background image

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Zarządzanie kapitałem ludzkim (human 

resources) – wykład

Dokumentacja pracownicza

Agnieszka Piasecka

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Przykładowy wykaz spraw kadrowych:

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Każdy pracodawca jest obowiązany prowadzić akta osobowe 
zatrudnionych  pracowników  na  podstawie  przepisu  art.  298 
KP  i  wydanego  Rozporządzenia  Ministra  Pracy  i  Polityki 
Socjalnej z dnia 28 maja 1996 r. (Dz. U. 62/96, poz. 286). 

§ 6 ust. 1 Rozporządzenia – pracodawca zakłada i prowadzi 
akta osobowe oddzielnie dla każdego pracownika.

Obowiązek  ten  ciąży  na  pracodawcy,  który  zatrudnia  co 
najmniej jednego pracownika na podstawie stosunku pracy.

Żaden  pracodawca  nie  jest  zwolniony  z  obowiązku 
prowadzenia akt osobowych.

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Przy  prowadzeniu  akt  osobowych  pracodawca  powinien 
przestrzegać następujących zasad:

1. Akta osobowe zakłada się i prowadzi oddzielnie dla każdego 

pracownika.

2. Dokumenty  w  aktach  osobowych  grupuje  się  w  trzech 

wyodrębnionych  częściach,  oznaczonych  literami  A,  B  i  C, 
przy czym:

w części A grupuje się dokumenty składane przed podjęciem 
zatrudnienia (w związku z ubieganiem się o zatrudnienie),

w  części  B  grupuje  się  dokumenty  dotyczące  nawiązania 
stosunku pracy oraz przebiegu zatrudnienia pracownika,

w  części  C  grupuje  się  dokumenty  związane  z  ustaniem 
zatrudnienia.

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Przy  prowadzeniu  akt  osobowych  pracodawca  powinien 
przestrzegać następujących zasad:

3. Dokumenty  znajdujące  się  w  poszczególnych  częściach  akt 

osobowych 

powinny 

być 

ułożone 

porządku 

chronologicznym  oraz  ponumerowane.  Ponadto  części  akt 
osobowych powinny rozpoczynać się wykazem znajdujących 
się tam dokumentów.

4. Pracodawca  przechowuje  w  aktach  osobowych  pracownika 

odpisy  lub  kopie  składanych  dokumentów,  po  stwierdzeniu 
zgodności  z  oryginałami,  które  może  żądać  od  pracownika 
tylko do wglądu.

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części A akt osobowych powinny znajdować się:

1. wypełniony kwestionariusz osobowy wraz z niezbędną liczbą 

fotografii,

2. świadectwo pracy z poprzedniego miejsca pracy,

3. dokumenty 

potwierdzające 

kwalifikacje 

zawodowe, 

wymagane  do  wykonywania  oferowanej  pracy  (świadectwa, 
dyplomy,  zaświadczenia  – ukończonych  szkół,  kursów  lub 
szkoleń), 

4. orzeczenie  lekarskie  stwierdzające  brak  przeciwwskazań  do 

pracy na określonym stanowisku,

5. inne  dokumenty,  jeżeli  obowiązek  ich  przedłożenia  wynika 

z  odrębnych  przepisów  (dotyczące  m.in.  posiadanych 
uprawnień do wykonywania danego zawodu)

background image

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części A akt osobowych mogą znajdować się:

1(6).

dokumenty  potwierdzające  posiadane  umiejętności, 

doświadczenie i osiągnięcia zawodowe,

2(7).

świadectwa 

pracy 

poprzednich 

miejsc 

pracy 

(niezbędne  do  ustalenia  stażu  pracy  m.in.  do  wymiaru 
urlopu wypoczynkowego),

3(8).

dokumenty  stanowiące  podstawę  do  korzystania  ze 

szczególnych  uprawnień  w  zakresie  stosunku  pracy  (np.  do 
wyższego wymiaru urlopu).

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części B akt osobowych powinny znajdować się:

1. umowa  o  pracę  a  także  zakres  obowiązków,  uprawnień 

i odpowiedzialności,

2. pisemne  potwierdzenie  zapoznania  się  przez  pracownika 

z  przepisami  obowiązującymi  na  danym  stanowisku  pracy, 
w  tym  z  treścią  regulaminu  pracy  oraz  z  przepisami 
i  zasadami  dotyczącymi  BHP,  a  także  zakresem  informacji 
objętych tajemnicą (państwową, służbową),

3. pisemne  potwierdzenie  odbioru  legitymacji  służbowej, 

przepustki 

albo 

innego 

dokumentu 

upoważniającego 

pracownika do przebywania na terenie zakładu pracy,

4. dokumenty  dotyczące  powierzenia  pracownikowi  mienia 

z obowiązkiem zwrotu albo wyliczenia się,

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części B akt osobowych powinny znajdować się:

5. dokumenty  związane  z  podnoszeniem  przez  pracownika 

kwalifikacji zawodowych,

6. dokumenty  związane  z  przyznaniem  pracownikowi  nagrody 

lub  wyróżnienia  oraz  wymierzenia  kary  porządkowej 
(upomnienia, nagany lub kary pieniężnej),

7. pisma 

dotyczące 

udzielenia 

pracownikowi 

urlopu 

wychowawczego oraz urlopu bezpłatnego,

8. orzeczenia lekarskie wydane w związku z przeprowadzonymi 

badaniami okresowymi lub kontrolnymi,

9. umowa o zakazie konkurencji,

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części B akt osobowych powinny znajdować się:

10.korespondencja  z  reprezentującą  pracownika  zakładową 

organizacją związkową we wszystkich sprawach ze stosunku 
pracy  wymagających  współdziałania  pracodawcy  z  tą 
organizacją  lub  innymi  podmiotami  konsultującymi  sprawy 
ze stosunku pracy,

11.informacje  dotyczące  wykonywania  przez  pracownika 

powszechnego obowiązku obrony,

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części B akt osobowych mogą znajdować się:

1(12). upoważnienie  pracownika  do  wystawiania  i/lub  odbioru 

faktur VAT, faktur korygujących i not korygujących,

2(13). odpisy  udzielonych  pełnomocnictw  i  upoważnień  do 

wykonywania  określonych  czynności  prawnych  (również 
udzielonej prokury),

3(14). pisemne potwierdzenie odbioru regulaminów i instrukcji 

wewnętrznych,

4(15). karty 

urlopu 

wypoczynkowego, 

jeżeli 

nie 

są 

przechowywane oddzielnie w dokumentacji urlopowej,

5(16). karty  urlopów  i  zwolnień  od  pracy  – nie  wymienione 

wyżej  (np.  karta urlopu macierzyńskiego,  rehabilitacyjnego, 
zdrowotnego), jeżeli nie są oddzielnie przechowywane.

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części C akt osobowych powinny znajdować się:

1. oświadczenie  o  wypowiedzeniu  lub  rozwiązaniu  umowy 

o pracę,

2. kopia wydanego pracownikowi świadectwa pracy,

3. potwierdzenie  dokonania  czynności  związanych  z  zajęciem 

wynagrodzenia  za  pracę  w  związku  z  prowadzonym 
postępowaniem egzekucyjnym,

4. umowa  o  zakazie  konkurencji  po  rozwiązaniu  stosunku 

pracy, 

jeżeli 

pracodawca 

zawarł 

taką 

umowę 

z pracownikiem,

5. orzeczenie lekarskie wydane w związku z przeprowadzonymi 

badaniami okresowymi po rozwiązaniu stosunku pracy,

background image

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

W części C akt osobowych mogą znajdować się:

1(6).

kopie  wydanych  byłemu  pracownikowi  zaświadczeń 

i  informacji  z  okresu  zatrudnienia  (np.  dotyczących  spraw 
emerytalno – rentowych),

2(7).

korespondencja  z  byłym  pracownikiem  (np.  dotycząca 

rozliczeń finansowych, złożenia wyjaśnień).

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Dodatkowe sugestie:

Zawartość  akt  osobowych  może  być  wzbogacona  o  inne 
dokumenty  i  ewidencje,  zwłaszcza  w  tych  sprawach,  które 
są 

wymagane 

świetle 

przepisów 

podatkowych, 

ubezpieczeniowych,  księgowych  i  innych,  a  także  które  są 
potrzebne 

pracodawcy 

do 

celów 

analitycznych 

lub 

statystycznych.

Mogą  to  być  np.:  karty  ewidencji  czasu  pracy,  karty 
wynagrodzeń  i  pobranych  zaliczek  na  podatek  dochodowy, 
ewidencja  wyposażenia  pracownika,  ewidencja  świadczeń 
socjalnych. 

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Kategorie archiwalne akt kadrowych:

Kategoria  A  - oznaczamy  akta  o  wartości  historycznej. 
Dokumenty  tej  kategorii  przechowujemy  wieczyście.  W  tej 
kategorii archiwalnej mieszczą się m.in.: akta założycielskie 
przedsiębiorstwa,  dokumentacja  struktury  organizacyjnej, 
sprawozdania 

roczne, 

protokoły 

decyzje 

organów 

przedsiębiorstwa, bilanse roczne.

Kategoria B – oznaczamy akta o wartości użytkowej, a więc 
potrzebne 

do 

określonych 

celów 

(np. 

do 

kontroli 

podatkowej, do celów emerytalno – rentowych). Liczba przy 
kategorii  B  określa  okres  przechowywania  akt,  np.  B-5. 
Długotrwale  przechowuje  się  akta  osobowe  i  płacowe  – aż 
50 lat. Kategoria archiwalna B-50.

©

A

g

n

ie

sz

k

a

 P

ia

se

c

k

a

 

Podstawy prawa pracy

Kategorie archiwalne akt kadrowych:

Kategoria  BE  – oznaczamy  akta,  które  po  ustalonym  czasie 
poddawane  są  ekspertyzie  co  do  dalszej  przydatności.  Przy 
tej  kategorii  podajemy  liczbę  lat,  po  upływie  których 
przekazuje się akta do ekspertyzy, np. BE-5.

Kategoria  BX  – oznaczamy  akta,  które  z  różnych  przyczyn 
nie 

możemy 

zakwalifikować 

do 

właściwej 

kategorii 

archiwalnej.  Kategorię  archiwalna  ustalamy  dla  nich 
z pewnym opóźnieniem.

Kategoria  Bc – oznaczamy  akta  niearchiwalne,  podlegające 
przechowywaniu  na  bieżąco,  do  czasu  utraty  ich  ważności 
jako  dowodów.  Do  tej  kategorii  zaliczamy  np.  pomocnicze 
zestawienia, wykazy, wnioski, podania, notatki służbowe itd.