Temat : Wyznaczanie wspóczynnika absorbcji promieniowania gamma

1. Opis wiczenia.

W skad zestawu pomiarowego wchodzi :

- przetwornik G-M typu WAT - jest on umieszczony na statywie,w osonie oowianej. Pod przetwornikiem w osonie wycity jest otwór o powierzchni równej przekrojowi przetwornika.W bocznych cianach statywu wycite s rowki,w które mona wkada przesony absorbenta.Pod przetwornikiem

i przesonami umieszczony jest w osonie oowianej preparat gamma promienio-twórczy.Przetwornik odbiera promieniowanie i przetwarza je na impulsy elektryczne,

- licznik - do zliczania impulsów z przetwornika,

- stoper - do pomiaru przedziau czasu,w którym s zliczane impulsy

2. Przebieg wiczenia.

wiczenie polegao na pomiarze iloci impulsów w czasie t=300 s dla rónych gruboci absorbenta.Materiaem absorbenta bya folia aluminiowa o gruboci

x = 0,1 mm.Pomiarów dokonano zwikszajc stopniowo ilo pytek od 0 do 10.

3. Tabele pomiarów.

Wyniki dowiadczenia umieszczono w poniszej tabeli

Lp.

Grubo absorbenta

x [mm]

Ilo zlicze

N [imp.]

Czas

t [s]

Ix = N/t

[imp./s]

Ix - Ita

[imp./s]



[1/mm]

0x01 graphic

    1. _

  • 57919

  • 300

  • 193

  • 192

  • _

  • _

      1. 0,1

  • 40330

  • 300

  • 134

  • 133

  • 3,70

  • 0,37

      1. 0,2

  • 30470

  • 300

  • 101

  • 100

  • 3,25

  • 0,65

      1. 0,3

  • 24352

  • 300

  • 81

  • 80

  • 2,93

  • 0,88

      1. 0,4

  • 19742

  • 300

  • 66

  • 65

  • 2,70

  • 1,08

      1. 0,5

  • 16478

  • 300

  • 55

  • 54

  • 2,54

  • 1,27

      1. 0,6

  • 14122

  • 300

  • 47

  • 46

  • 2,38

  • 1,43

      1. 0,7

  • 12285

  • 300

  • 41

  • 40

  • 2,24

  • 1,57

      1. 0,8

  • 10911

  • 300

  • 36

  • 35

  • 2,13

  • 1,70

      1. 0,9

  • 9827

  • 300

  • 33

  • 32

  • 1,99

  • 1,79

  • 1,0

    8946

    300

    30

    29

    1,89

    1,89

    4. Charakterystyki.

    W oparciu o wyniki pomiarów sporzdzono dwie charakterystyki :

    a) zaleno natenia promieniowania (Ix - Ito ) od gruboci warstwy absorbenta [W.a];krzyw do wykresu wyznaczono metod najmniejszych kwadratów ze wzoru :

    0x01 graphic

    gdzie A = 24,861 ; B = -46,127 ; wspóczynnik korelacji r = 0,995

    b) zaleno logarytmu natenia promieniowania od gruboci warstwy absorbenta [W.b] :

    0x01 graphic

    Funkcj aproksymowano metod wielomianów.

    5.Bdy.

    Bd gruboci pytek absorbenta x = n " 0,01 mm , n - numer kolejny pytki

    Bd pomiaru czasu t = 2 s

    Bd bezwzgldny dla  oblicza si wedug zalenoci :

    0x01 graphic

    gdzie 0x01 graphic
    Nto / t = 1 [imp./s]

    x

    [mm]

    0,0

    0,1

    0,2

    0,3

    0,4

    0,5

    0,6

    0,7

    0,8

    0,9

    1,0

    Nx / Nx

    10-4

    1,63

    1,95

    2,25

    2,52

    2,82

    3,09

    3,35

    3,60

    3,81

    4,07

    4,27

    Wartoci bdu wzgldnego i bezwzgldnego  dla badanych gruboci absorbenta :

    x [mm]

    0,1

    0,2

    0,3

    0,4

    0,5

    0,6

    0,7

    0,8

    0,9

    1,0

    

    [1/mm]

    0,36

    0,32

    0,29

    0,27

    0,25

    0,24

    0,22

    0,21

    0,20

    0,19

    /

    0,097

    0,098

    0,099

    0,100

    0,098

    0,100

    0,098

    0,099

    0,100

    0,100

    Bd przy wyznaczeniu natenia promieniowania dla charakterystyki [W.a] obliczono metod róniczki zupenej przyjmujc,e Nt /t = 1 [imp./s] :

    0x01 graphic
    0x01 graphic

    Bd przy wyznaczeniu logarytmu natenia promieniowania dla

    charakterystyki [W.b] obliczono równie metod róniczki zupenej :

    0x01 graphic

    6.Wnioski z wiczenia.

    Pewne niedokadnoci w pomiarach wynikny z nieznanej klasy czasomierza.

    Wyniki byyby bardziej dokadne,gdyby zastosowano ukad pomiarowy opisany

    w skrypcie do wicze.Innym powodem niedokadnoci by sposób zwikszania gruboci absorbenta,który polega na dokadaniu kolejnych pytek z foli alumi-niow.Powodowao to powstawanie wolnych przestrzeni pomidzy pytkami absorbenta,co powodowao zapewne zwikszenie rozproszenia promieniowania pochodzcego od preparatu gamma twórczego.Poprawno wyników ulegaby polepszeniu gdyby grubo absorbenta zwikszano nie przez zmian iloci pytek lecz przez stosowanie pytek o rónej gruboci.

    0x01 graphic

    Wykres [W.a]

    0x01 graphic

    Wykres [W.b]