); musi nastąpić zakłócenie rynku 
wewnętrznego lub transgranicznego; wymienione w art. 101 czyny to tylko przykłady. 
Art. 102 dotyczy pozycji dominującej – wykorzystywania siły rynkowej, które samo w 
sobie  jest  zjawiskiem  normalnym  w  gospodarce;  niedopuszczalne  jest  natomiast 
sprzeczne jest nadużywanie swojej pozycji ( w sposób wymieniony w przepisie bądź 
podobny). 

4.  Zachowania rynkowe: muszą być oceniane w sposób w miarę zindywidualizowany co 

do  rodzaju  zachowania,  a  także  należy  wskazać  określony,  do  granic  możliwości 
zawężony rodzaj rynku. 

5.  Rodaje rynku: 

a)  rynek  relewantny  (właściwy)  –  w  ramach  wewnętrznego  rynku  europejskiego 

wyodrębnia  się  różne  rodzaje  rynku  z  różnych  punktów  widzenia,  np.  rynek 
polskich  produktów  rolniczych.  Gdy  bada  się  pozycję  dominującą  to  bada  się 
progi obrotu na danym rynku (światowym, europejskim etc) 

b)  rynek geograficzny  - do niego dostosowane są oceny siły rynkowej przedsiębiorcy 
c)  rynek  asortymentowy  –  rynek  geograficzny  krzyżuje  się  z  asortymentowym  np. 

przy winie, szampanie,  

d)  rynek  wschodzący  (sąsiedni)  –  np.  telefonia  komórkowa,  telewizja,  elektronika; 

rynki które bazują na nowinkach rynkowych 
*konkurencja musi być na rynku. Rynek musi być zróżnicowany. Aby można było 
mówić  o  stosowaniu  przepisów  o  konkurencji  muszą  nastąpić  kolejne  warunki: 
towar  na  rynku  wyodrębnionym  musi  być  taki  sam/traktowany  jako  substytut 
przez  konsumenta;  należy  wyznaczyć  ten  rynek  i  produkt;    musi  nastąpić 

background image

35 

 

naruszenie  przepisów  (głównie  art.  101  i  102  +  przepisy  dotyczące 
poszczególnych części rynku, np. telekomunikacji, internetu) 

  Podmiot  dominujący  –  ma  znaczącą  siłę  rynkową;  należy  odróżnić 

przedsiębiorstwo dominujące od pozycji dominującej.  

  Przedsiębiorstwo  dominujące  posiada  kontrolę  nad  innym 

przedsiębiorcą  (dotyczy  wszelkich  form  bezpośredniego  lub 
pośredniego  wykorzystania  uprawnień  w  stosunku  do  innego 
przedsiębiorcy,  o  charakterze  personalnym,  kapitałowym,    wpływ  na 
działanie oznacza wpływ na decyzje gospodarcze 

  Pozycja dominująca: podmiot może przez swoje zachowania i decyzje 

zapobiegać skutecznie konkurencji; w znacznym zakresie ma wpływ na 
konkurentów, kontrahentów i konsumentów.  

o  KSH  :  definicja  pozycji  dominującej  oparta  o  posiadanie  akcji 

(majątkowy i personalny wpływ na spółkę) 

  Wykluczenie  –  wyłączenie  podmiotu  z  udziału  rynkowego  może  mieć  swoje 

podstawy w art. 101 lub 102 TFUE 

 
WYKŁAD 16 – DO ODPISANIA – POROZUMIENIA KARTELOWE (art. 101) POZYCJA 
DOMINUJĄCA (art. 102) – rodzaje zakłóceń konkurencji 
 
 

WYKŁAD 17 – 21.03.2012. 

 

1.  Porozumienia  kartelowe  (art.  101)  i  pozycja  dominująca  (art.  102)  –  rodzaje 

zakłóceń konkurencji 

2.  Znacząca  siła  rynkowa – podmioty mogą pozwolić sobie na decyzje własne  – takie 

podmioty  posiadają  pozycję  dominującą.  Takie  podmioty  mogą  zawierać  różne 
porozumienia  (zwykle  tajne)  i  wykorzystywać  swoją  pozycję  w  rozmaity  sposób: 
zawieranie  kontraktów  powodujących  transakcje  wiązane,    nakładanie  uciążliwych 
warunków umów etc 

3.  Ustawy  wskazują  jakie  zachowania  są  zakazane  ale  używa  przy  tym  zwrotów 

nieostrych, więc należy odnieść się do konkretnej sytuacji faktycznej 

4.  Wykluczenie:  oznacza  że  inne  podmioty,  oprócz  dominujących,  są  albo  z  tynku 

wyparte, albo nie mają do niego dostępu. Może mieć różny charakter ale co do istoty 
chodzi o to, że przedsiębiorstwa nie mogą się swobodnie rozwijać (art. 9, 101 i 102) 

5.  Zmienia  się  rozumienie  pojęcia  „konkurencja” – brak definicji normatywnej więc 

praktyka  kształtuje  ją  według  uznania;  dotąd  rozumiana  jako  naruszenie  struktury 
rynku,  w  najnowszej  literaturze  zmienia  się  nastawienie  (także  orzecznictwa)do 
dużych podmiotów gospodarczych – patrzy się na efekty, rezultaty ekonomiczne jakie 
osiągnął podmiot stosując dane praktyki (podejście ekonomiczne do rynku) – ujęcie 
funkcjonalne konkurencji [powodem jest konsument; konkurencja jest analizowana z 
punktu widzenia korzyści dla konsumenta] 

 

„klauzula  rozsądku”  –  przyczyna  dla  której  zachowania  antykonkurencyjne 
wyciągało się spod zakazu dlatego że dawały korzyść konsumentowi (np. rabaty) 

 

Jeśli  coś  jest  akceptowane  przez  konsumentów,  to  może  zostać  uznane  za 
dozwolone 

 

Katalog zakazanych przypadków jest otwarty 
 

background image

36 

 

  Art.  109  ustawy  (liniency??)  –  prezes  urzędu  odstępuje  od  nałożenia  kary  za 

praktyki  nadużywające pozycji dominującej  czy  porozumienia koncernowe jeżeli 
przedsiębiorca spełnia łącznie następujące warunki: 

Liczy się moment złożenia informacji w urzędzie ochrony i konkurencji że 
wychodzi  się  z  porozumienia  o  takim  charakterze  (pierwszy  ma  większe 
szanse na redukcję kary) 

o  Liniency plus  – nie musi zaprzestać działania w tym porozumieniu, po to 

aby urząd miał pełny wgląd w to, jak ta procedura wyglądała 

Czy porozumienia o charakterze liniowym są zagrożeniem konkurencji? – 
handel równoległy mógł być takim zagrożeniem ale w chwili obecnej nie 
ma zgody w orzecznictwie że handel (np. środkami farmaceutycznymi) jest 
naruszeniem konkurencji; to zależy od konkretnego przypadku ( i intencji) 

Innym  zjawiskiem  jest  sprowadzanie  artykułów  zza  granicy  (zazwyczaj 
spoza Europy) na polski rynek (np. aspiryna bayer vs aspiryna innej firmy) 

o  Nawet kartel nie zawsze narusza konkurencję 

Żaden z przepisów art. 106-109 nie wskazuje wprost że dana praktyka jest 
naruszeniem, należy dopiero zbadać konkretny przypadek 

6.  Co do zasady nieuczciwa konkurencja była regulowana prawem krajowym 

a)  Między  porządkami  prawnymi  nadal  istnieją  pewne  różnice  co  do  regulowania 

tego czy dany czyn jest nieuczciwy, czy nie 

b)  Prawo  antymonopolowe  (i  w  ogóle  konkurencji)  jest  wyłączną  kompetencją 

Parlamentu  i  Rady  –  przepisy  europejskie  stosuje  się  bezpośrednio,  procedura 
wykonywania  przepisów  jest  różna  (np.  urząd  właściwy)  ale  merytorycznie 
ustawodawstwo krajowe nie ma nic do powiedzenia 

7.  Ustawa  o  przeciwdziałaniu  nieuczciwym  praktykom  rynkowym  (2007)  –  nieuczciwa 

konkurencja  w  postaci  nieuczciwych  praktyk  rynkowych  ma  swój  model  regulacji 
(także ustawodawstwo unijne) 
  Pojęcie  czynu  nieuczciwego:  model  opiera  się  z  jednej  strony  na  klauzuli 

generalnej, a z drugiej strony na czynach stypizowanych 
  Czyny  stypizowane  –  część  autorów  twierdzi  że  każdy  czyn  stypizowany 

powinnien być oceniany także ze względu na klauzulę generalną; drugi pogląd 
(przedstawicielem  jest  pani  prof.!!!)  mówi,  że  klauzula  generalna  a  czyny 
stypizowane to dwie odrębne kwestie 

  Czyny nazwane 
  Czyny  posiadające  swoje  znamiona  –  opracowany  w  ustawie;  jeśli  są 

znamiona tego czynu na rynku to można go w ten sposób zakwalifikować 

  Zakres  stosowania  ustawy  (oprócz  art.  1)  jest  szerszy  od  tych  czynów 

wymienionych w ustawie (ze względu na klauzulę generalną) 

  Czyny  dotyczą  zarówno  przedsiębiorców  jak  i  klientów  (konsumentów)  [klient 

może nie być osobą fizyczną] 

  Czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi 

obyczajami  jeżeli  narusza  interes  klienta  lub  innego  przedsiębiorcy  (art.  3.1)  – 
ustawodawca odsyła do zwrotu pozaprawnego; czyn nieuczciwej konkurencji musi 
odbyć się w relacji rynkowej (stosunek konkurencji); musi także wywierać skutki 
w sferze interesów innych uczestników obrotu (co trzeba wykazać) 

Dobry obyczaj  nie ma swojej  definicji i  nie powinien jej mieć, ponieważ 
umożliwia wartościowanie do określonego przypadku, grup społecznych i 
zawodowych 

o  Problem  prawa  zwyczajowego  –  dobry  obyczaj  odnosi  się  do  zwyczaju, 

reguły występującej w danym środowisku; czy jest różnica między dobrym 

background image

37 

 

obyczajem a prawem zwyczajowym? Spór w doktrynie co do precyzyjnego 
oznaczania 

  Nazwane czyny nieuczciwe [katalog otwarty]: 

Oznaczenie fałszywe geograficznego pochodzenia usług 

Naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa 

Nakłanianie do rozwiązania umowy 

Przekupstwo osoby pełniącej funkcję publiczną 

 

NIEUCZCIWA KONKURENCJA 04.04.2013 

1.  Warstwa publiczna 

a)  Spór przed prezesem UOKiKu 
b)  Rozprawa sądowa 

2.  Warstwa prywatna 
3.  Kokurencja – sprawa dotycząca podmiotów rynkowych; praktyki monopolistyczne – 

nadużywanie przewagi rynkowej 

4.  Siła  rynkowa może być mierzona w różny sposób, np. określając procentowy udział 

w  rynku/  określając  pewne  progi;  siła  rynkowa  jest  wyrazem  działania  wobec 
zachowań konkurentów 

5.  Pozycja  dominująca  (pojawia  się  w  różnych  regulacjach  prawnych  i  jest  różnie 

definiowana) –sprowadza się do kontroli podmiotów, z którymi dane przedsiębiorstwo 
ma powiązania np. wpływ o charakterze kapitałowym, personalnym etc. 

6.  Ten sam czyn może być przedmiotem oceny i analizy różnych podstaw prawnych.  

np.  ustalanie  cen  –  pozycja  dominująca  i  znamiona  czynu  nieuczciwego.  Możemy 
dochodzić roszczeń z różnych podstaw (TFUE, nieuczciwa konkurencja etc) 

7.   Do nieuczciwej konkurencji dochodzą nieuczciwe praktyki rynkowe (ale ocenia się 

je  tylko  w  stosunku  do  konsumenta),  np.  regulacja  dotycząca  reklamy 
(prokonsumencka)  
a)  Nowy trend rozwojowy – przepisy dotyczące ochrony konsumentów 
b)  Usilne próby definiowania i wskazania czynów nieuczciwych praktych rynkowych 

8.  Regulacja  o  zwalczaniu  nieuczciwej  konkurencji  wymienia  przykładowe  czyny 

nieuczciwe.  Z  całokształtu  regulacji  będą  te  czyny  nieuczciwe  dopełniane  poprzez 
inne  przepisy
  które  dane  zachowanie  rynkowe  traktują  jako  nieuczciwe,  np.  SPAM 
(ustawa  o  świadczeniu  usług  drogą  elektroniczną);  niezdefiniowane  przez 
ustawodawcę czyny jako nieuczciwe mogą zostać odszukane na rynku i zaliczone do 
tych  czynów  przez  klauzulę  generalną  art.  3  ust.1  –  możemy  uczynić  z  niej 
samodzielną podstawę roszczenia. 

9.  Wyodrębniamy  dwa  rodzaje  czynów  nieuczciwych  na  podstawie  klauzuli 

generalnej: 
  Działanie  sprzeczne  z  prawem  o  ile  naursza  interesy  innego  przedsiębiorcy  lub 

klienta 

  Czyn  sprzeczny  z  dobrymi  obyczajami  (reguły  postępowania  uznane  za  daną 

społeczność za dobre) jeżeli narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta 

Aby stosować w praktyce klauzulę generalną, należy wyznaczyć odpowiedni rynek 

10.  Przykładowe rodzaje czynów nieuczciwych 

  Art. 14 i 15 – rozpowszechnianie nieprawdziwych lub wprowadzających w 

błąd informacji o swoim lub innym przedsiębiorstwie w celu przysporzenia 
sobie  korzyści  majątkowych
,  np.  o  stosowanych  cenach/sytuacji 
gospodarczej.  Zatajanie,  podawanie  nieprawdziwej  informacji  np.  o  cechach 
towaru 
 

background image

38 

 

  Art.  15  –  utrudnianie  innym  przedsiębiorcom  dostępu  do  rynku,  w 

szczególności  przez:  sprzedaż  towarów  i  usług  poniżej  kosztów  ich 
wytworzenia/wykonania w celu zaszkodzenia konkurencji 

Rzeczowo  nieuzasadnione  dobieranie  sobie  klientów  (producent  sprzedaje 
towar  danemu  odbiorcy,  a  innemu  nie);  nakłanianie  osób  trzecich  do 
niesprzedawania  towaru  danemu  odbiorcy.  Wykluczenie  na  rynku  poprzez 
rabaty, wyprzedaże, nieprzyjmowanie na półki określonego produktu 

        Reklama jako działalność gospodarcza 

o  Art.  16  –  wymienia  reklamy  uznane  za  nieuczciwe;  sprzeczna  z  prawem 

jest każda wypowiedź przedsiębiorcy która sprawia wrażenie, jakby to nie 
była reklama, a w rzeczywistości nią jest 

Reklama nie może wprowadzać w błąd 

Przekaz  reklamowy  może  być  przedstawiany  przy  pomocy  różnych 
środków wyrazu (tj. także poza blokami reklamowymi) 

  Product placement – nowe definicje; należy odróżnić od reklamy i 

od  sponsoringu;  dyrektywa  Parlamentu  Europejskiego  z  2010r  – 
definiuje  lokowanie  produktu  –  oznacza  wszelkie  formy 
handlowego 

przekazu 

audiowizualnego 

polegającego 

na 

przedstawienie  produktu  jako  elementu  tego  przekazu  za 
odpowiednim wynagrodzeniem;  

  Reklamy  odredakcyjne    -  wypowiedź  która  sprawia  wrażenie 

neutralnej informacji gospodarczej (np. inwestycje, budownictwo)