background image

1. Budowa narzedzi jednolitych i składanych.
2. Czesci składowe narzedzi; identyfikacja czesci roboczej, chwytowej i łaczacej.
3. Identyfikacja powierzchni natarcia i przyłożenia, krawedzi skrawajacych, naroża.
4. Geometria ostrza noża tokarskiego.
5.   Materiały   narzedziowe   -   skład,   własciwosci,   zakresy   stosowania   (stal   szybkotnąca,   węgliki   spiekane, 
cermetale, ceramika, materiały supertwarde - CBN, PKD i MKD, materiały scierne).

Stale narzędziowe wysokostopowe (stale szybkotnące).
- zachowują twardość i zdolność skrawania przy prędkościach skrawania i grubościach
warstwy   skrawanej   wywołujących   nagrzewanie   się  narzędzi   do   temperatury   650   °C. 
Twardość stali szybkotnących po obróbce cieplnej wynosi 64-68 HRC.
Materiały narzędziowe spiekane: węgliki spiekane,

- Węgliki  spiekane są  wytwarzane  metodą  metalurgii  proszków: węglik wolframu WC, węglik tytanu  TiC, 
węglik tantalu TaC, węglik niobu NbC, kobalt ( materiał wiążący), Własności zależą od ich składu chemicznego, 
tj. od zawartości węglików wolframu, tytanu,
tantalu, niobu i materiału wiążącego kobaltu, a także od wielkości ziarna proszków i od metod wytwarzania.

Materiały narzędziowe spiekane: cermetale,
- są to spieki ceramiczno-metalowe, powstają w wyniku spiekania proszków ceramicznych
(tlenek   aluminium)   z   metalowymi,   takimi   jak:   węglik   tytanu,   wolframu,   a   także   chrom 
molibden nikiel. Właściwości: lepszymi  własności wytrzymałościowymi  w porównaniu ze 
spiekami ceramicznymi, lepszym przewodnictwem cieplnym od węglików spiekanych.
Materiały narzędziowe spiekane: ceramika
- powstają w wyniku prasowania i spiekania w temperaturze 1500 -2000°C
sproszkowanych tlenków aluminium wraz z niewielkimi dodatkami magnezu i tlenku krzemu, 
mają biały kolor. Właściwości: duża twardość, ok.2400 HV3, duża odporność  na  ścieranie, 
wytrzymałość na ściskanie, odporność na wysoką temperaturę do 1200°C,
Materiały supertward : CBN, PKD i MKD
CBN –  

polikrystaliczny  azotek  boru,  ma   przeważnie   postać  pojedynczych   ziaren,  właściwości  to  wysoka 

twardość   i   odporność   na   zużycie,   w   połączeniu   z   odpowiednim   spoiwem   ceramicznym   umożliwiają 
wytworzenie narzędzi ściernych, dla których w zasadzie nie istnieją żadne ograniczenia zastosowań związane z 
warunkami termicznymi.

PKD(PCD)

 -polikrystaliczny diament jest syntetycznym materiałem supertwardym stosowanym do produkcji 

narzedzi skrawajacych. Zbudowany jest z bardzo twardych ziaren diamentu o mikronowej
wielkosci. Ziarna zespojone sa  za pomoca  metalowego spoiwa i osadzone na podłożu z weglika spiekanego. 
Właściwości: na. Odp na scieranie, naj. Twardosc, maly współczynnik tarcia, po 1700st przemienia się w grafit

MKD

 –

Podział   noży   tokarskich:   prosty(prawy,   lewy),   wygięty(prawy,   lewy),   odsadzony(prawy,   lewy),   składany, 
zdzierak(prosty,   wygięty),   wykańczak(wygięty,   odsadzony),   przecinak,   wytaczak   (hakowy,   do   otw. 
Nieprzelotowych, przelotowych).