ROZDZIAŁ X
TOPOGRAFIA PUNKTÓW MAŁŻOWINY USZNEJ
(wprowadzenie do aurikuloterapii)
W najstarszym zachowanym dziele chińskim o akupunkturze wydanym w IV stuleciu p.n.e. „Huangdi Nei Jing" (Kanon Medycyny) podano informację, że ucho jest miejscem, w którym spotykają się wszystkie kanały energetyczne ustroju ludzkiego. Fakt ten został wykorzystany przez dawnych lekarzy chińskich, którzy nakłuwali małżowinę uszną dla celów leczniczych. Metoda ta była jednak znacznie rzadziej stosowana aniżeli klasyczna akupunktura korporalna i po pewnym czasie została zapomniana.
Niezależnie od Chińczyków lekarze europejscy, opierając się na empirii, próbowali leczyć drażnieniem punktów w obrębie małżowin usznych. Portugalski lekarz Zacutus Lusitanus, żyjący i działający w XVII stuleciu, zalecał stosowanie przyżegania małżowiny usznej w nerwobólu kulszowym. Włoski lekarz Valsalva w roku 1717 podał opis strefy w obrębie małżowiny usznej, którą radził nakłuwać w bólach zębów. Medycyna ludowa w krajach Środkowego Wschodu, we Francji i we Włoszech od dawna zalecała przyżeganie górnej części małżowiny usznej w nerwobólu nerwu kulszowego.
W krajach arabskich marabuci (uzdrowiciele) zwalczali ból zakładając na ucho w ściśle określonym -punkcie miedziane kolczyki. Wychodząc z powyższych obserwacji lekarz francuski z Lyonu Paul Nogier w latach 1951-1956 po przeprowadzeniu szczegółowych i wyczerpujących badań opracował odrębną metodę leczenia nakłuwaniem małżowiny usznej tzw. „aurikuloterapię", która została zaakceptowana przez francuskich akupunkturzystów, a wkrótce potem przez specjalistów akupunktury innych krajów europejskich. Do dalszego rozwoju aurikuloterapii przyczynili się przede wszystkim Giinther Lange w RFN oraz Georg Kónig i Ingrid Wancura w Austrii. Doniesienia Nogier przyczyniły się także do renesansu tej niemal zapomnianej już w Chinach metody. Chińczycy nawiązując do swojej tradycji i do faktów ustalonych przez Nogier oraz wykorzystując najnowsze zdobycze elektrofizjologii bardzo rozbudowali aurikuloterapię, która obecnie reprezentuje podobny poziom jak w krajach europejskich.
Anatomia małżowiny usznej
(Rycina 43)
Rycina 43. Budowa anatomiczna małżowiny usznej.
Małżowina uszna (auricula) zbudowana jest z cienkiej, płaskiej chrząstki, pokrytej tkanką podskórną i skórą. Ma ona kształt muszli, wklęśnięciem zwróconej w bok i nieco ku przodowi. Dolna część małżowiny składa się wyłącznie ze skóry oraz tkanki łącznej i tłuszczowej tworząc tzw. płatek ucha. Wolny brzeg małżowiny zwie się obrąbkiem. W miejscu przejścia tylnej części obrąbka w okolicę wierzchołka widoczne jest zgrubienie zwane guzkiem Darwina. Obrąbek po osiągnięciu szczytu zagina się łukiem ku przodowi, w dół i do tyłu, przechodząc w nóżkę obrąbka ponad otworem słuchowym wewnetrznym. Nóżka obrąbka dzieli środkową część małżowiny czyli muszlę na dwa doły: górny i dolny. Równolegle do obrąbka, we wgłębieniu małżowiny znajduje się drugie wałowate wzniesienie zwane grobelką otaczające muszlę. Grobelka kieruje się ku górze i zaginając się łukiem do przodu dzieli się na dwie odnogi: odnogę górną i odnogę dolną. Pomiędzy tymi odnogami mieści się jamka trójkątna. Ku przodowi od jamy małżowiny widoczny jest występ zwany skrawkiem. Ponad płatkiem ucha znajduje się przeciwskrawek, odzielony od skrawka wcięciem międzyskrawkowym. Między obrąbkiem i grobelką znajduje się zagłębienie o kształcie łódkowatym zwane czółenkiem.
Podział małżowiny usznej na strefyDla ułatwienia zorientowania się w topografii punktów małżowiny usznej, których znamy ponad 130, podzielono ją na 18 stref.I strefa obejmuje płatek ucha,II strefa —„— skrawek i sąsiednią okolicę,III strefa —„— wcięcie nadskrawkowe,IV strefa —„— wcięcie międzyskrawkowe,V strefa —„— tylną bruzdę uszną, leżącą ponad przeciw-skrawkiem a poniżej grobelki,VI strefa obejmuje przeciwskrawek,VII strefa —„— grobelkę,VIII strefa —„— ramię górne grobelki,IX strefa —„— ramię dolne grobelki,X strefa —„— dół trójkątny,XI strefa —„— czółenko (jamkę łódkowatą),XII strefa —„— obrąbek,XIII strefa —„— nóżkę obrąbka,XIV strefa okala nóżkę obrąbka,XV strefa obejmuje dach górnej jamy muszli,XVI strefa —„— dolną jamę muszli,XVII strefa —„— tylną powierzchnię małżowiny,XVIII strefa —„— okolicę zewnętrznego otworu słuchowego.
Topografia punktów w poszczególnych strefach małżowiny usznej
I strefa (płatek ucha). Dla ułatwienia zadania płatek ucha dzielimy trzema liniami poziomymi i dwoma pionowymi na 9 pól, z których trzy (II, V, VIII) mają wygląd regularnych prostokątów, dwa (IV i VI) przypominają zniekształcone prostokąty, a dwa (VII i IX) trójkąty (rycina 44).[BRAK]
Rycina 44. Punkty aurikularne na płatku ucha.
Pole I. W dolno-tylnym kącie tego pola znajduje się nakłuwany w bólu zębów punkt 1, obok którego w górnej części pola, około 3 mm poniżej dolnego brzegu wcięcia międzyskrawkowego znajduje się punkt znoszący uczucie agresji, łagodzący nienawiść i wzajemną niechęć.Pole II. Punkty znajdujące się w obrębie tego prostokąta (2, 3 i 4) uspokajają i łagodzą procesy zapalne i ropne jamy ustnej i dziąseł. Punkt 4 umiejscowiony w środku tego kwadratu związany jest przede wszystkim z językiem.Pole III. Punkt 5 znajdujący się w środku tego pola odpowiada szczęce górnej i nakłuwany jest w stanach chorobowych tej sウzczęki, głównie w zapaleniu II gałązki nerwu trójdzielnego. Punkt 6 umiejscowiony w środku górnej linii poziomej odpowiada szczęce dolnej i nakłuwany jest w stanach chorobowych tej szczęki, przede wszystkim w nerwobólu III gałązki nerwu trójdzielnego.
Pole IV. W dolno-tylnym kącie tego pola znajduje się punkt 7, który znosi ból zębów szczęki dolnej (punkt analgetyczny). Pole V. Punkt 8 umiejscowiony w środku tego pola związany jest z gałką oczną. Punkt ten nakłuwa się w zapaleniu spojówek, w kurzej ślepocie, w krótkowzroczności i w jaskrze.
Pole VI. Punkt 9 umiejscowiony tuż poniżej środka i nieco ku tyłowi odpowiada uchu wewnętrznemu. Punkt ten zaleca się nakłuwać w osłabieniu słuchu, w zapaleniu ucha środkowego, w szumach, w dzwonieniu w uszach i w zawrotach głowy pochodzenia usznego (choroba Meniere'a).
Pole VIII. Punkt 10 umiejscowiony w środku tego pola związany jest z migdałkami podniebiennymi. Wskazania do nakłuwania tego punktu: wszystkie ostre i przewlekłe choroby migdałków.
II strefa (skrawek i okolica sąsiednia)
(Rycina 45)
Rycina 45. Punkty aurikularne na skrawku małżowiny usznej.
Punkt 12 tuż przed środkiem górnej połowy skrawka.
Wskazania do nakłuwania: stany zapalne, ból, podwyższona ciepłota.
Punkt 13 tuż przed środkiem dolnej połowy skrawka odpowiada nadnerczom.
Wskazania do nakłuwania: stany zapalne, alergia, wstrząs, świąd, dychawica oskrzelowa. Z punktu tego korzystamy w chorobach stawów, skóry, a także u osób osłabionych i wyczerpanych.
Punkt 14 znajduje się ku przodowi od środka skrawka na wierzchołku przednim trójkąta, którego pozostałe rogi tworzą punkty 12 i 13. Odpowiada on zewnętrznemu nosowi.
Wskazania do nakłuwania: zmiany chorobowe nosa (zapalenie ślu-zówki, ropnie, czyraki).
Punkt 15, umiejscowiony na wewnętrznej powierzchni skrawka od strony przewodu słuchowego zewnętrznego, na wysokości punktu 12. Punkt ten związany jest z gardłem i krtanią. Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie krtani i gardła, zapalenie oskrzeli, kaszel.
Punkt 16, umiejscowiony na wewnętrznej powierzchni skrawka od strony przewodu słuchowego, na wysokości punktu 13. Punkt ten odpowiada nosowi wewnętrznemu.
Wskazania do nakłuwania: ostry nieżyt noso-gardzieli, zapalenie zatok szczękowych i czołowych, owrzodzenia śluzówek nosa.
Punkt 17, umiejscowiony nieco powyżej środka linii łączącej punkty 12 i 14. Jest to punkt pragnienia.
Wskazania: pragnienie pochodzenia nerwowego.
Punkt 18, umiejscowiony nieco poniżej środka linii łączącej punkty 13 i 14. Jest to punkt głodu.
Wskazania do nakłuwania: kuracja odchudzająca (punkt ten znosi uczucie głodu).
Punkt 19, umiejscowiony w środku linii łączącej punkty 13 i 24, a w miejscu przejścia dolnego odcinka skrawka we wcięcie międzyskrawkowe.
Wskazania do nakłuwania: choroba nadciśnieniowa.
III strefa (wcięcie nadskrawkowe)
(Rycina 46)
Punkt 20, umiejscowiony w samym wcięciu przedniej bruzdy usznej, powyżej górnego brzegu skrawka i poniżej obrąbka. Punkt ten odpowiada uchu zewnętrznemu.
Wskazania do nakłuwania: osłabienie słuchu, dzwonienie i szum w uszach, zawroty głowy pochodzenia usznego, zapalenie ucha środkowego.
Punkt 21, umiejscowiony na górnej krawędzi skrawka ucha, 3 mm ku tyłowi i dołowi od punktu 20. Odpowiada on sercu.
Wskazania do nakłuwania: zaburzenia rytmu serca.
IV strefa (wcięcie międzyskrawkowe)
(Rycina 47)
Punkt 22, umiejscowiony we wcięciu międzyskrawkowym, na wewnętrznym brzegu tego wcięcia. Jest to punkt wewnątrzwydzielniczy. Wskazania do nakłuwania: zaburzenia cyklu miesięcznego, bolesne miesiączki, dolegliwości klimakteryczne, zapalenie przydatków i jajników, świąd skóry, pokrzywka, wypryski alergiczne. Punkt ten wykazuje działanie przeciwalergiczne, przeciwzapalne i przeciwświą-dowe, a także reguluje czynności hormonalne. Punkt 23, umiejscowiony we wcięciu międzyskrawkowym ku tyłowi od punktu 22, w miejscu przejścia przeciwskrawka we wcięcie międzyskrawkowe. Punkt ten odpowiada jajnikom. Wskazania do nakłuwania: zaburzenia cyklu miesiączkowego, nerwica klimakteryczna, zapalenie przydatków i jajników, bezpłodność. Punkt 24a, umiejscowiony na dolnym brzegu skrawka ucha tuż przed wcięciem międzyskrawkowym. Punkt ten odpowiada oczom (wzrokowi). Wskazania do nakłuwania: wszystkie niezapalne choroby oczu łącznie z krótkowzrocznością, zanikiem nerwu wzrokowego i astygma-tyzmern.
Punkt 24b, umiejscowiony na płatku ucha tuż poza wcięciem międzyskrawkowym. Punkt ten odpowiada oczom (wzrokowi). Wskazania do nakłuwania: zanik nerwu wzrokowego, jaskra przewlekła. Punkt ten nakłuwa się we wszystkich niezapalnych chorobach oczu.
V strefa (tylna bruzda uszna leżąca ponad przeciwskrawkiem a poniżej grobelki)
(Rycina 48)
Punkt 25, umiejscowiony w środku tylnej bruzdy usznej. Punkt ten związany jest z pniem mózgu.
Wskazania do nakłuwania: wstrząs mózgu, następstwa zapalenia mózgu i opon mózgowych, myastenia, stwardnienie rozsiane, ataksja mózgowa i móżdżkowa, choroba Parkinsona.
Punkt 26, umiejscowiony po wewnętrznej stronie bruzdy, 2 mm poniżej punktu 25. Punkt ten nakłuwa się w bólu zęba.
Punkt 26a, umiejscowiony na wewnętrznej powierzchni przeciwskrawka, w miejscu przejścia w tylną bruzdę, 2 mm do przodu od punktu 26. Punkt ten odpowiada wzgórzu i podwzgórzu. Punkt ten ma silne właściwości przeciwbólowe.
Wskazania do nakłuwania: bóle o różnym umiejscowieniu.
Punkt 27, umiejscowiony jest w miejscu odpowiadającym punktowi 26, ale na zewnętrznej powierzchni małżowiny usznej. Odpowiada on krtani i zębom.
Wskazania do nakłuwania: choroby krtani i bóle zębów.
VI strefa (przeciwskrawek)
(Rycina 49)
Punkt 26a został już omówiony w grupie punktów V strefy.
Punkt 28, umiejscowiony na górnym brzegu przeciwskrawka w połowie linii łączącej punkty 25 i 30 (w najwyższym punkcie przeciwskrawka). Odpowiada przysadce mózgowej. Wskazania do nakłuwania: zaburzenia wzrostu, moczenie nocne, zakłócenia czynności gruczołów wewnętrznego wydzielania.
Punkt 29, umiejscowiony na zewnętrznym brzegu przeciwskrawka, 3 mm ku dołowi i nieco do tyłu od punktu 28. Odpowiada potylicy. Wskazania do nakłuwania: wymioty i nudności, bóle głowy w okolicy potylicy i zawroty głowy, zapalenie oskrzeli, dychawica oskrzelowa, nudności, neurastenia, koszmary nocne, nerwobóle nerwu trójdzielnego, międzyżebrowego i kulszowego. Jest to punkt obdarzony silnym działaniem przeciwbólowym.
Punkt 30, umiejscowiony w najwyższym punkcie przeciwskrawka w miejscu przejścia brzegu pionowego w poziomy. Odpowiada śliniance przyusznej.
Wskazania do nakłuwania: zapalenie ślinianki przyusznej, świąd.
Punkt 31, umiejscowiony na powierzchni zewnętrznej przeciwskrawka, około 2 mm poniżej i nieco ku tyłowi od punktu 30. Punkt ten zwie się regulatorem oddechu.
Wskazania do nakłuwania: dychawica oskrzelowa, duszność, alergia i świąd.
Punkt 32 znajduje się w miejscu odpowiadającym punktowi 31, ale na powierzchni wewnętrznej przeciwskrawka. Odpowiada jądrom.
Wskazania do nakłuwania: zaburzenia płciowe u mężczyzn, przedwczesny wytrysk nasienia, impotencja, zapalenie jąder i worka mosznowego.
Punkt 33, punkt umiejscowiony na zewnętrznej powierzchni przeciwskrawka, 2 mm do tyłu od miejsca przejścia wcięcia międzyskrawkowego w przeciwskrawek. Odpowiada on czołu.
Wskazania do nakłuwania: bóle głowy w okolicy czołowej, zawroty głowy, neurastenia, zaburzenia snu. Jest to punkt uspokajający i przeciwbólowy.
Punkt 34, umiejscowiony na wewnętrznej stronie przeciwskrawka tuż powyżej miejsca przejścia wcięcia międzyskrawkowego w przedni brzeg przeciwskrawka. Odpowiada korze mózgowej. Wskazania do nakłuwania: większość chorób układu nerwowego. Jest to punkt przeciwbólowy, przeciwzapalny, uspokajający i przeciw-wstrząsowy.
Punkt 35, umiejscowiony w środku linii łączącej punkty 29 i 33, na dolnym brzegu przeciwskrawka od strony zewnętrznej. Odpowiada skroni.
Wskazania do nakłuwania: bóle skroni, zawroty głowy, migrena.
Punkt 36, umiejscowiony około 2 mm poniżej i ku tyłowi od punktu 29. Tworzy wierzchołek dolny zewnętrzny trójkąta, którego pozostałe wierzchołki tworzą punkty 29 i 35. Odpowiada wierzchołkowi czaszki.
Wskazania do nakłuwania: bóle głowy w okolicy wierzchołkowej, neurastenia.
VII strefa (grobelka)
(Rycina 50)
Rycina 50. Punkty aurikularne na grobelce.
Strefa ta obejmuje dwie grupy punktów: usadowioną na zewnętrznym brzegu grobelki i odpowiadającą przedniej stronie tułowia oraz usadowioną na wewnętrznym brzegu grobelki. Punkt 37, umiejscowiony na dolnym odcinku grobelki tuż za przeciwskrawkiem. Punkt ten odpowiada szyjnemu odcinkowi kręgosłupa.
Wskazania do nakłuwania: choroby i urazy szyjnego odcinka kręgosłupa.
Punkt 38, umiejscowiony na wewnętrznej stronie górnego końca grobelki, w miejscu przejścia w odnogę dolną. Odpowiada kości krzyżowej.
Wskazania do nakłuwania: bóle i choroby okolicy kości krzyżowej.
Punkt 39, umiejscowiony po stronie wewnętrznej grobelki, około 8 mm ponad punktem 37. Punkt ten odpowiada piersiowemu odcinkowi kręgosłupa.
Wskazania do nakłuwania: choroby i urazy odcinka piersiowego kręgosłupa.
Punkt 40, umiejscowiony jest w połowie linii łączącej punkty 38 i 39. Odpowiada on odcinkowi lędźwiowemu kręgosłupa.
Wskazania do nakłuwania: choroby i urazy lędźwiowego odcinka kręgosłupa.
Punkt 41, umiejscowiony na tylnym brzegu grobelki w połowie odległości między punktami 37 i 39.
Wskazania do nakłuwania: nadczynność lub niedoczynność tarczycy, urazy szyi i osłabienie mięśni szyi (myositis cervicalis).
Punkt 42, umiejscowiony na tylnym brzegu grobelki w połowie odległości pomiędzy punktami 37 i 38. Odpowiada piersi.
Wskazania do nakłuwania: nerwoból międzyżebrowy, bóle i urazy mięśni klatki piersiowej.
Punkt 43, umiejscowiony na tylnym brzegu grobelki w połowie odległości między punktami 38 i 40. Odpowiada jamie brzusznej.
Wskazania do nakłuwania: wzdęcia brzucha, kolka jelitowa, choroby żołądka i dwunastnicy.
Punkt 44, obejmuje grupę złożoną z dwóch punktów, które z punktem 42 tworzą trójkąt równoramienny, 3 mm poniżej punktu 40. Jeden z punktów 44 znajduje się wewnątrz a drugi na zewnątrz grobelki. Punkt ten odpowiada gruczołowi sutkowemu.
Wskazania do nakłuwania: zapalenie gruczołu sutkowego.
Punkt 45, umiejscowiony na zewnętrznym brzegu grobelki, 2 mm ku dołowi i ku tyłowiod punktu 41. Odpowiada on tarczycy.Wskazania do nakłuwania: choroby gruczołu tarczykowego (zarówno niedoczynność jak i nadczynność).
VIII strefa (ramię górne grobelki) (Rycina 51)
Punkt 46, umiejscowiony na samym wierzchołku górnego ramienia grobelki, na zewnętrznym brzegu, pod obrąbkiem. Odpowiada palcom nogi.Wskazania do nakłuwania: uraz stopy, zespól bolesnej stopy, choroby mięśni i ścięgien stopy, odmroziny.Punkt 47, umiejscowiony na przednim brzegu górnego odcinka ramienia górnego grobelki, ku przodowi i ku dołowi od punktu 46. Odpowiada pięcie.Wskazania do nakłuwania: urazy stopy, choroby mięśni i ścięgien stawu skokowego górnego, zespół bolesnego stawu stepu, procesy zapalne w okolicy pięty, wyrosła kostne stopy, odmroziny. Punkt 48, umiejscowiony w środku linii łączącej punkty 46 i 49, na górnym odcinku grobelki. Odpowiada stawowi skokowemu górnemu. Wskazania do nakłuwania: choroby mięśni i ścięgien stawu skokowego górnego, zespoły bólowe tego stawu, urazy i złamania.Punkt 49, umiejscowiony w środku górnego ramienia grobelki. Odpowiada stawowi kolanowemu. Wskazania do nakłuwania: choroby stawu kolanowego. Punkt 50, umiejscowiony w miejscu przejścia grobelki w górne ramię. Odpowiada stawowi biodrowemu.Wskazania do nakłuwania: urazy stawu biodrowego, procesy zapalne stawu biodrowego, zespoły bólowe stawu biodrowego.IX strefa (dolne ramię grobelki) (Rycina 52)Punkt 51, umiejscowiony na końcu dolnego ramienia grobelki, pod obrąbkiem. Odpowiada układowi nerwowemu współczulnemu. Wskazania do nakłuwania: nadciśnienie tętnicze, kołatanie serca, skurcze dodatkowe, niemiarowość, choroba wieńcowa serca, dycha-wica oskrzelowa, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy. Jest to również silny punkt przeciwbólowy.Punkt 52, umiejscowiony na górnym brzegu dolnego ramienia grobelki około 5 mm do tyłu od punktu 51. Odpowiada nerwowi kulszowemu.Wskazania do nakłuwania: bóle korzonkowe okolicy lędźwiowo--krzyżowej, zapalenie nerwu kulszowego.Punkt 53, umiejscowiony na dolnym ramieniu grobelki w pーołowie linii łączącej punkty 52 i 54. Punkt ten odpowiada pośladkom. Wskazania do nakłuwania: ból i stan zapalny mięśni pośladkowych.Punkt 54, umiejscowiony w miejscu przejścia grobelki w ramię dolne. Odpowiada okolicy lędźwiowo-krzyżowej.Wskazania do nakłuwania: bóle okolicy lędźwiowo-krzyżowej.X strefa (Dół trójkątny) (Rycina 53)
Punkt 55, umiejscowiony na dolnym wewnętrznym brzegu górnego ramienia grobelki, nieco ku przodowi od rozwidlenia obu ramion grobelki. Jest to jeden z najważniejszych i najczęściej nakłuwanych punktów małżowiny usznej. Odznacza się on silnym działaniem uspokajającym, przeciwbólowym i przeciwzapalnym. Jest to ważny punkt analgetyczny.Punkt 56, umiejscowiony między ramionami grobelki tuż pod punktem 55. Odpowiada narządom miednicy małej. Wskazania do nakłuwania: choroby narządów miednicy małej. Punkt 57, umiejscowiony na górnym brzegu dolnego ramienia grobelki w połowie jego długości. Odpowiada biodru. Wskazania do nakłuwania: zespoły bólowe mięśni biodra. Punkt 58, umiejscowiony na środku przedniej krawędzi jamki trójkątnej tuż przy obrąbku. Odpowiada macicy i przydatkom.Wskazania do nakłuwania: choroby narządów rodnych kobiecych, nerwice płciowe, nerwica klimakteryczna.Punkt 59, umiejscowiony tuż poza obrąbkiem 3 mm powyżej punktu 58. Punkt ten obniża ciśnienie krwi.Wskazania do nakłuwania: nadciśnienie tętnicze.Punkt 60, umiejscowiony w odległości około 2 mm ku tyłowi i nieco ku dołowi od punktu 58 w jamce trójkątnej.Wskazania do nakłuwania: dychawica oskrzelowa, duszność.Punkt 61, umiejscowiony około 2 mm ku górze od punktu 60 i 2 mm ku tyłowi i górze od punktu 58.Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie wątroby.XI strefa (czółenko, jamka łódkowata) (Rycina 54)Punkt 62, umiejscowiony w górnej części jamki łódkowatej, na poziomie górnego brzegu wzgórka Darwina. Punkt ten odpowiada palcom dłoni. Wskazania do nakłuwania: urazy kości dłoni.Punkt 63, umiejscowiony w dolnej części jamki łódkowatej na poziomie punktu 100. Punkt odpowiada obojczykowi. Wskazania do nakłuwania: bóle w okolicy barku, procesy zapalne ramienia i barku, bóle na skutek złamania obojczyka. Punkt 64, umiejscowiony w dolnej części jamki łódkowatej około 5 mm nad punktem 63. Odpowiada stawowi ramiennemu. Wskazania do nakłuwania: urazy stawu ramiennego, bóle w okolicy barku, bóle w okolicy łopatki.Punkt 65, umiejscowiony w środkowej części jamki łódkowatej na wysokości bruzdy usznej przedniej. Odpowiada ramieniu. Wskazania do nakłuwania: bóle i procesy zapalne barku i stawu ramiennego.Punkt 66, umiejscowiony w jamce łódkowatej na poziomie dolnego ramienia grobelki. Odpowiada stawowi łokciowemu. Wskazania do nakłuwania: bóle i urazy stawu łokciowego. Punkt 67, umiejscowiony w jamce łódkowatej na wysokości wzgórka Darwina. Punkt odpowiada kości dłoni. Wskazania do nakłuwania: urazy stawu nadgarstkowego. Punkt 68, umiejscowiony w samym wierzchołku jamki łódkowatej, między obrąbkiem i górnym ramieniem grobelki. Odpowiada wyrostkowi robaczkowemu.Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wyrostka robaczkowego.Punkt 69, umiejscowiony w jamce łódkowatej na wysokości punktu 65 tuż przy obrąbku. Odpowiada wyrostkowi robaczkowemu. Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wyrostka robaczkowego.Punkt 70, umiejscowiony w dolnym odcinku jamki łódkowatej, 2 mm poniżej punktu 63. Odpowiada wyrostkowi robaczkowemu. Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wyrostka robaczkowego.Punkt 71, duży owalny punkt umiejscowiony w górnym odcinku jamki łódkowatej, na wysokości wzgórka Darwina między punktami 62 i 67.Wskazania do nakłuwania: pokrzywka, świąd. Punkt 118, umiejscowiony w dolnej części jamki łódkowatej na wysokości punktu 63, do tyłu od tego punktu. Punkt ten przykryty jest obrąbkiem. Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie nerek.XII strefa (obrąbek) (Rycina 55)[BRAK]Rycina 55. Punkty aurikularne na obrąbku.Punkt 721 (Obrąbek 1), umiejscowiony w dolnym odcinku wzgórka Darwina, na powierzchni bocznej w miejscu przejścia części przedniej w tylną.Wskazania do nakłuwania: ostre zapalenie migdałków, nadciśnieie tętnicze. Punkt działa przeciwzapalnie, przeciwgorączkowo i przyspiesza wchłanianie wysięków.Punkt 722 (Obrąbek 2), umiejscowiony na brzegu bocznym obrąbka ku dołowi od punktu 721 i o 1/5 odległości między punktami 721 i 726 (znajdującym się w środku dolnego brzegu płatka ucha).Wskazania do nakłuwania jak dla punktu 721.Punkt 723 (Obrąbek 3), umiejscowiony na bocznym brzegu obrąbka ku dołowi od punktu 721 o 2/5 odległości między punktami 721 i 726.Wskazania do nakłuwania: jak dla punktu 721.Punkt 724 (Obrąbek 4), umiejscowiony na bocznym brzegu obrąbka ku dołowi od punktu 721 o 3/5 odległości między punktami 72, i 726.Wskazania do nakłuwania: jak dla punktu 721Punkt 725 (Obrąbek 5), umiejscowiony na bocznym brzegu obrąbka ku dołowi od punktu 721 o 4/5 odległości między punktami 721 i 726.Wskazania do nakłuwania: jak dla punktu 721.Punkt 726 (Obrąbek 6), umiejscowiony na środku dolnego brzegu płatka usznego.Wskazania do nakłuwania: jak dla punktu 721Punkt 73 (Migdałki I), umiejscowiony jest 3 mm ku tyłowi od punktu 78 na obrąbku tuż nad tylnym brzegiem ramienia górnego grobelki.Wskazania do nakłuwania: zapalenie migdałków, zapalenie krtani, zapalenie gardła.Punkt 74 (Migdałki II), umiejscowiony w tylnej części obrąbka w połowie jego wysokości, na wysokości punktu 87 (żołądek).Wskazania do nakłuwania: zapalenie migdałków, zapalenie krtani, zapalenie gardła.Punkt 75 (Migdałki III), umiejscowiony w dolnym końcu obrąbka, w połowie odległości między punktami 100 i 74.Wskazania do nakłuwania: jak dla punktów 73 i 74.Punkt 76 (Wątroba I), umiejscowiony w środku obrąbka nad wzgórkiem Darwina.Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wątroby.Punkt 77 (Wątroba II), umiejscowiony w środku obrąbka pod wzgórkiem Darwina.Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wątroby.Punkt 78, umiejscowiony na wierzchołku ucha (po zgięciu małżowiny usznej ku przodowi tak, aby dotknęła skrawka, punkt ten znajduje się na szczycie załamania obrąbka) @3 mm przed punktem 73.Wskazania do nakłuwania: niepokój, ból, podwyższona ciepłota ciała, stan zapalny, zaziębienie, alergia.Punkt 79, umiejscowiony na zstępującym ramieniu obrąbka, na przednim brzegu małżowiny usznej na wysokości punktu 51. Punkt ten odpowiada narządom płciowym zewnętrznym.Wskazania do nakłuwania: zapalenie pochwy, świąd sromu, bóle lędźwiowo-krzyżowe.Punkt 80, umiejscowiony na zstępującym ramieniu obrąbka z przodu małżowiny usznej, na poziomie dolnego brzegu ramienia dolnego obrąbka. Punkt znajduje się na poziomie punktu 93. Punkt odpowiada cewce moczowej.Wskazania do nakłuwania: stany zapalne cewki moczowej, choroby cewki moczowej, nietrzymanie moczu, częste oddawanie moczu.Punkt 81, umiejscowiony na zstępującym brzegu obrąbka na poziomie punktu 91. Odpowiada prostnicy.Wskazania do nakłuwania: żylaki odbytu, pęknięcia okolicy odbytu, zaparcie, bolesne skurcze prostnicy i odbytu.Punkt 119, umiejscowiony na części zstępującej obrąbka między punktami 81 i 80. Punkt odpowiada odbytowi. Wskazania do nakłuwania: żylaki odbytu, rozpadliny okolicy odbytu. Punkt 120, umiejscowiony na części zstępującej obrąbka na wysokości dolnego brzegu górnego ramienia grobelki i punktu 59. Wskazania do nakłuwania: żylaki odbytu.Punkt 121, umiejscowiony na tylnym odcinku obrąbka blisko wierzchołka małżowiny usznej, od strony wewnętrznej obrąbka ponad guzkiem Darwina.Wskazania do nakłuwania: bóle głowy, zawroty głowy, nerwoból nerwu trójdzielnego, tiki mięśni mimicznych, choroba morska, padaczka, schizofrenia, nerwice wegetatywne.XIII strefa (nóżka obrąbka) (Rycina 56)Punkt 82, umiejscowiony w miejscu przejścia nóżki obrąbka w część wstępującą przednią obrąbka. Jest to punkt „O", wg Nogier odpowiadający przeponie.Wskazania do nakłuwania: choroby przepony, choroby krwi, choroby skóry, krwawienie wewnętrzne i krwioplucie. Punkt ten ma ogromne znaczenie dla regulowania odczynowości (wrażliwości) małżowiny usznej. Z tego względu jest on uważany za gospodarza i zarządcę małżowiny usznej.Może się zdarzyć, że przy palpacyjnym badaniu diagnostycznym małżowiny usznej nie stwierdza się bolesności żadnego z punktów ani żadnej ze stref ucha u pacjenta z ewidentną chorobą. W takim wypadku należy nakłuć punkt „O", po którym zazwyczaj następuje przywrócenie wrażliwości punktów i stref związanych z chorym narządem. To samo można powiedzieć o aurikuloterapii. Jeżeli nakłuwanie właściwie dobranych punktów małżowiny usznej nie przynosi pożądanego efektu leczniczego, to wówczas należy nakłuć punkt „O", który odblokowuje punkty małżowiny usznej i przywraca im właściwości terapeutyczne.Punkt 83, umiejscowiony jest na nóżce obrąbka, w odległości około 5 mm od punktu 82 ku tyłowi. Odpowiada on splotowi słonecznemu. Wskazania do nakłuwania: choroby układu sercowo-naczyniowego, choroby przewodu pokarmowego, niedokrwistość, obrzęki niewyjaśnionej etiologii, wzdęcia jelit, duszność, krwawienie wewnętrzne, krwioplucie, choroby przepony.XIV strefa (okalająca nóżkę obrąbka) (Rycina 57)Punkt 84, umiejscowiony pod nóżką obrąbka, na wierzchołku otworu słuchowego. Punkt ten odpowiada jamie ustnej.Wskazania do nakłuwania: zapalenie śluzówki jamy ustnej, zapalenie dziąseł, zapalenie strun głosowych.Punkt 85, umiejscowiony pod ostrzem nóżki obrąbka, ku tyłowi od punktu 84. Odpowiada przełykowi.Wskazania do nakłuwania: procesy zapalne przełyku, stany kurczowe przełyku, nudności, wymioty.Punkt 86, umiejscowiony pod samym końcem ostrza nóżki obrąbka, ku tyłowi od punktu 85. Odpowiada odźwiernikowi.Wskazania do nakłuwania: skurcz odźwiernika.Punkt 87, umiejscowiony na końcu zakola nóżki obrąbka. Odpowiada żołądkowi.Wskazania do nakłuwania: nudności, wymioty, brak łaknienia, ostry i przewlekły nieżyt żołądka, choroba wrzodowa żołądka i jelit, dyskinezy żołądkowo-jelitowe, histeria, neurastenia, zaburzenia snu, bóle głowy części czołowej. Jest to punkt sedatywny (uspokajający), spazmolityczny i antynerwicowy.Punkt 88, umiejscowiony nad samym końcem ostrza nóżki obrąbka. Odpowiada dwunastnicy.Wskazania do nakłuwania: choroba wrzodowa dwunastnicy i żołądka, dyskineza żołądkowo-jelitowa.Punkt 89, umiejscowiony nad ostrzem obrąbka, tuż przed punktem 88. Odpowiada jelitu cienkiemu.Wskazania do nakłuwania: dyspepsja, biegunka, kolka jelitowa, wzdęcia, zaburzenia czynności żołądka i jelit.
Punkt 90, umiejscowiony nad górnym brzegiem nóżki obrąbka, tuż przed punktem 89. Odpowiada wyrostkowi robaczkowemu. Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie wyrostka robaczkowego.
Punkt 91, umiejscowiony na górnym brzegu nóżki obrąbka w miejscu przejścia w ramię wstępujące obrąbka. Odpowiada jelitu grubemu.
Wskazania do nakłuwania: nieżyt jelita grubego, zaparcia, biegunka, wzdęcia.
XV strefa (dach górnej jamy muszli)
(Rycina 58)
Rycina 58. Punkty aurikularne w obrębie dachu górnej jamy muszli.
Punkt 92, umiejscowiony poza tylnym brzegiem ramienia wstępującego obrąbka, poniżej dolnego brzegu odnogi dolnej grobelki. Odpowiada pęcherzowi moczowemu.
Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie pęcherza moczowego, zapalenie gruczołu krokowego, zaburzenia w oddawaniu moczu, moczenie nocne.
Punkt 93, umiejscowiony pod obrąbkiem, poniżej dolnego brzegu odnogi dolnej grobelki, do przodu od punktu 92. Odpowiada gruczołowi krokowemu.
Wskazania do nakłuwania: choroby gruczołu krokowego.
Punkt 94, umiejscowiony poniżej środka odnogi (ramienia) dolnej grobelki. Odpowiada moczowodowi. Wskazania do nakłuwania: kamica moczowodu.
Punkt 95, umiejscowiony poniżej dolnego ramienia (dolnej- odnogi) grobelki, w miejscu przejścia w część główną grobelki. Odpowiada nerce.
Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie nerek, zapalenie miedniczek nerkowych, zapalenie pęcherza moczowego, niedosłuch, szum i dzwonienie w uszach, wypadanie włosów, stan osłabienia i wyniszczenia.
Punkt 96, umiejscowiony w obrębie górnej jamki muszli, tuż poniżej dolnego brzegu górnej części grobelki. Odpowiada pęcherzykowi żółciowemu (w małżowinie prawej) i trzustce (w małżowinie lewej). Wskazania do nakłuwania: dyspepsja, choroby trzustki, choroby pęcherzyka żółciowego.
Punkt 97, umiejscowiony w obrębie górnej jamki muszli, przed przednim brzegiem górnego odcinka grobelki, ku tyłowi i dołowi od punktu 96. Odpowiada wątrobie.
Wskazania do nakłuwania: choroby wątroby, choroby pęcherzyka żółciowego, choroby dróg żółciowych, świąd skóry przy żółtaczce, osłabienie mięśni, ostre zapalenie spojówek, kurza ślepota, krótkowzroczność, przewlekła jaskra.
Punkt 98, umiejscowiony w górnej części dolnej jamki muszli, przed przednim brzegiem grobelki, na poziomie górnego brzegu skrawka ucha. Odpowiada śledzionie.
Wskazania do nakłuwania: niedokrwistość, skaza krwotoczna, dyspepsja, ostre zapalenie wątroby, choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, dyskineza żołądkowo-jelitowa.
Punkt 99, umiejscowiony w środku górnej jamki muszli. Punkt ten tworzy wraz z punktami 95 i 96 trójkąt równoramienny. Wskazania do nakłuwania: wodobrzusze, marskość wątroby, choroby wątroby, wzdęcia.
Punkt 122, umiejscowiony w środku górnej jamki muszli, 3 mm ku tyłowi od punktu 99.
Wskazania do nakłuwania: przewlekłe zapalenie trzustki.
Punkt 124, umiejscowiony w górnej części dolnej jamki muszli, 3 mm do przodu od punktu 98 (śledziona). Odpowiada wątrobie. Wskazania do nakłuwania: ostre i przewlekłe zapalenie wątroby.
Punkt 127, umiejscowiony na przednim brzegu grobelki, tuż powyżej punktu 98 (śledziona). Odpowiada wątrobie. Wskazania do nakłuwania: marskość wątroby.
XVI strefa (dolna jama muszli)
(Rycina 59)
Rycina 59. Punkty aurikularne w dolnej jamie muszli.
Punkt 100, usytuowany jest w samym środku muszli dolnej. Odpowiada sercu.
Wskazania do nakłuwania: zaburzenia rytmu serca, kołatanie serca, zapalenie mięśnia sercowego, niedotlenienie mięśnia sercowego, hyper i hypotonia, wstrząs i zapaść, zakłócenia snu, histeria, neurastenia, chrypka, przewlekły nieżyt gardła, zapalenie strun głosowych. Punkt ten wpływa pomyślnie na stan psychiczny chorych. Chińczycy sądzili, że serce zawiaduje nie tylko krążeniem krwi, ale także ściśle związane jest z psychiką.
Punkt 101, umiejscowiony jest w muszli dolnej, powyżej i poniżej punktu 100. Istnieją dwa punkty 101, z których górny odpowiada lewemu płucu, a dolny płucu prawemu.
Wskazania do nakłuwania: większość chorób płuc i dróg oddechowych, większość chorób skóry, choroby jelita grubego. Chińczycy utrzymują, że istnieje ścisły związek czynnościowy pomiędzy płucami i skórą, a także pomiędzy skórą a jelitem grubym. Wszystkie te narządy oczyszczają organizm ludzki z substancji szkodliwych.
Punkt 102, umiejscowiony w muszli dolnej między punktem 101 a skrawkiem ucha. Istnieją dwa punkty 102 — górny, odpowiadający oskrzelom płuca lewego oraz dolny, odpowiadający oskrzelom płuca prawego.
Wskazania do nakłuwania: ostry i przewlekły nieżyt oskrzeli, od-oskrzelowe zapalenie płuc, krztusiec.
Punkt 103, umiejscowiony w muszli dolnej między punktem 100 a skrawkiem ucha. Odpowiada tchawicy. Wskazania do nakłuwania: zapalenie oskrzeli i tchawicy.
Punkt 104, umiejscowiony w dolnej części jamy muszli dolnej, powyżej wcięcia międzyskrawkowego. Odpowiada czynności potrójnego ogrzewacza.
Wskazania do nakłuwania: choroba wieńcowa serca, dyskineza żołąd-kowo-jelitowa, wzdęcia, zaparcia, brak łaknienia, kamica moczowo-dowa, dychawica oskrzelowa, nieżyt oskrzeli. Jest to jeden z najczęściej używanych punktów o szerokim wachlarzu wskazań.
Punkt 123, umiejscowiony w jamie muszli dolnej na wysokości punktów 101 i 102 i w połowie odległości między nimi. Istnieją dwa punkty 123 górny i dolny, z których górny odpowiada płucu lewemu a dolny prawemu. Wskazania do nakłuwania: rozstrzenie oskrzeli.
XVII strefa (tylna powierzchnia małżowiny usznej)
(Rycina 60)
Punkt 105, umiejscowiony w górnym zagłębieniu tylnej powierzchni małżowiny. Punkt ten obniża podwyższone ciśnienie tętnicze krwi. Wskazania do nakłuwania i do mikroupustu krwi: nadciśnienie tętnicze oporne na leczenie farmakologiczne.
Punkt 106, umiejscowiony na tylnej powierzchni małżowiny, około 7 mm poniżej punktu 105.
Wskazania do nakłuwania: choroby skóry i świąd skóry okolicy grzbietu.
Punkt 107, umiejscowiony na dolnym brzegu środka wypukłości na tylnej powierzchni małżowiny usznej w przedłużeniu linii przeprowadzonej przez punkty 105, 106 i 107.
Wskazania do nakłuwania: choroby skórne i świąd skóry w okolicy górnej grzbietu, bóle grzbietu. Punkt 108, umiejscowiony w samym środku wypukłości na tylnej powierzchni małżowiny usznej, na linii pionowej przechodzącej przez punkty 105, 106 i 107.
Wskazania do nakłuwania: choroby skórne i świąd skóry w okolicy środkowej części grzbietu.
Punkt 129, umiejscowiony jest w najwyższej części małżowiny w miejscu jej przyczepu do czaszki. Odpowiada rdzeniowi kręgowemu.
Wskazania do nakłuwania: porażenie połowicze, zaniki mięśniowe w dowolnej części ciała.
Punkt 130, umiejscowiony w najniższej części małżowiny w miejscu przyczepu do czaszki. Odpowiada rdzeniowi kręgowemu.
Wskazania do nakłuwania: porażenie połowicze, zaniki mięśniowe w dowolnej części ciała.
XVIII strefa (okolica zewnętrznego otworu słuchowego)
(Rycina 61)
Punkt 109, umiejscowiony na górnej ścianie zewnętrznego otworu słuchowego. Odpowiada podbrzuszu.
Wskazania do nakłuwania: ostre zespoły bólowe w okolicy podbrzusza, kolka dróg moczowych.
Punkt 110, umiejscowiony na dolnej ścianie zewnętrznego przewodu słuchowego. Odpowiada nadbrzuszu.
Wskazania do nakłuwania: ostre zespoły bólowe w okolicy nadbrzusza.