127
Elektronika Praktyczna 11/2005
B I B L I O T E K A E P
W „Bibliotece EP” prezentujemy książki dotyczące zagadnień związanych z różnymi dziedzinami techniki, jednak zawsze przydatne
w pracy elektronika lub pomocne w uprawianiu elektronicznego hobby. Nasza opinia jest oczywiście subiektywna, ale wynika
z wieloletniego doświadczenia zawodowego i chyba jest zgodna z oczekiwaniami tych, którzy chcą z książek korzystać, a nie
przyozdabiać nimi półki. Aby nie marnować miejsca w EP, nie będziemy publikować recenzji książek ocenianych na jedną lub
dwie “lutownice”. Przyjęliśmy szeroką skalę ocen, aby ułatwić Czytelnikom orientację w potencjalnej przydatności ksią
żki. Ze względu
na to, że w książkach wydawanych w Polsce pewne działy elektroniki są wyraźnie pomijane, w dziale Biblioteki EP omawiamy
również pozycje książkowe pochodzące od wydawców światowych. Przy wyborze tych książek kierujemy się ich tematyką,
wartością merytoryczną i subiektywnym odczuciem ich przydatności.
Publikowane w EP recenzje książek można znaleźć w Internecie pod adresem: http://biblioteka.ep.com.pl.
Uwaga! Większość prezentowanych książek można zamówić w Dziale Handlowym AVT. Chcemy w ten sposób udostępnić je
Czytelnikom EP. Pozycje zagraniczne znaleźć można pod adresem: http://www.abe.pl.
127
Jacek Majewski, Programowanie mikrokontrolerów
8051 w języku C. Pierwsze kroki, BTC, 2005
Tym razem wydawnictwo BTC przy-
gotowało bardzo miłą niespodziankę dla
miłośników mikrokontrolerów i ich pro-
gramowania. Tą niespodzianką jest oma-
wiana książka o tytule Programowanie
mikrokontrolerów 8051 w języku C. Pierw-
sze kroki
. Już pobieżne przekartkowanie
książki zachęciło mnie do jej dokładniej-
szego przejrzenia. Przy stosunkowo dużej
popularności pozycji opisujących mikro-
kontrolery rodziny ‘51 i zalewie księgarni
książkami dotyczącymi programowania
w języku C, miałem pewne wątpliwości
po spojrzeniu na jej tytuł. Tytuł mówi
bowiem co jest treścią, ale absolutnie
nie wyjaśnia jak jest ona zaprezentowa-
na. A właśnie sposób w jaki autor pre-
zentuje materiał stanowi o dużej, moim
zdaniem, atrakcyjności tej pozycji. Przede
wszystkim zgodnie z dobrą tradycją wy-
dawnictwa BTC Czytelnicy tej książki
nie są zdani wyłącznie na suche fakty.
Integralną częścią jest bowiem zestaw
eksperymentalny typu ZL2MCS51 umoż-
liwiający praktyczne utrwalanie zdoby-
wanej podczas lektury wiedzy. Zestaw
ZL2MCS51 jest oparty na mikrokontro-
lerze firmy Atmel typu ATC51RD2. Jest
to dość zaawansowany mikrokontroler,
którego dodatkową cechą jest możliwość
programowania poprzez interfejs szere-
gowy RS232. Dla ustalenia wspólnego
języka z Czytelnikiem, autor rozpoczyna
od omówienia zasady działania mikro-
kontrolerów rodziny ’51 firmy Atmel,
następnie prezentuje zestaw uruchomie-
niowy ZL2MCS51, program Flip oraz
środowisko uruchomieniowe Keil w wer-
sji 7. Wybór tego akurat kompilatora
języka C dokonano ze względu na jego
popularność, dojrzałość oraz dostępność
bezpłatnej wersji testowej. Wielkość kodu
wynikowego jest co prawda w tej wersji
bezpłatnej ograniczona do 2 kB, ale jest
to w pełni wystarczające na potrzeby tej
książki. Po przedstawieniu tych wszyst-
kich informacji wstępnych rozpoczyna
się właściwa treść książki tj. pierwsze
programy w języku C. I tu właśnie autor
zastosował pomysł, który bardzo mi się
podoba – Czytelnik uczy się programo-
wania w języku C na przykładzie progra-
mów. Na początku są one bardzo proste
i wówczas autor koncentruje się bardziej
na opisie samego języka, jego poleceń
i sposobów tworzenia programów. W mia-
rę posuwania się naprzód programy sta-
ją się coraz bardziej złożone i nacisk
przesuwa się z opisu samego języka na
prościutkich aplikacji z wykorzystaniem
architektury mikrokontrolera. Czytelnik
zapoznaje się z układami wewnętrznymi
mikrokontrolera oraz sposobami ich ob-
sługi w języku C (np. odmierzanie czasu,
przerwania, transmisja szeregowa). Oma-
wiane są również kolejne, coraz bardziej
rozbudowane wersje mikrokontrolerów
rodziny ’51 wraz z wbudowanymi w nie
układami. Dzięki temu Czytelnik po-
znaje mechanizmy programowania z jed-
nej strony znajdujące się bardzo blisko
sprzętu, a z drugiej wykorzystujące język
wysokiego poziomu, co znacznie przy-
spiesza pisanie programów. W dalszych
rozdziałach książki autor przechodzi do
omówienia obsługi w języku C urządzeń,
w które zwykle jest wyposażony każdy
system z mikrokontrolerem. Są to wy-
świetlacze i klawiatury matrycowe. Książ-
kę kończy rozdział zawierający przykłady
rozmaitych programów (ponad 10), które
z jednej strony stanowią uzupełnienie
podanych wcześniej informacji, a z dru-
giej są małymi przydatnymi aplikacjami.
I co ważne Czytelnik może w prosty spo-
sób je przetestować, zmodyfikować, roz-
szerzyć – jednym słowem pobawić się
programem sprawdzonym i działającym.
A to niewątpliwie przyśpiesza zdobywa-
nie praktyki i szybsze osiągnięcie samo-
dzielności w programowaniu. Na końcu
książki znajduje się pokaźny zbiór 12
dodatków, w których znalazły się roz-
maite informacje przydatne w trakcie
projektowania systemów z mikrokontrole-
rami rodziny ’51, wzbogacające istotnie
całość książki. Mocną stroną książki jest
też osoba jej autora. Dr Jacek Majewski
jest wykładowcą na Politechnice Wro-
cławskiej z dużym doświadczeniem za-
równo dydaktycznym, jak i projektowym.
I zapewne dzięki temu wie nie tylko co
powiedzieć, ale również jak aby osią-
gnąć najlepszy efekt. Należy również
pamiętać, że książka – nie jest to jej
wadą, ale cechą – jest przeznaczona dla
stawiających pierwsze kroki. Stanowi
więc początek drogi dla osób chcących
dogłębnie poznać tę dziedzinę elektroni-
ki. A jest to ważne ponieważ sprawnie
pokonany i atrakcyjny pierwszy odcinek
trasy zachęca do kontynuowania marszu.
Przyznajemy 5 lutownic.
Mieczysław Kręciejewski
