Instrukcja do ćwiczenia laboratoryjnego  
„Pomiar parametrów położenia i ruchu” 

 
 

1)  Pomiar odległości za pomocą sygnałów ultradźwiękowych 

 
a)  połączyć układ pomiarowy jak na poniższym rysunku 

 

Układ 

bramkujący

N

Oscyloskop

O

Przeszkoda

L

 

 

Rys.1. Ultradźwiękowy układ do pomiaru odległości. 

 

b)  na ekranie oscyloskopu uzyskać stabilny przebieg zawierający: sygnał 

nadawany, sygnał bramkujący, sygnał odbity; w protokole narysować 
otrzymany przebieg z zaznaczeniem parametrów czasowych poszczególnych 
sygnałów 

c)  dla trzech różnych położeń przeszkody dokonać pomiaru odległości zmieniając 

czas trwania bramki (do uzyskania sygnału dźwiękowego) oraz mierząc tę 
odległość taśmą mierniczą; wyniki pomiarów wpisać do poniższej tabeli 

 

Tabela 1 

 

 

Prędkość dźwięku w powietrzu – 330m/s 

Lp. 

Czas powrotu 

sygnału echa [s] 

Obliczona z sygnału echa 

odległość przeszkody  [m] 

Zmierzona taśmą mierniczą 

odległość przeszkody [m] 

1 

 

 

 

2 

 

 

 

3 

 

 

 

 

d)  w sprawozdaniu narysować układ funkcjonalny do pomiaru odległości za 

pomocą ultradźwięków; skomentować różnice w wynikach pomiaru odległości 
za pomocą ultradźwięków i taśmą mierniczą 

 
 

 

2)  Pomiary współrzędnych trójwymiarowych za pomocą skanera 3D 

 

a)  połączyć skaner 3D z komputerem zgodnie z instrukcją użytkownika; po 

sprawdzeniu połączeń przez prowadzącego ćwiczenie włączyć komputer i 
skaner 

b)  dokonać kalibracji skanera zgodnie z instrukcją użytkownika 
c)  uruchomić oprogramowanie „MicroScribeUtility” 
d)  dla trzech różnych obiektów (np. książka, mysz komputerowa, itp.) dokonać 

pomiaru współrzędnych w następujących trybach skanowania: 

- 

obiekt nr 1 – pomiar ręczny 

- 

obiekt nr 2 – pomiar automatyczny co 5mm 

- 

obiekt nr 3 – pomiar automatyczny co 1s 

     Dla wszystkich trybów pracy dane transmitować do otwartego pliku Word.  
     Pomiar z każdego trybu zapisać w osobnym pliku i skopiować na własny 
     nośnik. 
e)  w sprawozdaniu zamieścić rysunki 2D (we współrzędnych X,Y) 

zeskanowanych obiektów; można do tego celu użyć dowolnego 
oprogramowania; w przypadku wykorzystania oprogramowania Excel 
pomocne mogą być poniższe wskazówki: 

- 

skopiować trzy kolumny współrzędnych z pliku Word do arkusza 
Excel – zwrócić uwagę na format zastosowanego zapisu 

- 

zaznaczyć pierwsze dwie kolumny arkusza z danymi 

- 

wywołać kreatora wykresów i sporządzić zarys zeskanowanego 
obiektu 

f)  w sprawozdaniu skomentować sporządzone rysunki 
 

 

3)  Pomiar prędkości obrotowej silnika 

 

a)  połączyć układ pomiarowy jak na poniższym rysunku 

 

Zasilacz

0

÷12V

Zasilacz

5V

Silnik

P

rz

e

tw

o

rn

ik

im

p

lu

s

o

w

y

PC

Spider8    

0

1

2

3

RS232

 

 

b)  po sprawdzeniu układu przez prowadzącego włączyć urządzenia 
c)  uruchomić program Spider8.exe 
d)  skonfigurować zdalnie wzmacniacz pomiarowy Spider8 opierając się na 

instrukcji użytkownika 

e)  dla napięcia zasilającego sinik od 0V do 12V wyznaczyć charakterystykę 

prędkości obrotowej silnika od napięcia zasilania V

obr

=f(U

zas

) notując wyniki 

pomiarów w poniższej tabeli 

 
Tabela 2 

Przetwornik impulsowy – 2500imp/obr 

Lp.  Napięcie zasilania  

silnika [V] 

Częstotliwość  
impulsów [Hz] 

Prędkość obrotowa  
silnika [obr/min] 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 

f)  w sprawozdaniu zamieścić charakterystykę V

obr

=f(U

zas

) wraz z komentarzem 

odnośnie kształtu tej charakterystyki