LOGIKA – wykłady

1. Czym się zajmuje logika

Logika jako nauka zajmuje się analizą języka i czynności badawczych ( rozumienie,
definiowanie , w celu podania takich reguł posługiwania się językiem i wykonywanie
owych czynności , które uczyniłyby tę działalność możliwie jak najbardziej skuteczną.
-

definicja logiki jako nauki

Logika ( gr. Logos znaczy m.in., myślenie , rozumowanie, język , czsem też słowo).
-

struktura logiki

logika   formalna   -   która   zajmuje   się     schematami   rozumowań     niezawodnych     (   od
prawdziwych przesłąnek , do prawdziwych wniosków)
semiotyka-   opisuje   język     z   punktu   widzenia   konstrukcji   systemów     formalnych     oraz
skuteczności posługiwania się nim do innych celów
metodologia  nauk - ( czynności badawcze , twierdzenie , teorie z  prakseologią. Żeby nauka
istniała muszą być spełnione trzy warunki:
-przedmiot badawczy
metoda badania
zastosowanie praktyczne ( użyteczność)
przydatność
Czynności myślenia:
Myślenie jest czynnością obejmującą różnorodne procesy , jak  planowanie, wnioskowanie ,
itp.,   Myślenie   jest   czynnością   umysłową     pozwalającą   na   przetwarzaniu   informacji   o
przedmiotach   i ich klasach. Operacji umysłowych nie jesteśmy w stanie   zaobserwować ,
gdyż zawarte są one w  wyodrębnionych  spostrzeżeniach i pojęciach , np., uczeń ma ustalić
zbiór  punktów  przestrzeni, wspólnych dla kuli i stożka  wpisanego w kulę . W toku myślenia
uczeń   operuje   wyobrażeniami    w których  zakodowane są   informacje   o bryłach  i ich
wzajemnych   relacjach . W wyniku   tych operacji wyciąga określone   wnioski. Czynność
myślenia jest łańcuchem  operacji umysł za pomocą  których przetwarzamy informacje  czyli
treści zakodowane w spostrz. Wyobrażeniach i pojęciach.
Struktura czynności myślenia:
Trzy elementarne składniki:
1. informacje - o świecie , które są materiałem myślenia
2. obserwacje   -   czyli   elementarne     transformacje   umysłowe,   za   pomocą   których

przetwarzamy materiał myślenia

3. Reguły ( metody , taktyki , strategie) czyli to co wpływa na uporządkowanie kolejnych

operacji i dzięki regułom łańcuch operacji ma prawidłowy charakter

Rola myślenia w rozwiązywaniu problemów
Problem jest rodzajem zadania , którego podmiot nie może rozwiązać za pomocą
posiadanych wiadomości , umiejętności i nawyków
Fazy rozwiązywania problemów
1. Dostrzeganie problemu ( uświadomienie , że zasób posiadanej wiedzy nie wystarcza do

osiągnięcia planowanego celu.

2. Analiza sytuacji problemowej ( badanie , rozbieżności między tym co jest dane , a tym

co jest pożądane)

3. Wytwarzanie pomysłów rozwiązania ( faza produktywna , tworzenie nowych informacji,

hipotez, metod działania - pojawianie się pomysłów , rozwiązania problemów)

4. Weryfikacja pomysłów ( sprawdzenie ich wartości, myślenie twórcze)
-

jak się uczyć logiki

Logiki nie można opanować w ciągu kilku dni, choćby ktoś poświęcał cały dzień na
naukę : trzeba się jej uczyć przez dłuższy okres czasu, systematycznie, poświęcając

codziennie choćby pół godziny . Logiki nie można  się nauczyć czytając  cały podręcznik
od początku do końca  dziesięć razy. Trzeba się uczyć rozdziałami i dopiero wtedy , gdy
się wtedy opanuje materiał   z danego rozdziału, można brać się do nauki następnych
rozdziałów.
Aby sprawdzić   czy materiał danego rozdziału został już w pełni opanowany, należy w
odrębnym   zeszycie   starannie   przerabiać     zadania   wskazane     po   danym   rozdziale.
Odpowiedzi należy formułować w postaci   w pełni rozwiniętych zdań , a nie w postaci
skróconej. Odpowiedź należy    uzasadnić.  Kto ma  pewność że zrozumiał    i  nalezycie
rozwiązał   80-90%   zadań     dotyczących   danego   rozdziału,   ten   może     rozpoczynać
studiowanie następnego rozdziału.
Aby mieć pożytek z nauki logiki trzeba nie tyle się uczyć pamięciowo definicji  i praw
logicznych, ale  starać się  je całkowicie  i dokładnie rozumieć ; ten kto dobrze zrozumie
co w danej kwestii chodzi , na pewni nie zapomni formułek , które same przez się nie są
najważniejsze.
Aby skontrolować   czy rozumie się jakieś pojęcie , trzeba przed rozpoczęciem nauki w
danym dniu napisać , nie patrząc na książki , definicje  pojęć , z którymi zapoznaliśmy się
w dniu poprzednim. Po zapisaniu sobie definicji , należy je porównać     z definicjami
podanymi w podręczniku, zastanawiając się czy różnice są istotne czy nie
Stale należy sobie notować  na osobnych kartach  wszystkie nasuwające się  niejasności
lub wątpliwości i to możliwie w formie konkretnych pytań.
Najlepiej uczyć się logiki  w zespołach 3-4 osobowych, które pracują w ten sposób, że po
samodzielnym przestudiowaniu materiału  i przerobieniu zadań przez członków  zespołu
spotykają się oni raz na tydzień  lub  raz na dwa tygodnie, aby wzajemnie przepytać się  z
przerobionych materiałów i omówić wątpliwości.
Poszczególne partie materiału należy przerabiać  bezwzględnie w terminach wskazanych
planem nauki, gdyż nadrabianie opóźnień może być z czasem bardzo trudne .
Przed zajęciami z logiki należy   choćby pobieżnie przejrzeć   następne rozdziały, gdyż
ułatwi to w znacznym stopniu korzystanie z wykładu  czy ćwiczeń. Opisane tu sposoby
uczenia   się   logiki   wymagają   dużego   wysiłku,   zwłaszcza     od   samouków   ,   ale   bierne
„obkuwanie się” logiki jest bezowocnym marnowaniem czasu

2. Język i jego podstawowe funkcje

Podstawy   teorii   komunikacji,   czynności   werbalne   czyli   mówienie,   posługiwanie   się
określonym językiem należą do dominujących czynności ludzkich.
Czemu służy język?
Pełni funkcję   komunikacyjną - służącą procesowi porozumiewania się   wzajemnego ludzi.
Proces   porozumiewania   się   ludzi   analizowany   jest     w   teorii       komunikacji,   której
matematyczny wykaz znajdujemy w tzw. Teorii informacji
Schemat procesu komunikowania się:
------------------------------------------------
Językowa forma procesu komunikowania się :
Przekazywanie informacji od nadawcy do odbiorcy za pomocą   kodu   znanego nadawcy i
odbiorcy oraz kanału którym przekaz jest przenoszony
Definicja języka:
1. Język   to   system     znaków   dźwiękowych   syntaktycznych   i   semantycznych   rządzących

kombinacją tych znaków w akt mowy.

2. Zasób wyrazów , zwrotów i form określonych przez reguły gramatyczne jako narzędzie

porozumiewania się przez członków jednego narodu społeczeństwa : mowa np. j. polski j.
Angielski.

3. Reguły dotyczące:

4. Fonetyki- związany zgodny z wymową ; dźwiękowy, głoskowy
5. Syntatyki- dotyczącą składni teorii , składni logicznej
6. Semantyki- odnoszący się do znaczenia wyrazów
Poziomy struktury języka:
1. Fonemy - najmniejsze elemnety dźwiękowe ( w piśmie litery)
2. Morfemy - najmniejsze części znaczeniowe , znaczące ( wyrazy słowa)
3. Zdanie

znaki pierwotne

znaki pochodne

funkcje języka (syntaktyczna, semantyczna, pragmatyczna) –

Jeśli reguły znaczeniowe

jakiegoś języka nakazują odnosić jakieś poszczególne słowo czy wyrażenie złożone tego
języka do określonego przedmioty , to mówimy , że słowo czy wyrażenie oznacza ten
przedmiot w danym języku. Funkcja opisowa  tzw  zajmuje się wypowiedziami pewnego
kształtu jako środkiem opisu, że tak a tak jest , a tak czy tak nie jest. Funkcję polegającą
na wyrażaniu przez wypowiedzi naszych przeżyć   różnego rodzaju nazywamy funkcją
ekspresyjną   tych wypowiedzi. Funkcja opisowa i   funkcja ekspresyjna są   o siebie w
dużym stopniu niezależne

Rodzaje nazw i ich zakres -

Nazwa - jest to wyraz albo wyrażenie które nadaje się na

przedmiot lub orzecznik orzeczenia imiennego w zdaniu Ze względu na ilość wyrazów
wchodzących w skład nazwy rozróżniamy nazwy proste , składająvce się z jednego tylko
wyrazu i nazwy złożóne składające się z więcej jak jednego wyrazu

nazwy przedmiotowe i bezprzedmiotowe

nazwy relatywne i nierelatywne

nazwy zbiorowe i niezbiorowe-

Nazwy , których desygnatami są nie poszczególne

rzeczy lecz agregaty złożone z poszczególnych rzeczy nazywamy nazwami zbiorowymi
( kolektywnymi). Nie jest więc  desygnatem nazwy zbiorowej  " miejska rada  narodowa"
ktoś   kto jest desygnatem   nazwy " radny miejskiej rady narodowej"   i odwrotnie. Co
innego radny , a co innego rada. Czy  jakaś nazwa  jest  nazwą zbiorową , czy nie to w
pewnej mierze zależy od sposobu patrzenia na przedmioty oznaczone daną nazwą

stosunki między zakresami nazw -

zakres nazwy - to klasa wszystkich desygnatów danej

nazwy. A więc zakres nazwy " student" to klasa wszystkich z osobna branych osób ,
zktórych każda jest studentem

Nazwy można dzielić;

Według ilości wyrazów składowych - na proste i złożone

Według tego, do czego się odnoszą - na konkretne i abstakcyjne

Według sposobu wskazywania desygnatów - na generalne i indywidualne

Według ilości desygnatów- na ogólne , jednostkowe i puste

Według struktury desygnatów - na zbiorowe i niezbiorowe

Do   badania   stosunków   między   zakresami   nazw   musimy   wprowadzić     pojęcie   klasy
uniwersalnej przedmiotów  oraz  klasy negatywnej w stosunku do jakiejś danej klasy. Klasa
uniwersalna przedmiotów to klasa obejmującas wszelkie przedmioty na świecie. Jest to klasa
odpowiadająca   zakresowi   nazw   takich   jak   „   przedmiot”   „   coś   lub   ktoś”   „   cokolwiek”.
Pozostała   część   klasy   uniwersalnej   czyli   dopełnienie     wydzielonego   podzbioru   do   klasy
uniwersalnej nazywamy klasą negatywną w stosunku do klasy uprzednio wydzielonej.

http://notatek.pl/postawy-logiki-czym-zajmuje-sie-logika?notatka